भांगरभूंय | प्रतिनिधी
मुळाव्या पांवड्यार शिक्षण सोडपाचें प्रमाण फक्त 0.3 टक्यांनी वाडिल्लें आसलें तरी विद्यार्थ्याची धावी सोंपता म्हणसर हो आंकडो 11.5 टक्क्यां मेरेन पावता.
भारतांतल्या मुळाव्या पांवड्या वयल्या शाळांनी खूब भुरग्यांची नोंदणी जाल्ली आसूं येता, पूण शाळा शिक्षण वेवस्था जायत्या गंभीर मुळाव्या प्रस्नां कडेन झुजपाक लागल्या. एक लाखां वयर शाळांनी फकत एकूच शिक्षक आसा, शिक्षण तज्ञांचो व्हडलो उणाव, धावे यत्ते उपरांत विद्यार्थी शिकप सोडटात. खाजगी शाळांनी लेगीत शिक्षणाचो दर्जो उणो जायत आसा, हे जळटे प्रस्न समस्या म्हणून समाजा मुखार उबे आसात. निदान निती आयोगाक तशें दिसता. आपल्या तांणी हाची सविस्तर म्हायती दिल्या.
हालींच भारतीय शिक्षण वेवस्थेचें हें खर वास्तव निती आयोगाच्या नव्या अहवालांत उजवाडाक आयलां. देशांत 14.71 लाख स्कूल आसात, जातूंत सुमार 24.69 कोटी विद्यार्थी शिक्षण घेतात, पूण सगळ्यांत म्हत्वाचें आव्हान म्हणल्यार ह्या शाळांनी मुळावी बांदावळ अर्दकुटी आसा. राश्ट्रभरांत 7. 3 लाख मुळाव्यो शाळा आसात. पूण धावेंतल्या विद्यार्थ्यां खातीर फकत 1. 42 लाख शाळा उरल्यात. पुराय भारतांत फकत 5 टक्के शाळा, 1 ते 12 ग्रेड मेरेन एकाच पाख्या खाला शिक्षण दितात. उरिल्ल्या शाळांनी तशें ना. देखून विद्यार्थ्यांक परत- परत शाळा बदलपाची सक्ती जाता, जाका लागून जायते जाण भुरगे मदींच अभ्यास आनी शाळा सोडटात. ते भायर 35 टक्के शाळांनी 50 टक्के विद्यार्थीं आशिल्ल्यान, ह्या संस्थांनी फावो ती साधन-सुविधांची पुरवण करप कठीण जालां.
हजारांनी भुरगीं सोडटात शिक्षण.
अहवाला प्रमाण, मुळाव्या पांवड्यार शिक्षण सोडपाचें प्रमाण (ड्राॅप आवट) फक्त 0.3 टक्यांनी वाडिल्लें आसलें तरी विद्यार्थ्याची धावी सोंपता म्हणसर हो आंकडो 11.5 टक्क्यां मेरेन पावता. इकरावी आनी बारावी यत्तांनी नोंदणे खातीर येवपी विद्यार्थ्यांची राश्ट्रीय सरासरी 58.4 टक्के उणी आसा. बिहार ,मेघालय, नागालॅंड, आसाम आदी राज्यांनी हे बाबतींत सगळ्यांत वायट स्थिती आसा. अर्थीक अडचणी, गरिबी, भुकमारी, कामगार जावपाचें चेपण आनी समाजीक कारणां तशेंच हेर घटक हाका जापसालदार आसात. अशे तरेन व्हड प्रमाणांत भुरग्यांक 10 वी पुराय केल्या उपरांत शिक्षण थांबोवचें पडटा.
शिक्षकांचे पात्रताये संबंदी प्रस्न
निती आयोगाच्या मतान, शिक्षकांचो उणाव हो तूर्ताक हुस्को करपा सारको म्हत्वाचो विशय. फकत बिहारांत मुळाव्या शाळांनी शिक्षकांचीं दोन लाखां वयर पदां रितीं आसात. मजगतीं, पुराय देशांत फकत एकाच शिक्षकांच्या आदारान सुमार 1.04 लाख शाळा चलतात. ह्या एकूच शिक्षकाक फकत विद्यार्थ्यांक सुचोवण्यो दिवपाची न्हय तर मदले सुटयेचें जेवण (मीड डे मील) येवजणेचेर देखरेख दवरपाची आनी वेग-वेगळीं प्रशासकी कामां हाताळपाची जापसालदारकी आसता. ते भायर अहवालांत शिक्षकांच्या स्वताच्या योग्यते संबंदीत प्रस्न उप्रासल्यात. टीर्इटी वा सिटीर्इटी सारक्या पात्रताय चांचण्यांनी फकत 10 ते 15 टक्के उमेदवार 60 टक्क्यां परस चड गूण मेळोवपाक येसस्वी जातात. जायत्या शिक्षकांक खरें म्हणल्यार स्वताच्या विशयांचें ज्ञान नासून, विशयाची योग्य पकडूय नासता. ते भायर शिक्षकांचो 14 टक्के वेळ वेंचणुकेचीं कर्तव्यां आनी सर्वेक्षण अश्या बिगर शिक्षणीक कार्यावळींनी फुकट वतात.
खाजगी शाळांचे दावे पोके
श्रेश्ठ शिक्षण आनी इंग्लीश माध्यमांतल्यान शिकोवपाच्या आकर्शणाक लागून, पालक भुरग्यांक सरकारी शाळांतल्यान काडून खाजगी संस्थांनी नांव नोंदणी करपाक लागल्यात. 2005 वर्सा, 71 टक्क्यांनी आशिल्ल्या सरकारी शाळांनी नांव नोंदणीचें प्रमाण आतां 49.24 टक्क्यांनी देंवलां. पूण उण्या शुल्काच्या खाजगी शाळांचीय स्थिती तितलीच निरशेवणी आसा, अशेंय अहवालांतल्यान उक्तें जालां. अश्या शाळांनी पांचवेच्या वर्गांतल्या 35 टक्के विद्यार्थ्यांक दुसरे ग्रेडीचें पाठ्यपुस्तक लेगीत वाचूंक कळना, जाल्यार 60 टक्के विद्यार्थ्यांक मुळाव्यो खास करून गणितांतलो भागाकार (डिवायड) आनी हेर क्रिया करपाक कश्ट आनी त्रास पडटात.
निती आयोगाच्यो शिफारशी
बहुआयामी प्रस्नांचेर उपाय काडपाक निती आयोगान जायत्यो म्हत्वाच्यो शिफारशी केल्यात. आयोग म्हणटा, (ग्रेड) 1 ते 12 वेची शाळा एकाच कॅम्पसांत एकठांय आसूंक जाय. जाकां लागून विद्यार्थ्यांक आरतून – परतून शाळा बदलची पडची ना. फकत पाठ्य पुस्तक, साहित्या परस विद्यार्थ्यांक खोलायेन संकल्पनात्मक समजूत दिवपाचेर भर जाय. विद्यार्थ्यांचें स्वताचे विचार आनी संज्ञानात्मक तांकीचो घुस्मटमार जावचो न्हय, हे खातीर वर्गांत एआय वापरपाक उर्बा दिवंक जाय. विद्यार्थ्यांची स्वताची चिंतपाची आनी समजुवपाची तांक जपप गरजेचें आसा. ते भायर शिक्षकांक गैर शिक्षणीक कामां दिवपाक जायनात. ती न्हयकारपाचो तांकां अधिकार दिवंक जाय. आयोगान ह्या व्यापक सुदारणा संचाक ‘सुशिक्षीत भारत अभियान’(शिक्षीत भारत मोहीम) अशें नांव दिलां.
– विशाल सिनाय खांडेपारकार
80806 22370
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
