सोशल मिडियाचेर कितेंय घालतना सांबाळून….

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

पुलीस अधीक्षक सुनीता सावंत हांचो बायलांक सल्लो

पणजी, प्रतिनिधी : सोशल मिडिया ही सध्या तरणाट्यांचो एक मनरिजवणेची माची जावन पडल्या. तांकां सोशल मिडियाचेर एक आख्खो दीस पावना. सध्या ह्या प्लॅटफॉर्माचेर खाजगी अशें कांयच उरूंक ना. हांगा घाल्लो व्हिडियो वा फोटो व्हायरल जावपाक चड कळाव लागना. तो मागीर बरो आसूं वा वायट. खुबशे जाण सोशल मिडियाचो बरे गजाली खातीर तशेंच वायट गजालीं खातीर वापर करतात. सध्या सोशल मिडियाचेर घाल्ल्या फोटवांक लागून ब्लॅकमेलींग आनी सेक्स्टोर्शन सारकिल्ल्यो घडणुको जातात. अश्यो गजाली सध्या गोंयांतूय घडपाक लागल्यात, अशें पुलीस अधीक्षक (एसपी) सुनीता सावंत हांणी ‘बायलांची सायबर सुरक्षा’ विशयाचेर घेतिल्ले पत्रकार परिशदेंत सांगलें.
सायबर क्रायमांक लागून आर्टिफिशियल इंटेलिजन्सचें लुकसाण जावपाक लागलां. सोशल मिडियाचेर अपलोड केल्ले फोटो डावनलोड करून, ते एडीट करून अश्‍लील तरेन वापरतात. उपरांत बनावट सोशल मिडिया अकावंट तयार करून रिल्स अपलोड करून बदनामी करतात. ताका लागून वॉट्सऍप, इन्स्टाग्राम आनी फेसबुकाचेर फोटो परत परत अपलोड करप आनी डिपी (डेटा प्रोसेसींग वा डिस्प्ले पिक्चर) बदलचें न्हय. चडश्यो बायलो ज्यो सोशल मीडियाचेर चडश्यो सक्रीय आनी लोकप्रीय आसात, त्योच ह्या सायबर गुन्यांवांक बळी पडटात. व्यक्तीगत, कुटुंबीक सुवाळे आनी तुमच्या घराचे फोटो सोशल मिडियाचर अपलोड करप ल्हव ल्हव करून उणें करपाचो यत्न करचो, असो सल्लो सुनीता सावंत हांणी दिलो.
गोंयां सारकिल्ल्या ल्हानश्या राज्यांत २०२१ त वट्ट ३८ सायबर गुन्यांवांची नोंद जाल्ली आनी २०२२ त ९० चेर पावली जाल्यार अंदूं २२ ऑगस्ट मेरेन गोंय पुलिसांनी ५१ गुन्यांव दाखल केल्यात. ही सगळीं प्रकरणां राज्यांतल्या बायलांचेर जाल्ल्या सायबर गुन्यांवांचीं आशिल्लीं.
चडशा प्रकरणांनी वळख लिपोवन डिजिटल माध्यमांचो वापर करून खंडणी, ब्लॅकमेलींग संबंदीत गुन्यांव, चॅटींगा वरवीं आक्षेपार्ह संदेश धाडप, तशेंच गुप्ततायेचें उल्लंघन, सायबर आतंकवाद, इलॅक्ट्रॉनीक स्वरुपांत अश्‍लील साहित्य उजवाडावप वा प्रसारीत करप हें हानीकारक आनी सामकी वायट गजाल जावन आसा, अशें तिणें फुडें म्हणलें.
तुमच्या नांवार अनवळखी पार्सल आसा वा तुमी लॉटरी जिखल्या अशें कोणी सांगल्यार तांचे कडेन ऑनलायन डील वा कॉलांचो बळी पडूं नाकात. पयशे मेळपाचे आशेन तुमी तांकां तुमचे बँकेची सगळी म्हायती दिल्यार तुमचें खातें खिणांत खाली जावपाक शकता. अशें करूनय तुमी साबर गुन्यांवाक बळी पडपाक शकतात.
अशे विचित्र परिस्थितींत आडकलीं जाल्यार रोखडोच पुलिसां कडेन संपर्क सादचो वा राष्ट्रीय सायबर गुन्यांव अहवाल पोर्टलाचेर म्हायती सादर करची. १०० वा ११२ डायल करात, वा ७८७५७५६००० ह्या नंबराचेर पुलीस कंट्रोल रूमाक फोन करात, हो नंबर व्हॉट्सऍपाचेर आसा. तुमी तुमची म्हायती ७८७५७५६१७७ ह्या बायलांच्या व्हॉट्सऍप हेल्पलायन ग्रुपाचेर दिवपाक शकतात. तुमी ज्येश्ठ नागरीक आसल्यार हेल्पलायन क्रमांक १०९० चेरूय म्हायती दिवंक शकतात. तशेंच नंबर १०९१ बायलां खातीर आसा. सायबर गुन्यांवाचीय म्हायती तुमी शॅर करपाक शकतात. आमचो अर्थीक फटवणूक हेल्पलायन क्रमांक १९३० असो आसा, अशी म्हायती सावंत हांणी दिली.