भांगरभूंय | प्रतिनिधी
माया म्हयन्यांत साळावले धरणाचें उदक सुकत वता आनी हो गांव परत वयर येता. खूप लोक तो उदका पोंदचो गांव पळोवपाक येतात. ह्या विशयाचेर हांवे इंग्लीशींत आनी मराठींत खूप लेख वाचल्यात. पूण हर्षाल्या लेखाक एक वेगळोच आयाम आसा.
कोंकणीचो साहित्यीक दर्जो राखून तिगोवन दवरपाक जाय जाल्यार साहित्याचे सगलेच जॉनर (Genre) सातत्यान फुलपाची गरज आसा. ललीत साहित्य हें एक दालन.
ललीत साहित्यकाराक बरें वाचन, चिंतन, मंथन, निरीक्षण जाय. तशेंच अणभव आटोवन ते मूर्त रूपांत शैलीदार पध्दतीन मांडपाची कळाशी जाय. कांय ललीत लेखक बरे तरेन प्रतिकां, प्रतिमां आनी हेर अलंकार साहित्यांतल्यान केळयतात. वार्तांकन वा रिपोर्टींग जायनासतना निबंद वा लेखांत शैलीचो पाक आसा जातूंत साहित्यीक मुल्यांचो गोडवो सहतायेन म्हळ्यार सेंद्रीय आंग कशें येवंक जाय. कल्पीत फटासो वा अडेचें आळेण उपेगा येना.
हर्षा शेटये हांच्या ‘आमुरचंवर’ या लेख झेल्यांत विविधतायेन नटिल्ले लेख दिसतात. आज काल सोशल माध्यमांचेर जायतें साहित्य प्रसारीत जाता. तें संवसारभर पावता. फेसबूकाचेर ‘कोंकणी स्पिक्स’ नांवाचो एक समूह आसा. ह्या ग्रुपाचे वांगडी गोंयच्या दायजा संबंदी उमेदीन म्हायती, फोटो पोस्ट करताले अशें ग्रुपाचे वांगडी आशिल्लें हर्षा सांगता. हेर वांगडी कमेंट करुन उर्बा वाडयताले. ते खातीर पोरण्या वस्तूं कडेन पळोवपाची आपणाक वेगळी संशोधनात्मक नदर मेळ्ळी. त्या काळांत आपणेय कोंकणी स्पिक्साचेर खूब बरप केलें. त्या बरपान आपणाक लेख बरोवपाची बिजां मेळ्ळीं. कोंकणी स्पिक्साचें संस्थापक स्वाती भोबे आनी हेरांनी आपणाक उर्बा दिली अशें हर्षा शेटये बरयता. ही कृतज्ञताय म्हत्वाची. ते खातीर आपणें नवो लेखसंग्रह, ‘आमुरचंवर’ कोंकणी स्पिक्स ग्रुपाक अर्पण केला अशें हर्षान स्पष्ट केलां. सोशल माध्यमां छापील माध्यमांक कितलीं पूरक आनी पोशक आसा ताची ही देख. आनी गवाय. आज डिजिटल माध्यमां छापील माध्यमांपरस नेटान साहित्य जगभर प्रसारीत करपाचें योगदान दितात.
हर्षा कविताय बरयता. ताका लागून ताच्या ललीत बरपाक एक वेगळो पिकाळ गंध येता. ‘आमुरचंवर’ हो माथाळो कवीमनाच्या उमाळ्यांतल्यान आयला. कोंकणी साहित्याच्या मळार हर्षान उसरां बरोवपाक सुरवात केल्या तरी सातत्य दवरलां. प्रवास करपाची आवड आनी पोरनीं आयदनां वा वस्तू हांची आपणाक आवड अशें लेखिकेनूच आपल्या मनोगतांत स्पश्ट केलां.
ह्या संग्रहांत वट्ट वीस लेख आसात. ह्या लेखांची विविधताय पळयल्यार लेखीकेचें कौतूक करीत तित़लें थोडें. हातूंतले लेख हाचे पैलीं विंगड विंगड नेमाळ्यांनी वाचूंक मेळिल्ले. पूण आतां ते एकठांय वाचपाक वेगळोच आनंद आसता. ते क्रमवार गुथून काडल्यात हें विशेश. भाशेचो एक अभ्यासक आशिल्ल्यान म्हाका ‘दिव्यांत वात… तोंडांत हात’, ‘जनऱ्यो गेल्यो… खिणांय वतलीं’, ‘अजापाचे हालवे’ , ‘कोंकणीचीं आभुशणां’ , ‘वण्टीक कान, चिक्राक दोळे’ हे लेख म्हाका खूप आवडले. ह्या लेखांवरवी कोंकणीचें भाशीक दायज आमचे मुखार येता. नवे पिळगेन अभ्यासपासारखे लेख हे.
लेखिकेचे कांय लेख स्त्रीकेंद्रीत आसप साहजीक. ‘गोजडी आनी कपयाळें’ हातूंत बायलेमनशेची सूक्ष्म नदर दिसून येता. गोजडी शिंवची तसो लेख शिंवला शब्दांच्या नकसूद सुयेन. गोजडी कपयाळें हांचें अस्वडीं डोक्युमेंटेशन केलां. कारण फुडले पिळगेक ह्या उतरांचो संकल्पनांचो अर्थ कळप कठीणूच. आमचें दायज तें.
लेखिकेक शेवण्यांची खूब आवड आनी घोस्त. वयलेवयर न्हय पूण तांकां ह्या जिवांचो अभ्यास आसा. ‘फुलपाखे’ ह्या लेखांत हें दिसता. ‘सवणें जिवाक भिडून गेलें’ हो सर्वांग सुंदर माथाळो. आनी लेखूय सवण्यांची विविधताय दाखोवपी.
‘श्रावणांतले आयतार’ ह्या लेखांत परत एक सौभाग्यवती गृहिणी आयतारचो श्रावण कसो पुजता ताचीं सोबीत वर्णनां आयल्यांत.
‘उदका पोंदचो गांव’ हो साळावले धरणाखातीर उदका पोंदा गेल्ल्या कुर्डी गांवांची काणी. माया म्हयन्यांत साळावले धरणाचें उदक सुकत वता आनी हो गांव परत वयर येता. खूप लोक तो उदका पोंदचो गांव पळोवपाक येतात. ह्या विशयाचेर हांवे इंग्लीशींत आनी मराठींत खूप लेख वाचल्यात. पूण हर्षाल्या लेखाक एक वेगळोच आयाम आसा.
ह्या पुस्तकांत म्हाका एक उणाव दिसलो तो कांय लेखांत तरी चित्रांचो आसपाव करपाक जाय आशिल्लो. तांचेंय डॉक्युमेंटेशन जावपाचें. (आदीं नेमाळ्यांनी आयिल्ल्या लेखांत भांगराच्यो वस्ती, विंगड-विंगड दिवे, आयदनां, सवणीं, फ़ुलपाखे अशीं चित्रां आसात.)
ह्या पुस्तकाचें मुखपृश्ट उदेंते चित्रकार कलानंद बांबोळकार हाणे काडलां. चित्रांत गोंयचे एक दायज बल्कांव दिश्टी पडटा. तांबडोगुंज सोपो आसा. ह्या संग्रहाक तें चित्र समर्पक आसा.
शेकीं हें पुस्तक म्हळ्यार कोंकणी भास आनी कोंकणी दायज हाका एक वेगळेंच डायमेन्शन दिवपी आसा. ते खातीर हर्षाबायक परबीं.
हें पुस्तक संजना पब्लिकेशन्सान उजवाडायलां आनी ताचें मोल आसा 200 रुपया.
– सखाराम शेणवी बोरकार
9923306751
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
