चूक कोणाची?

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

“तुंवूंय न्हीद. सकाळीं उठून कामा- धंद्याक पावूंक जाय. तुजेच चलयेचें लग्न आसा व्हय.?” हें तांचे एकमेकांचें हालीं आठ दीस जालें अशेंच चलिल्लें.

राघव सदां भशेन आयज सकाळीं बेगीनूच उठलो. रातभर ताचे दोळे ताका न्हिदपाक सांगांत दिनाशिल्ले. ताका केन्ना फांतोड जाता अशें जाल्लें. हो म्हयनोभर ताची हीच गत चालू आशिल्ली. आपली मोगाची चली थोड्याच दिसांनी आपले पसून मात्शी पयस जातली. ती आतां संवसार थाटूंक वतली. हे खातीर ताच्या जिवाची घालमेल चलिल्ली. तो आपले कडल्यान कांयच उणें पडचें न्हय म्हूण खुबूच चिंतेस्त जाल्लो.

“राघव,असो किदें करता रे?  ती लायट किद्या पेट्टा सांग?” रागिणीन हांथरूणातल्यांनूच प्रस्न केलो.

“कांय ना गो. तूं न्हीद पळोवया. तुका दिसभर कामां करपाचीं आसात. ओगीच थकता मागीर.”

“हय रे, पूण लायटीच्या उजवाडान खंय रे न्हीद पडटा. आतांच खंय तरी न्हीद लागताली.”

“बरें बाये चुकलो. लायट पालयली. आतां  न्हीद.”

“तुंवूंय न्हीद. सकाळीं उठून काम- धंद्याक पावूंक जाय. तुचेच चलयेचें लग्न आसा व्हय?”

हें तांचे एकमेकांचें हालीं आठ दीस जालें अशेंच चलिल्लें.आयजूय तेंच. तरी त्यो गजाली करता- करता तांका कांय वेळान केन्ना न्हीद लागली कळ्ळीच ना. सकाळीं कोणाल्या तरी गाडयेच्या हाॅर्नान तांकां जाग आयली. सकाळची गडबड चलतनाच तांच्यो खबरो सुरू आशिल्ल्यो.

“रागिणी तूं जाणा न्हय आमी आमच्या बायेक कशें तरेन व्हड केलां. ताका आमचे कडेन जाता तें दिवया आं. कितेंय दिवचें उरलां बी जाल्यार हाडुया.”

“हय हाडुया. पूण एके गजालीची भिरांत आसा. हांवें तुका सांगूंक नाशिल्ली.”

“किदें जालें? किदें तें सांग हाडुया.”

“आसूं आतां तूं मात्सो न्हीद. कामाक वचूंक जाय.”

“हय गो. पूण सांग तरी.”

“म्हाका मात्शी भिरांत कशी दिसता. आमी इतली व्हड तयारी केल्या. पूण बाय मात खोशी कशें ना”

“तूं तें परत परत उखलूं नाका गो. आतां थोडेच दीस उरल्यात. एकदां कार्य सुरळीत जालें की जालें.”

“आमी जबरदस्तीन ताका तयार केलां. पूण..”

“तें मागीर पळोवया. न्हवऱ्या कडच्यांक मात कांय कळूंक जायना. बाय म्हणून अशें पिशें जातलें धरूंक नाशिल्लें. दीस जायत आयलो. हालीं अशेच दीस वतात. आतां आनी न्हीद खंयची?”

हे वटेन चली आपल्या मनांत कितें  चल्लां ताचो कांय थांगपत्तो लागूंक दिनाशिल्लें. लग्नाची तयारी नेटान चलिल्ली. ताका आपल्या मोगाचे व्हडलें धुवेक कांयच कमी करपाचें नाशिल्लें. जें कितें जालें तें अजाणपणान जालां. तें विसरून चली लग्नाक तयार जालां हीच खुशालकाय. आतां आपली चली आपल्या उतरांच्या भायर ना. हाचो ताका अभिमान कसो जाल्लो.

करता करता हळदीचो दीस उजवाडलो. खूब सोयरे- धायरे आयिल्ले. घर भरिल्लें. हळद व्हड आनंदान जाली. भांगराळी धूव भांगरांनी भरली. घर- आंगण गजबजतालें. सगल्यांक लग्नाचो म्हूर्त केन्ना येतासो जाल्लो. तो दीस उजवाडलो. सगलीं नटून थटून तयार जालीं आनी हॉलांत वचपाक भायर सरलीं. हे वटेन न्हंवरो बी खुबूच खोशी आशिल्लो. जशी व्हंकलकारांची तयारी जाली. तशीच तांची बी जाल्ली. आयज आपूण एकाचो दोन जातलो, ही खुशालकाय घेवन तोवूय आपले व्हंकलेक वाजयत गाजयत घरा व्हरतलो म्हूण खोशी आसलो. ती तोंडार झळकताली. मनान कांयच वायट विचार येनाशिल्ले. तो आवय- बापायचो मोगाचो पूत आशिल्लो. तांणी जंय आपलें लगीन थारायलां ताणें हयकार दिल्लो. तांच्या संस्कारान तो भरिल्लो आशिल्लो. लग्नाची तयारी जाली. खंयच कांय कमी पडचें न्हय हें तर दोनूय वटेनच्यान पक्के जाल्लें. सुमार णवशें लोकांचें जेवण तांणी सांगिल्लें. भटमाम बी थारायल्या म्हुर्ताक वेळ जावचें न्हय म्हण पयलींच हाजीर आशिल्ले. कांय लोक पयलींच हॉलांत बशिल्ले.

व्हंकलकारांनी हॉलांत पयलीं पावप ही प्रथा आशिल्ल्यान व्हंकलेक घेवन गाडी हॉलाच्या दारांत उबी जाली. आवय- बापायच्या मुखामळार हांसो फुल्लेलो. आपलें मोगाचे चलयेक व्हंकल रूपांत पळोवन तीं खोशी आशिल्लीं. मनांत जरी कांय चिंतना आशिल्लीं तरी एक आनंद हो जाताच तशेंच वातावरण आशिल्लें.

हॉलाच्या दारांतूच आनी एक गाडी उबी आशिल्ली. ताचो अदमास लेगीत कोणाक नाशिल्लो. आसतलो तरी कसो? कोण तरी लग्नाक आयल्यात आसतलें अशेंच सगल्यांक दिशिल्लें. ती व्हंकल अशें करतली हाचोय कोणाक अदमास येवंक ना. हय ती व्हंकल, तांची फुला भशेन जपिल्ली, वाडयिल्ली चली ते गाडयेंत बसून पळून गेली. कोणाक कांयच कळ्ळें लेगीत ना. मागीर बोवाळ चलिल्लो. पूण त्या बोवाळाचो कितें उपेग? हातूंत चूक कोणाची आशिल्ली? त्या संस्कार दिवपी आवय- बापायची? ते व्हंकलेची ? ती मोगाची गजाल लिपयतल्यांची? तिका हुबारून व्हरपी चल्याची? त्या गाडयेकाराची? घडये आपले चलयेचें बरें चिंतिल्ल्यांची? खरी गजाल पयलींच खबर आशिल्ल्यांची?

उरिल्ले प्रस्न मात अशे की भांगरा भशेन वाडोवन बरे संस्कार दिले तांची काय?  व्हंकलकारांनी फट कित्याक मारली? व्हंकलेन चल्या भुरग्याक सांगपाचें, पूण सांगलेंना कित्याक?  सगलो खर्च फुकट गेलो, तो कोणाचो? मानसीक त्रास जाले, लज जाली ती कोणाक? फाटल्यान चक्रां घुंवतालीं तीं फकत प्रस्नांची आनी पश्चातापाची….

(ही कथीका काल्पनीक आसा. तातूंत कोणेंच मन दुखोवन घेवचें न्हय)

-सोनाली सु. पेडणेंकार