भांगरभूंय | प्रतिनिधी
मडगांव : एकाच राज्याच्यो दोन राजभाशा आसपाक शकनात. राजभास ही त्या प्रदेशांतली, मातयेंतली भाशा आसता. त्या-त्या प्रदेशांतल्या लोकांच्या बर्या खातीर थंयचे थळावे भाशेक राजभास म्हणून मान्यताय दितात. ताका लागून मराठीक कोणाचोच विरोध ना. मात, कोंकणी हीच गोंयची राजभास. हातूंत मराठी कित्याक खातीर, होच म्हजो प्रस्न आसा, अशें मत ज्ञानपीठ जैतिवंत तशेंच ज्येश्ठ कोंकणी साहित्यकार दामोदर मावजो हांणी उक्तायलें.
गोंयां सयत राज्या भायरूय दामोदर मावजो हांणी केल्ल्या मराठी भाशे विशींच्या वक्तव्या वेल्यान चर्चा सुरू जाल्या. हे विशीं भाई मावजो हांचे कडेन संवाद सादलो तेन्ना तांणी सांगलें, थळाव्या लोकांच्या बर्या खातीर त्या प्रदेशांतली भास राजभास थारता. ते प्रमाण कोंकणी हीच गोंयची राजभास. ताका लागून राजभास कायद्यांत मराठी भास कित्याक, होच म्हजो प्रस्न आशिल्ल्याचें तांणी म्हणलें.
भारतांत जितलीं राज्यां आसात तांचे आपापले कायदे आसात. खंयच्याय राज्याचो राजभास कायदो आसूं, तो दोन भाशांक अधिकृत भास म्हणून मान्यताय दिना. कांय राज्यांतल्या कांय वाठारांनी वेगळी भास उलोवपी आसात. थंय हाका अपवाद आसा. बंगालच्या राजभास कायद्या प्रमाण अधिकृत भास ही बंगाली आसा. मात, काठमांडू वाठारांतले लोक जे नेपाळी उलयतात, त्या भागा खातीर नेपाळी भास अधिकृत भास आसतली. राजभास ही अधिकृत भास तशीच आसता. ज्या भागांत जी भास उलयतात, ते भाशेक त्या प्रदेशाची अधिकृत भाशेचो दर्जो मेळटा, अशें मावजो हांणी सांगलें.
गोंयची राजभास कोंकणीच. मराठीक कोणाचोच विरोध ना. अधिकृत भाशेंतल्यान मराठीक कुशीक काडली म्हूण भजन, आरती, किर्तन अशा धर्मीक विधींनी मराठीचो वापर वा नाटक, सिनेमा येवप बंद जावचें ना. मात राजभाशेंत मराठी कित्याक जाय? होच प्रस्न आसा, अशें तांणी सांगलें.
कायद्यांत दुरुस्ती करून मराठीक काडची
कोंकणींत प्रस्न केल्यार कोंकणींतल्यान जाप दिवची आनी मराठींतल्यान प्रस्न केल्यार मराठींतल्यान जाप दिवची. हातूंत कसलोच विरोध ना. मात राजभास कायद्यांत मराठी भाशेचो जो आसपाव केला तो कायदो दुरुस्त करून मराठी भास काडची अशें मत मावजो हांणी उक्तायलें.
आपूण मराठी, इंग्लीश भासोय बरयतात, उलयतात. मात म्हजी भाशा विचारल्यार ती कोंकणी भाशा आसा. कोंकणी भास हीच गोंयची राजभास. हें आमकां मान्य आसा. मात अधिसुचोवणी काडून राजभास कायद्यांत मराठी कित्याक घुसयली. हाची गरज आशिल्ली? हेंच आपलें म्हणणें. हेर खंयच्याच राज्याच्या राजभास कायद्यांत दोन भाशेंचो आसपाव ना. तशेंच दोन लिपींचोय आसपाव ना, अशें मावजो हांणी स्पश्ट केलें.
लिपी विशींय गैरसमज
आतां भास आनी लिपी ह्याय दोन विंगड विंगड गजाली. देवनागरी लिपींत हिंदी, गुरमुखी लिपींत पंजाबी, देवनागरी लिपींत कोंकणी अशें दरेका राज्यान आपापल्या राजभाशांच्या कायद्यांत नमूद केलां. हिंदी भास देवनागरी सोडून हेर लिपींत बरयल्यार ती वाचपाक आडखळटले, म्हणून लिपीचोय उल्लेख केला. ताका लागून लिपीचो उल्लेख केले बगर खंयचोच कायदो संमत जावपाक शकना. हाका लागून लिपीचो उल्लेख केल्लो. कांय लोकांक ह्यो गजाली समजनात. ताका लागून जायत्या तरेचो बोवाळ निर्माण जाला, अशें मत मावजो हांणी उक्तायलें.
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
