तळें

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

कारण तळ्यां उदा समुद्रात वयचे वाटेर रेल्वे मार्गाचे विस्तारीकरण चल्ला तर पावसांत उदा लोकांल घरात घुसता. वांयगण शेत पुरोवन उडयला तर थंय सप्तकांची फेरी भरता.

तळ्यांकडे म्हागेल संबध येयल तो ल्हानपण धन्नत आनी बुद्दी येयल की. कारण म्हागेल ल्हानपण गोंयच्या वास्को शहरातल्या ल्हानश्यां गांवा म्हणकीत दिसतल्या मायमोळे ह्या वाड्यार गेले. थंय एक बाजुन वायंगण शेत आनी आनेक बाजुन लाग लागी एक कीलोमीटर भर पातळीले तळे. त्या तळ्यांक सांगात करुन जाग्याचो राखणदार वडावयलो आनी तेक सखल तेकुन बरेत लोक चीरशांती घेते आशिली मुसलमान लोकांली मसनट. ह्या तळ्यांक व्होड रस्त्या म्हणकी व्होड बांद आशिलो तो बी बऱ्या व्होड व्होड चिऱ्या फातराचो. तो तेन्नाचो एक चिरो म्हणलार आज त्या चिऱ्याचे चार तरी चिरे जातले.
ह्या तळ्यांचे म्हाक सदात अप्रुप दिसताले कारण ह्या तळ्यांत धवी साळकां कमी आनी तांबडी साळकां जास्ती. उलट थंय वांयगणी शेतात तांबडी साळकां वखदाक जाय म्हणलार जायनाली. वांयगणात फक्त धवी साळकां भन्न जाताली. अष्टम लागी पावत तशें दोनी कडे तळ्यांत आनी शेतात तांबडे आनी धवे साळकांक भार येतालो. अष्टमीक क्रुष्णाल पुजेक साळकां पान आनी साळकां लागतात तर आमी जास्तीकन्न हाडचे आशिले तांबडी साळकांत. तळ्यांतले साळकां काडुन जास्ती मेहनत करची पडताली कारण तळ्यांत उदकाचो अंदाज येनालो. आमी लिला मामीकडल्यान व्होड कण्ण घेवन ती साळकां आनी साळकां पानां काडुक कसरत करताले. तरी हावा शिवा करत खंयी कण्णा बडेत साळक आनी साळकां पाना शिरकल की आमकां तेन्न मळबाक हात लायील म्हणकी जाताले. ती याद काडलार आज मनाचेर एक मोरपांख फिरयील्याचो आनंद जाता.
त्या काळार पावसां दिवसांत अरंधारी पावस पडतालो तर तळें भन्न बांदाक लागताले आनी ह्या बाजुन वायंगण बी भन्न तळ्यांक फाटी घालताले. वांयगणा पेक्षा तळ्यांक पळोवुक म्हाक पावसां दिवसांत भंय दिसतालो. पावसांन आसर केल की तळ्यांतले,वांयगणातले उदा देवताले. आनी मागीर सकाळी आनी सांजे मायत्याक पिट्टोळ म्हणील्या नुस्त्यालो खेळ सुरु जातालो. मदेकात थीगुर आनी सांगटा आमी बी ह्या तळ्यात आसा म्हण दाखोवन दिताले. तेतुत कानकात्रे,धाडी,तेल धाडी,धोळको,टोकी,ह्या सारखे नुस्ते आमकां दर्शन दिताले. एक मात आशिले आमकां ल्हान पोरांक दनपार बारा ते तीन आनी सांजेर दिवलावणे वेळार तिळसांजेर तळ्यांकात वचुन मनाय आशिली. कारण बऱ्या वरसां पयली ह्या वाड्यावयलोत पोर पेवूक गेल्लो बुडन्न मेल्लो खंय. तो पोरांक ह्या वेळार अळक दिता आनी पोरां शीक पडतात म्हण जाण्टे लोक भिताले. पुण हेत्त जाण्टे लोक एप्रिल मे म्हयन्याकात आमकां ह्यात तळ्यांबांदार खोबरे, मिरसांग, कोतोंबर आनी इतर पावसांक साठोवन दवरचे वस्तु सुकयताना सकाळ धन्न पुराय हुनत मोव जात म्हणलार ते राखुक बसयताले. अगदी दनपारचे जेवण बी आमकां तळ्यां बादारत हाडन्न दिताले. तेन्न मनाक प्रश्न पडतालो हे जाण्ट्याले काम उरील तेन्नात हो अळक दिवुक कीत्या येनाल काय ??? तेन्न हो प्रश्न घरातले लोकांक विचारुक कोणाक बिशाद आशिली ?.
दसरो, दिवाळी जाल की तळ्यां बांदार तळ्यांच्या व्होडल्या मुशीकडे तांबडी माती आनी माडां करे शेतकार हाडन्न घालताले. नंतर तळ्यांतले शेतां वयचे उदाक आडोवन दवरताले. जेन्न उदा बांदताले त्या दिसांच्यान तळे राखुक सकाळ,रातीन दोन मनीस उरताले. कारण हे तळे वांयगण लुवले नंतर आणी राखणदार वडावयल्याली वाडवळ जाल की तळ्यां पावणी जावन तळे मारताले. केन्न केन्ना राखुक आशिलोत मनीस तळ्यांतले नुस्ते धन्न विकतालो तस जावनत तळे राखतलो मनीस उदा पिनास्तना रावता ? ही म्हण जल्मांक येयल दिसता.
पावसां दिवसांत पावस कमी पडलार मागीर एप्रिल मे म्हयन्यात तळ्यां उदा कमी जाताले पुण सुकें जाग्यार वलसाण मात तशीत उरताली. थोडे लोक गरमी सोसु जायना जावन थंय सुकें जाग्यार मांद्री,आराम खुर्ची घालन्न आराम करताले. गरमे दिवसांत तळ्यां उदाक तापताले तेन्ना हेवाळे, दिवोड हेमगेल भिऱ्या भिरे भायर पडताले. केन्न एक जिवाणें दिसलार मागीर आनी आठ दिवस तळ्यां तोंड पोरां पळयनासली.
हांवे वास्को सोडलार खुप वर्स जाली. जुवारी न्हंयीतल्यान आणी हांग काळी न्हंयीतल्यान कीतल की उदा समुद्रात वचुन मेळ्ळे. तसो काळ बद्दलो. पयर ओळखीच्या दोस्ताकडे वास्को सप्तका वेळार काँल केल्लो. पोन्नी यादी जागी जाली खरी, पुण आता ते वांयगण शेत उरले ना पुण उरला तळें. आत पुराय गांवचे घाण उदा घेवन. कारण तळ्यां उदा समुद्रात वयचे वाटेर रेल्वे मार्गाचे विस्तारीकरण चल्ला तर पावसांत उदा लोकांल घरात घुसता. वांयगण शेत पुरोवन उडयला तर थंय सप्तकांची फेरी भरता. आज अष्टमीक साळकां पानां आनी साळकां बाजारातल्यान विकत हाडची पडता. मुकाल्ले दिसांत आज तळे म्हण ज्या जाग्याक पळयतात तो जागा केन्न बिल्डराल्या हड्ड्यार पडतलो देवा खबर.

संदेश बांदेकार
9480790172