गोंयांतल्या एकचाराक वेर वचूंक फावना…

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

आंतरराष्ट्रीय मनीस एकचार दिसाच्या निमतान विशेश…

एकविसावो शेंकडो आपलीं पावलां नेटान फुडें मारीत आसा. पूण जितले गतीन हो शेंकडो फुडें वता तितलेच गतीन आमच्या राज्याचे, देशाचे आनी एकंदरीत पुराय विश्वाचे प्रस्न वाडत आसात हें नदरेंत भरता. मनीस म्हूण एकोडे व्यक्ती कडेन आमी जर पळयत तर आमच्या लक्षांत हें येतां. 20 डिसेंबर हो दीस ‘इंटरनॅशनल सॉलिडॅरिटी डे’ म्हूण पाळटात. 2005 वर्सा संयुक्त राष्ट्रान हो दीस मनोवपाची घोशणा केल्ली. कोंकणींत आमी ताका आंतरराष्ट्रीय मनीस एकचार दीस अशें म्हणू येता. हो दीस मनोवपा फाटलो मूळ उद्देश कितें? तर पयलो आनी सगल्यांत म्हत्वाचो उद्देश म्हणल्यार दर एका मनशाक दळिद्रांतल्यान, उपासमारेंतल्यान आनी दुयेंसांतल्यान मुक्त करप. आंतरराष्ट्रीय संबंदांचो एक खास म्हत्व आशिल्लो हो हक्क. सादेपणांत समोजवपाचें जाल्या हांगाय समाजांत समान हक्क आसपाक जाय हाचो उल्लेख जाता. समाजाच्या ज्या घटकाक एक तर त्रास जातात वा फकत त्याच घटकाक उणो फायदो जाता, त्या घटकांक चड फायदो जावपी लोकां कडल्यान मदत मेळपाक जाय. ताका लागून संवसारीकरणाच्या संदर्भांत आनी वाडत वचपी असमानतेच्या आव्हानांत आंतरराष्ट्रीय एकचार घटमूट करप अत्यावश्यक आसा.
गरिबी आड झुजपा खातीर एकचाराची संस्कृताय आनी आपली संसाधनां वांटून घेवपाची भावना वाडोवप म्हत्वाचें आसा. ह्याच कारणाक लागून संयुक्त राष्ट्रांच्या सार्वत्रीक सभेन 20 डिसेंबर हो आंतरराष्ट्रीय मनीस एकचार दीस म्हूण जाहीर केलो. संवसारांतल्यान गरिबी ना करपा खातीर संवसारीक एकचार निधीची स्थापणूक करप असोय निर्णय जालो. अशा उपक्रमांतल्यान एकचाराची संकल्पना गरिबी आड झुजपाक आनी सगल्या संबंदीत भागधारकांचो आस्पाव करपाक म्हत्वाची आशिल्ली.
आयज पुराय विश्व सस्टेनेबल डेव्हलपमेन्ट म्हणल्यार शाश्वत विकासा वटेन आपली वाटचाल करीत आसात. हो दीस लेगीत ताचोच एक भाग आसा. आंतरराष्ट्रीय मनीस एकचार दिसाचीं कांय धोरणां अशीं आसात:
विविधतायेंत एकचार मनोवप, आंतरराष्ट्रीय करारांचेर सरकारान दिल्ल्या वचनबद्धतेचो आदर आनी याद करून दिवप, एकचाराचें म्हत्व लोकां मेरेन पावोवपाक जागृताय करप, गरिबी मुळा सकट हुमटावन शाश्वत उदरगत ध्येय साध्य करपा खातीर एकचार वाडोवप, गरिबी ना करपा खातीर नव्या उपक्रमांक प्रोत्साहन दिवपाक कृती करप.
गोंय हें हेर राज्यांचे तुळेंत आकारान ल्हान. खंयचीय गजाल ल्हान वाठारांत लादप वा ताचो वापर करप ही सोंपी गजाल. देखून ह्या आंतरराष्ट्रीय धोरणाचें पालन गोंयांत करप सोंपी गजाल. गोंयांत आदीं सावन हिंदू, क्रिस्तांव आनी मुसलमान भाव एकचारान रावतात. एकजुटीन रावप हो गोंयचो धर्म आसा. गोंयच्या इतिहासाक लागून गोंय पोन्न्या आनी नव्या काबिजादीं मदीं विभागलें. पोन्न्या काबिजादींत पुर्तुगीजांचें राज्य चड तेंप उरिल्ल्यान थंय क्रिस्तांव समाजाचो आंकडो वाडलो आनी नव्या काबिजादींत हिंदू समाजाचो. अशें आसून लेगीत खंय कोणेंच केन्ना कोणाचेर आपलो धर्म वा रिती परंपरा लादपाचो यत्न करूंक ना. गोंयांत साबार सुवातींनी आमकां हे समाज एकठांय येवन परबो मनयतात तें पळोवंक मेळटा.
गोंय राज्याचेर आदीं सावन बऱ्योच राजवटी येवन गेल्यो आनी तांचो प्रभाव आयज लेगीत आमकां समाजांत दिसता. त्या राजवटींनी गोंयचे उदरगतींत भर घातल्या हातूंत दुबाव ना. संवसारीक पातळेचेर देश आपले आंतरराष्ट्रीय संबंद घटमूट करपा खातीर साबार करार करतात. पूण सामान्य जनतेक ह्या करारांची कसली म्हायती आसता? वा तो करार आपल्या देशाक कितें दितलो, ताचें म्हत्व कितें हें कोणाक खबर आसता? देखून ताचो आदर आनी ताची याद करप गरजेचें थारता. हो दुसरो मुद्दो जो ह्या दिसा निमतान ठळकपणान मुखार येता. राज्य करपी कोणूय आसूं आपूण राज्य करता तें कोणा खातीर तें मतींत दवरुनूच फुडलीं पावलां मारप गरजेचें थारतां. लोकांच्या हितान राज्याचें आनी देशाचें हीत आसता.
हितोपदेश आनी पंचतंत्रांतल्यान आमी एकजुटीच्यो, एकचाराच्यो काणयो आयकत आयल्यात. आयज त्यो काणयो आधुनीक स्वरुपांत घालून लोकां मदीं एकचारा विशीं जागृताय करपाची वेळ आयल्या. खंयतरी कसल्या ना कसल्या निमतान गोंय राज्यांत आशिल्ल्या एकचाराक मात्शी मात्शी वेर वचत आसा. ती वेर फुडें वचप थांबोवपाक. एकमेकां विशीं मनांत आशिल्ले द्वेश, तिरस्कार ना करून उडोवपाची गरज आसा. जितलो व्हड आवाठ तितल्यो चड आडमेळी आसतात पूण शक्य ते पद्धतीन तिचेर मात करपाक जाय. गोंयांत आमचे कडेन साबार माध्यमां आसात, साबार कला आसात तांचो वापर करून एकचाराची वात पेटत उरूंक जाय. गरज तेन्ना तेन्ना ल्हान व्हड कार्यावळी, मार्गदर्शन सत्रां आयोजीत करून थळाव्या फुडाऱ्यांनी कार्य चालूच दवरपाक जाय. दर एके व्यक्तीक एकचाराचें म्हत्व पटपाक जाय.
समाजांत साबार विशमतायो आसात आनी तातूंतली सगल्यांत व्हड विशमताय म्हणल्यार समाजांत आशिल्ली असमानताय. हें असमानतायेचें अंतर दिसान दीस कमी जावपाचें सोडून वाडत आसा. दुबळो मनीस दुबळो जायत आसा तर गिरेस्ताची गिरेस्तकाय वाडत आसा. हें खंय तरी थांबपाक जाय. नाजाल्यार हें अंतर उणे जावप भोव कठीण आसा. समाजांत समानताय हाडटले जाल्यार गिरेस्ताक आपली समाजीक जापसालदारकी आनी बांदिलकी ह्यो दोनूय गजाली लक्षांत आसपाक जाय. आपल्या कडेन आशिल्ली संपत्ती, दुडू वा हेर साधनां हीं फकत आपलीं एकट्याचीं अशें मानून तो फुडें वचूंक जाय. समाजाचो समतोल सांबाळटलो जाल्यार हें करचेंच पडटलें. आशिल्ल्यांनी नाशिल्ल्यांचो विचार करप ही काळाची गरज आसा. गोंयांत जायते उपक्रम राबोवन ह्यो गजाली करूं येतात. मुळावी जर एक देख घेवपाची जाली, तर फुड बँक सारको उपक्रम खूब बरें काम करतात. साबार उत्सवा निमतान, कार्यावळीं निमतान रांदिल्लें जेवण चड जाता, उरता, तेन्ना हें भायर उडोवचे परस तें कोणा गरजेवंताक दिवप हो ताचेर बरो उपाय थारूं येता.
अशे नवे नवे उपक्रम राबोवन गरीबी पयस करपाक पावलां उबारूं येतात. त्रासांत, गरीब आशिल्ल्यांचे उपकार करचे परस तांकां काम दिवन तांच्या कश्टांक फावो तें मोल दिवन हाचेर उपाय काडूं येतात. दर एके पंचायतीन वा थळाव्या खंयच्याय प्राधिकरणान असल्यो येवजण्यो चालीक लावन हे उपक्रम राबोवं येतात. पयलींच व्हड व्हड गजालींक हात घालचे परस ल्हान ल्हान गजालींतल्यान जर सुरवात केली तर व्हड उद्दिश्ट गांठपाक कोणूच आडावंक शकचो ना. निमाणे कडेन हें सगलें फकत राज्यकर्त्यांचेर सोडून दिनासतना आपली जापसालदारकी म्हूण दर एका नागरिकान केलें जाल्यार खऱ्या अर्थान आमी आंतरराष्ट्रीय मनीस एकचार दीस मनोवं येता.

उर्वशी नायक
9552917041