भांगरभूंय | प्रतिनिधी
क्रिया ही मुळाव्या विशया परस जड थारूंक शकता आनी निवाड्या परस आरोप चड गाजूंक शकतात. तरी लेगीत….
चलात, जिवीत न्याय्य आसा, असो फटीचो देखाव करप बंद करूंया. तें ना. खंयच्या तरी खिणाक, एक सामान्य मनीस आसूं वा अणभवी जाणकार, ताका अशे एके परिस्थितींत उडयतात जी ताणें निर्माण केल्ली नासता. आनी जेन्ना तें घडटा, तेन्ना आदार मेळप तर पयस उरलें, चड करून सगळे बहिश्कार घालतात. इतलेंच न्हय, तर अडचणींचो दोंगर आनीक वाडयतात.
एका म्हाताऱ्या गाढवाची काणी आसा, जो एका बांयंत पडिल्लो. ताच्या धनयान ताका वाटावपाचे कश्ट घेवचे सुवातेर, एक निश्ठूर हिशोब मांडलो. तें जनावर म्हातारें जाल्लें आनी ती बांय लेगीत निरुपयोगी आशिल्ली. ताणें एका खिणांत निर्णय घेतलो— “हाका माती घालून पुरून उडयात.” आनी तांणी काम सुरू केलें. पाटी फाटल्यान पाटयो माती सकयल पडूंक लागली. जें नाका आशिल्लें, ताका नश्ट करपाचो हो यत्न आशिल्लो. जो आवाज कानांर पडपाक त्रासदायक आशिल्लो, ताका ओगी करपाचो हो मार्ग आशिल्लो. हें वळखीचें दिसता?
ही फक्त एका जनावराची काणी न्हय. हो समाजाचो आनी ताचे परस भयानक म्हणल्यार आमचे कायदेशीर वेवस्थेचो आरसो आसा. जेन्ना व्यक्ती न्यायालयीन झुजांत सांपडटा, जेन्ना आरोप वयर येतात, जेन्ना प्रक्रिया सोंपनासतना ओडत वतात, तेन्ना रोखडो आदार मेळचे बदला दुख्खाची चड भर पडटा. प्रक्रियाच ख्यास्त जाता. वेळकाडुपण म्हणल्यार न्यायाचो न्हयकार जाता. आनी जेन्ना फायली अत्यंत मंद गतीन मुखार वतात, तेन्ना मनशाची अब्रू मात खऱ्या वेळार मातयेंत मेळटा. माती पडत रावता.
पूण हांगाच ती काणी अनपेक्षित वळण घेता. त्या गाढवान हार मानली ना. ताणें एक सादी पूण अत्यंत प्रभावी गजाल केली. ताणें आपल्या आंगा वयली माती फाफुडली आनी तिचेर पांय दवरून तो वयर सरलो.
दरेक अपमान, दरेक वजें, ताका सकयल दाबपाचो दरेक प्रयत्न, ताचे खातीर वयर वचपाचो एक पांवडो जालो. जे ताचो श्वास गुदमरपा खातीर आशिल्लें, तीच ताची निसण जाली. जो ताचा अंत करपाचो बेत आशिल्लो, तोच ताचो सुटकेचो मार्ग जालो. हो तो भाग जो आमी मुद्दाम दुर्लक्षीत करतात, कारण अन्यायाचेर गजाली करप सोपें आसा, पूण चिवटपणाक सामकार वचप कठीण.
चिवटपण (Resilience) ही खंयचीच फट कल्पना न्हय. तें खंयचेच स्फूर्तीदायक ब्रीदवाक्य न्हय. तो जगपाचो एक कठोर, परत – परत करचो पडपी आनी थकोवपी संघर्श आसा. तो म्हणटा, खंयच्याच आदार वा वळखीविणें, दर फावटीं जेन्ना मनशाक सकयल लोटतात, तेन्ना ताणें परतून उबें रावंक जाय. पूण संकश्टांतल्यान भायर पडपाचो होच एकूच मार्ग आसा. वास्तव्य कडू आसा. खंयचीच वेवस्था परिपूर्ण नासता. खंयचीच संस्था उशीर, गैरवापर वा असंतुळा हाचे पासून मुक्त ना. आनी जेन्ना ह्या दोशांचें वजन एका मनशाचेर पडटा, तेन्ना तें हळूच पडना, तर तें अचकीत आदळटा.
देखून, प्रस्न हो न्हय की माती मारतले काय ना. ती तर मारतलेच वा रकयतलेच. खऱो प्रस्न आसा की जेन्ना ती माती पडटली तेन्ना तूं कितें करतलो? तूं ती माती थराचेर थर रचून, लंगड्या सबबींनी स्वताक पुरून उडोवंक दितलो? काय ती फाफडून आपली सुवात घट सावरून, इंच इंच करून वयर येवन त्या संकश्टांतल्यान मुक्त जातलो? कारण निमणे कडेन, जिवो उरप हें देणगी म्हूण मेळना, तें झुजून सिद्ध करचें पडटा… आनी प्रतिष्ठा फक्त यंत्रणा सांबाळूंक शकना. ती ते लोक सांबाळटात, जे यंत्रणे मुखार पुरून घेवपाक न्हयकार दितात.
कायदेशीर नदरेन हाचो अर्थ एकदम स्पश्ट आसा. कायदा केन्ना केन्नाय मंद गतीन हालूंक शकता, फसूंक शकता वा दुर्लक्ष करपी लेगीत दिसूंक शकता. प्रक्रिया ही मुळाव्या विशया परस जड थारूंक शकता आनी निवाड्या परस आरोप चड गाजूंक शकतात. तरी लेगीत, न्याय, स्वतंत्रताय आनी प्रतिष्ठेचें संविधानिक आश्वासन फक्त प्रक्रिया कठीण जाली म्हणून सोंपना. खटल्यांच्या वज्या सकयल दबिल्ल्या व्यक्तीन शरणागती पत्करची अशी अपेक्षा नासता, तर ताणें आपले हक्क गाजोवंक जाय. दरेक प्रतिकूल परिस्थिती, दरेक प्रक्रियेचो उशीर आनी दरेक अन्यायकारक वझें एक तर आशिलाचो श्वास गुदमरावपाक शकता वा ताचो लढा दिवपाचो निर्धार घट करूंक शकता. वेवस्था सोंशिकसाणेची परिक्षा घेवंक शकता, पूण निमणे कडेन चिकाटीच न्याय मेळोवन दिता. न्याय म्हणजे फक्त कायद्यान दिल्लें निर्णय न्हय. न्याय म्हणजे तो हक जो मनीस केन्नाच सोडूंक तयार नासता.
ॲड. विनायक द. पोरोब
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
