भांगरभूंय | प्रतिनिधी
सहित्य अकादेमीचो अंदुंचो युवा पुरस्कार फावो जाल्ले लेखक डॉ. तन्वी कामत बांबोळकार हांची नेहा गुडे हाणें घेतिल्ली ही मुलाखत.
नेहा- तुमकां साहित्य अकादमी युवा पुरस्कार फावो जाला. हो भोवमान स्विकारताना तुमकां कशें दिसलें ?
तन्वी – खूब आनंद जालो. परबीं भेटोवपाक खूब जाण खास करून मेळपाक आयलीं तें पळोवन खूब बरें दिसलें. फोनार फोन येताले, मॅसेजी येताल्यो, इतलो सगळो मोग अणभवून काळीज खोशेन भरून आयलें. खूब जाणांनी पुस्तक खंय मेळटले हें विचारून खासा वचून पुस्तक विकतें घेतलें. जांणी केन्ना कोंकणी वाचूंक लेगीत ना तांणी म्हजे कडल्यान अमेजोनचें लिंक बी घेतलें. म्हज्या पुस्तका परस कोंकणी साहित्य वाचपाची आवड वाडटा तें पळोवन जीव धादोस जालो! ह्या सगळ्यांचे अपुरबायचें आनी आशिर्वादाचें हांव मनां-काळजांतल्यान उपकारी. पुरस्कार फावो जाल्ल्याक एक लेखक म्हणून म्हजी जापसालदारकी वाडल्या हें म्हाका जाणवता. ह्या पुरस्कारान म्हजे फाटीर शाबासकेची थाप मारून मुखार आनीक बरयत रावपाची आनी वाचकांक बरें साहित्य दिवपाची प्रेरणा म्हाका दिल्या.
नेहा- पुस्तकाचें नांव ‘शॉट्स’ दवरचें हें तुमकां कशें सुचलें?
तन्वी- म्हाका ह्या पुस्तकाचें नांव अशें जाय आशिल्लें जातूंतल्यान हें स्पश्ट झळकता की त्यो ‘शॉर्ट’ स्टोरीज! 2022 वर्सा जेन्ना हांवें म्हजें वेगवेगळ्या प्रकारचें साहित्य उजवाडाक हाडपाचें थारायलें तेन्ना सगळ्यांत चड जर खंयच्याय पुस्तकाक नांव दिवपाक माथें खाजोवचें पडलां तर तें म्हणल्यार ‘शॉट्स’. कारण ह्या पुस्तकांतल्यो काणयो लघुकथा वा शॉर्ट स्टोरीज ह्या जोनरांतल्यो (प्रकारांतल्यो) आसात. तातूंत खूबशीं पात्रां, साबार घडणुको आनी व्हडलोसो प्लॉट असो ना. त्यो प्रासंगीक (anecdotal) आसात म्हणून तांकां कथिका अशें म्हणलां. हांव मानतां, ‘वी आर अ जनरेशन ऑफ रिल्स एण्ड मिम्स’. हांवें म्हजे प्रस्तावनेंतूय म्हणलां, ह्यो काणयो खास करून ते पिळगे खातीर, जांकां ल्हान-ल्हान गजालींतल्यान मनोरंजन आनी देख दोनूय मेळोवपाची संवय जाल्या.
मागीर कटींग चाय, टी ब्रेक अशा जायत्या नांवां उपरांत अखेरेक ‘शॉट्स’ हें नांव पुस्तकाक सोब सारकें दिसलें कारण ताचें उच्चारण ‘शॉर्ट’, अशें जातालें. ताचे फाटलो विचार असोय की “शॉट्स, ऑलवेज गीव यू अ सॉर्ट ऑफ हाय”! पयलीं मातशी कॉण्ट्रोवर्सी जातली काय दिशिल्लें पूण मागीर चिंतलें की शॉट्स फक्त सोऱ्याचेच आसतात म्हूण ना. ते फळांचे, च्याचे कसलेय आसूं येतात. पूण शॉट्स हे सदांच थोडेशे मारल्यार चड मजा येता!
नेहा – ‘शॉट्स’ पुस्तकांतलें तुमचें सगळ्यांत आवडीचें पात्र आनी काणी खंयची?
तन्वी- ‘आय वील गो विथ द क्लिशे (cliche) एण्ड से’, तुवें जर एके आवयक विचारलें तिचें सगळ्यांत चड आवडटें भुरगें खंयचें तर ती केन्नाच सांगपाक पावचिना पूण मनांतल्यान तें फक्त तिकाच खबर आसता. म्हाका म्हज्या पुस्तकांतल्यो सगळ्योच काणयो तितल्योच आवडटात. पूण एक काणी जी म्हाका सामकी लागींची कशी जाणवता ती म्हणल्यार ‘रहना तू’ . हांव खरेंच एक दीस बसून ए. आर. रेहमानालें ‘रहना तू’ हें गीत आयकताना म्हाका सुचिल्ली ती काणी. पुस्तकांतल्यो चडशो काणयो हांवें घडिल्ल्या घडणुकांचेर आदारून बरयल्यात. पूण ही मात म्हज्या काल्पनीक विश्वांत घडिल्ली आनी हांवें एकेच बसकेंत बरोवन काडिल्ली काणी. ते काणयेंतल्यान म्हाका म्हजी व्यक्तीगत तशेंच कल्पना शक्तीची वाड जाली कशें दिसलें. एका गितांतल्यान स्पुरिल्ली ही काणी फाल्यां खरेंच कोणाय बरोबर घडूं येता अशें दिसलें. देखून हांव सदांच म्हणत आसतां, ‘म्युजीक इन्सपायर्स मी अ लोट!’
नेहा – शॉट्स पुस्तकांतल्यो हेर कथा तुमच्या अणभवांचेर आदारीत आसात काय त्यो तुमच्या काल्पनीक विश्वांतल्यान जल्मल्यात?
तन्वी- कॉलेजींत शिकताना हांव सुनापरान्त दिसाळ्यांत ‘युथ ब्लॉग’ नांवांचो एक कोलम चलयतालें. तातूंतल्यो जायत्यो कथा ह्या पुस्तकांत आसात जशें ‘फोन’, ‘घावो’ आनी बसींतल्या प्रवासाच्यो. बाकीच्यो सगळ्यो कथा हांवें कामाक लागतकूच बरयल्ल्या काळांतल्यो. बसींतल्या प्रवासाच्यो चडश्यो सगळ्यो कथा हांवें स्वता आणभविल्ल्यो आसात. हांव आनी म्हज्यो 3 इश्टिणी फोंडेंच्यान धेंपे कॉलेजींत शिकोवपाक वतालीं तेन्ना आमकां बसींतल्यान प्रवास करताना इतले अणभव आयल्यात की हांव फक्त बसींतल्या प्रवासांचेरूच एक पुस्तक बरयन. ‘लेडीज सीट’ , ‘बांद’ , ‘तिकेट’ , ‘परिक्षा बसींतली’ ह्यो कथा त्या अणभवांचो भाग. ह्या पुस्तकांत कांय काल्पनीक कथाय आसात, देखीक ‘रहना तू’, ‘सिनेमा’, ‘ती’ आनी ‘दिवाळी’. म्हज्या मेजार एक कृष्णाची मूर्त आशिल्ली. ते मुर्तीचीच एक काणी आसूं येता, ह्या विचारांतल्यान स्फुरिल्ली ‘सिनेमा’ ही कथा. जेन्ना हांव कॉलेजींत शिकयतालें तेन्ना एखाद्र्या भुरग्याक टिचरीचेर मोग जाल्यार कितें जातलें काय? ह्या विचारान जल्मिल्ली ‘ती’ ही कथा. असो हो सुमेळ! पूण अणभवांतल्यान जावं वा कल्पनेंतल्यान; ह्या – कथिकांनी म्हाका, म्हजी दुसऱ्या गजालीं कडेन पळोवपाची नदर आनी मनशाची वृत्ती कशी आसची हें मात खूब शिकयलां…
नेहा – बायलांचीं कांय खेरीत अशे मन उमाळे तुमी ह्या पुस्तकांतल्यान मांडल्यात. तुमी तुमचें मन उक्तावपाचो तुमच्या लिखाणाक एक माध्यम समजतात?
तन्वी- खंयच्याय लेखका खातीर ताचें लिखाण हें आपसूक एक माध्यम जाता अशें म्हाका दिसता. बायलां खातीर तें खास करून जाता कारण, ती खूब सोंसता, खूब भोगता आनी तें व्यक्त करपाक तिचे कडेन खूब कमी माध्यमां आसतात. म्हज्या वाडट्या
वयांत म्हजें लिखाणूच म्हज्या मनांतले उमाळे व्यक्त करपाचें एक मुखेल माध्यम जालें. खूबदां अशें जाता की आमचो स्वभाव, वायट गजालींक तोंड दिवपी आसून लेगीत आमी जायते फावट पांगळीं पडटात. एक-एकदां स्वता बरोबरूच न्हय तर दुसऱ्यां बरोबर लेगीत कितेंय वायट जाता आसता तरी आमी कांयच करूंक पावनात. ह्यो नाजूक गजाली आमी दुसऱ्यां कडेन उलोवपाकय तयार आसनात. तेन्ना ते विचार परगटावपाक, त्यो भावना व्यक्त करपाक जावं तो मनांतलो घुस्मटमार उक्तावपाक साहित्य एक खूब बरें माध्यम थारता. एकल्यान बरयतगीर जायत्या जाणांक तें रिलेट जाता. तांच्या भावनांकूय एक आवाज मेळटा. देखून हांव अशें मानतां, एक बायल जेन्ना बायलांच्या भावना विशीं बरयता तेन्नाच तातूंत प्रखरपणां येता; कारण तें अणभवतल्याच्या मनांतल्यान सरळ कागदाचेर फुलता.
नेहा – तुमकां पयलीं पासून कविता आनी नाटकां बरोवपाची आवड. कथा बरोवपाची चुस्की तुमकां केन्ना आनी कशी लागली?
सुनापरान्तांत हांवें सेगीत 3 वर्सां बरयलां. तेन्ना सुनापरान्ताचें ध्येय सदांच कितें तरी नवें/वेगळें करपाचें आसतालें. जवाहर बर्वे हांचो म्हाका हांगा मुद्दम उल्लेख करीन दिसता. तांणी म्हाका सांगलें, आमी वेगळे कितें तरी करुया! तर पयलें सदर आमी चलयलें तें ‘फेसबूक’. जातूंत हांव फेसबूकार एक कमॅण्ट घालतालें आनी लोक जे-जे ताचेर रिप्लाय करतात तेंच मागीर आमी छापतालीं. मागीर सदांच तेंच – तेंच करून वाज येवपाक लागलो. तेन्ना म्हाका काणयो बरोवपाची उमळशीक लागली. ताचे फाटलीय एक काणी आसा. उदयबाब च्यारी जे आतां आर.जे म्हूण वावर करतात, ते हांव ल्हान आसतना सुनापरान्तांत ‘फेड इन फेट आवट’ नांवाचो एक सुंदर कॉलम चलयताले. एकूच ल्हानशी घडणूक, लघुपटूच कसो दिसचो, अशी ती कथा आसताली. तेन्ना तो जॉनर परत रिवायव जावपाक जाय अशें म्हाका दिसपाक लागलें. 2010-11 वर्सा ‘ब्लॉग’ ही संकल्पना बरीच लोकप्रिय जाताली. म्हूण ‘यूथ ब्लॉग’ नांवाचे सदरांतल्यान हांवें बरोवपाक सुरवात केली. तातूंत बरोवपाक लागतकच म्हाका वाचप्यां कडल्यान खूब बरो प्रतिसाद मेळपाक लागलो. “आयची काणी आवडली हां” हें सांगपाक लेखकांचे, जाणकारांचे फोन, मॅसेजी येवपाक लागल्यो- ‘सो इट वोज लायक अ बुस्ट फोर मी!’. हांव जें बरयतां तें सगळ्यांक आवडटा आनी आनीक बरयत रावचें. सुनापरान्त म्हज्या ह्या कथा बरोवपाचे चुस्के खातीर खूब मोटे प्रमाणांत जबाबदार आसा अशें हांव म्हणन.
नेहा- कथा बरोवपाक तुमकां प्रेरीत करपी तुमचें प्रेरणास्थान कोण?
तन्वी – एकूच अशें प्रेरणास्थान केन्नाच कोणाचेंच आसना. आमी इतली व्हडली जीण जगतात की आमच्या सरभोंवतणच्यो गजाली पावला कणकणीं आमकां प्रेरीत करीत आसतात. म्हाका बरोवपाक संगीत, प्रवास, म्हजे इश्ट तशेंच हेर गजाली प्रेरीत करतात. कथा लेखनाचें म्हजें प्रेरणास्थान जर कितेंय आसा तर तें म्हणल्यार हांवें ल्हानपणान वाचिल्ल्यो कथा. तातूंतली मुजरत उल्लेख करपाची कथा म्हणल्यार शीलाबाय कोळंबकार हांची ‘मॅगी’. तांची ती कथा हांवें कितले फावट वाचल्या ताका हिशोब ना. हांव शीलाबायचें बीग-फॅन! तांच्यो, तरणाट्या चलयांच्या शारिरीक जावं मानसीकतायेक धरून बरयल्ल्यो कथाय म्हाका खूब मानवतात. तांचे बरोबरूच सर्गेस्त शशांक सिताराम सर इज वन ऑफ माय फेवरेट्स! तांचो ‘परीग’ हो कथाझेलो तशेंच हांवें स्वता अणकारीत केल्ली तांची ‘देवा तूं पाव’ ही कथा म्हाका सामकी लागींचीं. जर हांव कथा लेखनाचो प्रवास सातत्यान चालू दवरतां तर शशांक सरांचे पातळेर पावप हीच म्हजी मोख आसतली. शाळे उपरांत, हांवें कॉलेजींत आसताना शिकिल्ल्यो/ वाचिल्ल्यो पुंडलीकबाब नायक, चंद्रकांत केणी, हेमा नायक, दामोदर (भाई) मावजो, देविदास कदम आनी जयमाला दणायत हांच्यो कथाय म्हजे खातीर खूब प्रेरणात्मक थारल्यो. ह्या सगळ्यांतल्यान मनांत एक तळमळ निर्माण जावपाक लागली की अशें कितें तरी बरोवपाक जाय जाचो वाचप्यांचेर असो परिणाम जाता, तांकां तें सदांकाळ यादूय उरता आनी परत-परत वाचनय दिसता!
नेहा – तुमची सगळ्यांत पयलीं बरयिल्ली आनी प्रकाशीत जाल्ली कथा खंयची?
तन्वी – म्हजी पयली कथा हांवें धाव्वेक आसताना बरयिल्ली पूण हांव ती केन्नाच छापचेना, कारण त्यो खंयच्या – खंय बरयल्यात अशें म्हाका दिसता. ताचे फाटलें कारण म्हणल्यार तेन्ना हांव सुनापरान्ताचेर येवपी कथा वाचतालें आनी हांवें जें अणभवूंक ना ताचेर कथा बरोवन, तांकां त्या साच्यांत बसोवपाचो यत्न करतालें. म्हूण तांचो विचार बरो आसून लेगीत ती खातड जाताली. म्हजे भितर तेन्ना भरपूर आत्मसंशय निर्माण जाल्लो आनी म्हाका अशें दिसपाक लागिल्लें, म्हाका केन्नाच कथा बरोवपाक जमचें ना. हांवें म्हजे जिणेंत आत्मसंशय ह्या इश्टाक खूब घट धरिल्लो. पूण त्याच इश्टान आनी त्या प्रवासान म्हाका खूब कितें शिकयलें, म्हज्या मनांत एक धडपड निर्माण केली आनी तीच म्हज्या कथा लेखनाची खरी सुरवात जाली. हांव कॉलेजींत पावतकच कथा बरोवपाक लागलें. सुनापरान्ताचो ह्या प्रवासांत खूब व्हडलो वांटो आसा. हांवें कॉलेजींत आसताना बरयिल्ली पयली कथा म्हणल्यार ‘फोन’ जी सुनापरान्ताच्या ‘युथ ब्लॉग’ ह्या सदरान पयलीच प्रकाशीत जाल्ली कथा.
नेहा – तुमकां खंयचो साहित्य प्रकार वाचपाक आनी बरोवपाक चड आवडटा?
तन्वी- वाचपाक म्हाका सगळेच साहित्य प्रकार आवडटात. पूण सगळ्यांत चड म्हाका आवडटा ती ‘कादंबरी’, कारण तूं तिचे बरोबर खूब वेळ रावंक शकता. नव्या, नव्या पात्रांक, घडणुकांक मेळत तूं एक पुराय नव्या जगांत भोंवडी करून येता. बरोवपाचे बाबतींत सांगपाचें म्हणल्यार म्हाका पुरायपणान ‘बरोवपाकूच’ खूब आवडटा. हांव केन्नाच स्वताक बळजबरीन बरोवपाक बसयना. म्हाका जें बरोवपाक जाय तें आपसूक येता. पूण म्हज्या सारक्या आळशी मनशाक कविता ही सगळ्यांत सोंपी.. कथा आनी कविता बरोवपाक म्हाका मजा येता कारण त्यो आपसूक सुचतात आनी एकेच बसकेंत बरोवन जातात. नाटक बरोवप ही म्हजे खातीर मातशी आव्हानात्मक आनी ताण दिवपी प्रक्रिया. नाटकांत सगळेंच संवादांतल्यान सांगपाचें आसता. तेच बरोबर विशयाचो अभ्यास, देखाव, पात्रां सगळें बारीकसाणेन करचें पडटा. नाटक बरय म्हूण चडसो म्हजो दादाच (कलानंद) म्हजे फाटीं लागता पूण हांव नाटक तेन्नाच बरोवपाक हातांत घेतां, जेन्ना म्हजे तकलेंत एक काँक्रीट संकल्पना आसता. पूण कितलोय आव्हानात्मक आसलो तरी स्वता भितर ती एकाग्रताय आनी सातत्य आसल्यार खंयचोय साहित्य प्रकार बरोवप अशक्य आसना अशें हांव मानतां.
नेहा – तुमच्या कोंकणींतल्या साहित्य प्रवासांत तुमकां कोणें कोणें आदार केलो/ करतात?
तन्वी – सुरवेक म्हाका म्हज्या घरांतल्यान खूब आदार आशिल्लो आनी अजून आसा. म्हाका कोंकणीचो लळो लागपाचें श्रेय म्हजे पप्पा – श्रीधर कामत बांबोळकार हांकां फावो जाता; कारण कोंकणी भाशेचे चळवळींत तांचें खूब योगदान आसा. त्या काळांतल्या कोंकणीच्या चडांत चड पुस्तकांचें मुखपृश्ठ पप्पान केलां देखून आमगेर कोंकणी पुस्तकां आपुणूच पावतालीं. तेच बरोबर पप्पा म्हाका वेगळ्या वेगळ्या कोंकणी कार्यशाळांनी आनी कार्यावळींनी व्हरतालो जातूंतल्यान म्हजी बरोवपाची आनी वचनाची आवड वाडत गेली. संदेश प्रभूदेसाय हांचो उल्लेख हांव करूंक सोदतां कारण तांणी म्हाका बरोवपा खातीर खूब प्रेरीत केलां. तांकांच लागून हांव सातवेक आसताना सुनापरान्तांत भुरग्यां खातीर बरोवपाक लागलें. उपरांत प्रशांतीताईन म्हाका सुत्रसंचालनाची गोडी लायली. तशेंच, इकरावेक आसताना म्हाका बाल भवनाचो सृजनात्मक लिखणा खातीर ‘गोमंत बाल भूषण पुरस्कार’ फावो जाल्लो, राष्ट्रीय बालश्री पुरस्कारा खातीर झोनल लेव्हलाचेर सिलॅक्शनाक गेल्लें तेन्नाय बाल भवन संस्थेन खूब बरें मार्गदर्शन केलें. मुखार कांय काळ बाल भवनांत भुरग्यांक सृजनात्मक लिखाण शिकयतना खूब खोस भोगली. म्हजो दादा – कलानंद बाबोळकार हाणें म्हाका बरोवपा खातीर खूब पूश केला, खास करून नाटक बरोवपाक. कारण नाटकाचें पिशें पप्पान आमकां ल्हानपणां सावनूच लायिल्लें. उपरांत हांव गोंय विद्यापिठांत एम.ए/ पी. एचडी करताना डॉ. किरण बुडकुले हांणी म्हाका सृजनात्मक साहित्या परस म्हज्या व्यक्तिमत्वाक आकार दिवंक चड आदार केलो. हांव आयज जें एक शिक्षक जावं संशोधक म्हूण घडत वतां तातूंत तिचो खूब व्हडलो वांटो आसा आनी तांच्या मार्गदर्शना खाला घडिल्लो म्हजो शिक्षणीक भाग म्हज्या सृजनात्मक लिखाणाक सदांच आदार दिता. कोंकणी भाशा मंडळाक संबंदीत जावन हांवें अणकार खूब तरेन करपाक सुरू केला. तेच बरोबर आतांच्यो म्हज्यो इश्टिणी अन्वेषा सिंगबाळ, स्नेहा सबनीस, हांचो पुस्तक काड म्हूण फाटीं लागप धरून पुस्तक प्रकाशीत जायसर पावला कणकणीं म्हाका आदार लाभता. संजना पब्लिकेशनाचे दिनेश मणेरकार हांच्या आदारा बगर म्हज्या पुस्तकांचें प्रकाशन शक्यच नाशिल्लें. हाचे बरोबरूच म्हजो लग्ना उपरांतचो घराबो, म्हजो घरकार ॲड. हृषिकेश कदम, मांव – देविदास कदम आनी माय – स्नेहा कदम हांचो तेंको केन्नाच उणो पडना. बरयना जाल्यार मार पडत अशे तरेचें वातावरण म्हाका म्हज्या घरांत अजून मेळटा. हांचे परीं आनीक जायत्या जाणांचो उल्लेख हांगा जावंक नासतलो पूण आतां मेरेनच्या म्हज्या प्रवासांत म्हाका जांणी जांणी आदार दिला तांचे सगळ्यांचे हांव मनां-काळजांतल्यात उपकारी.
नेहा – तुमी इंग्लीश भाशेंत पदवी मेळयल्या आनी कोंकणींत तुमचें लिखाण सातत्यान चालूच आसा. दोनी भाशांतलें वेगवेगळ्या प्रकारचें साहित्य रचताना तांच्या नेमांची जतनाय तुमी कशी घेतात?
तन्वी: पयलीं म्हजें व्यक्तिमत्व ‘आय डॉण्ट बिलीव इन रुल्स’, हांव म्हाका जाय तशेंच बरयतलें अशें आशिल्लें. पूण आयचे घटकेक म्हाका दिसता की नेम हे तितलेच म्हत्वाचे कारण ते आमकां एका सांच्यांत बांदून दवरतात आनी व्हांवपाक दिनात. इंग्लीशींत म्हज्यो थोड्योच कविता आसात, जातूंतल्यो 2-3 प्रकाशीत जाल्यात आनी चडशें साहित्य गद्य रुपांत आसा. म्हजें सृजनात्मक साहित्य कोंकणींतल्यानूच येता. तेच बरोबर म्हाका म्हजें कोंकणींतलें साहित्य इंग्लीशींत अणकारीत करपाचीय आवड आसा. हांव नाटककार शफात खान हांचे एके कार्यशाळेंत वांटेकार जाल्लें, तेन्ना तांणी सांगिल्लें ‘तुमी तोडात नेम पूण नेम तोडचे पयलीं नेम कितें आसात हें सारकें समजून घेयात.’ म्हजी मोख सदांच कितें तरी नवें करपाची आसताच पूण तें करतलें जाल्यार म्हाका अजून खूब शिकपाक जाय, आनी हांव शिकत आसां. ‘अ टिचर इज अ फॉरॅवर लर्नर!’ हांव जेन्नाय भुरग्यांक एखादें नवें पुस्तक वा साहित्य प्रकार शिकयतां तेन्ना तांचे बरोबर म्हाकाय त्या साहित्या विशीं शिकूंक मेळटा. आनी तें म्हाका एक वाचक, शिक्षक आनी लेखक म्हूण वाडयत वता. साहित्य शिकताना मुळावे नेम शिकप जाताच. पूण तितलेंच पुरो ना, म्हाका अजून खूब शिकपाचें उरलां. साहित्यांतले नेम दिसान दीस बदलत आसात आनी साहित्याच्या मळार वेगवेगळे प्रयोग जायत आसात. तें सगळें साहित्य वाचून समजून आनी पचोवन घेवन मागिरूच म्हाका म्हजी स्वताची अशी एक ‘स्टायल’ वा ‘सिग्नेचर’ निर्माण करपाची आसा.
नेहा – खंयचोय साहित्य प्रकार प्रकाशीत जाले उपरांत वा पुरस्कार फावो जाले उपरांत उपाट तोखणायेक तशेंच टिकेक तुमी कशें तोंड दितात?
तन्वी – काळा बरोबर हांव ”आर्ट ऑफ डिटॅचमॅण्ट’ शिकपाक लागलां. हांव मॅडिटेशन करतां, योगा करतां आनी ह्या सगळ्यांतल्यान म्हाका हें जाणवपाक लागलां, आमी सोशल मिडियाचेर जावं व्यक्तिगत जिणेंत खूबश्या गजालींचेर वोगीच अर्थ नासताना रिएक्ट करतात. कोणेंय कितेंय म्हणलें की आमी सट्ट करून ताका परतें उतर दितात. जो वेळ नस्तें वाद घालपाक वगडायता तोच वेळ जर कितेंय उत्पादक (productive) करपाक घालो जाल्यार ताचो म्हाकाच फायदो जातलो अशें हांव स्वताक सद्दां सांगत आसतां आनी ही वृत्ती म्हाका खरीच उपेगी पडल्या. हांव जिणेंत समतोल दवरपाक शिकपाक लागलां. जेन्ना पुस्तक प्रकाशीत जालें तेन्ना खूब जाणांनी तोखणाय केली. खूब खोस जाली. ओव्हरव्हॅल्म जालें हांव, पूण ती खोस एकाच दिसा पुरती दवरून दुसऱ्या दिसाच्यान परत सदची जीण सुरू! पुरस्कार फावो जालो म्हूण कळ्ळें तेन्ना हांव कॉलेजींत आशिल्लें. कॉलेजींतलीं कामां पुराय करून मागीर घरा वचून खूब मजा केली. तशें हांव खोशी आसतां तेन्ना खूब खोशी आसता, थंय हांव कांयच मदीं येवपाक दिना. जाता तितल्या नकारात्मक गजालींक कमी रिएक्ट करतां. हांवें स्वता कडेनूच एक पॉलिसी करून दवरल्या की सोशल मिडियाचेर जावं वैयक्तीक जिणेंत बरें कितें तेंच उलयतलें, टिका करपी टिप्पणी आसल्यार दुसऱ्याक पर्सनली सांगतलें. म्हाका जेन्ना म्हज्या साहित्याचेर कोण क्रिटिकल कमॅण्ट सांगतलो, तेन्ना हांव तें म्हाका पट्टा तर मोट्या आदरान आयकून घेतलें, पटना तर हां म्हणून मुखार सरतालें. थंय वाद घालीत बसचेंना. जर म्हाका केन्नाय राग येता, वायट दिसता, दुख्ख जाता तर हांव तें कोणा कडेनूय उलोवन न्हय तर बरोवन म्हज्या साहित्यांतल्यान तें व्यक्त करतां. म्हजें मत अशें की खोस जाता तितली परगटायल्यार जगान खोस वाडटा. पूण जगान इतलें सगळें वायट घडटा आसताना तातूंत आपणें दुस्वास आनी दुख्ख परगटावन नकारात्मकताय कित्याक म्हूण वाडोवची?
नेहा – तुमी एक प्राध्यापक, युवा कलाकार, लेखक, सुत्रसंचालक अशा जायत्या मळांचेर वावुरतात. तातूंत तुमी एक घरकान्न, इतल्यो सगळ्यो जापसालदारकी आनी घर तुमी एका बरोबर कशी सांबाळटात?
तन्वी – हांव घर सांबाळटां म्हणचे परस ‘घर म्हाका सांबाळटा’ म्हणप चड समजिकायेचें जातलें, कारण लग्ना उपरांत लेगीत म्हाका खूब अपुरबायेचो घराबो मेळ्ळा. म्हजो घरकार तशेंच, मांय-मांवाचो म्हाका म्हजे जिणेंत खूब आदार लाभता. म्हज्या मांय मांवान केन्नाच म्हजेर कसलींच बंधनां जावं जापसालदारकी लादल्यो नात. लग्ना उपरांत लेगीत हांव तितल्याच मोगाळ वातावरणांत जगतां हें हांव म्हजें भाग्यच म्हणन. आमच्या घरांत वरांचीं वरां साहित्याचेर चर्चा जाता, म्हजो मांव म्हजें साहित्य वाचता, हांव ताचें वाचतां आनी दोगांयलें एकामेकांच्या साहित्याची तोखणाय तशेंच टिका करपय जाता. म्हाका घरांतलें व्हडलेंशें काम करचें पडना. अशे तरेचें वातावरण आशिल्ल्यान म्हजें काम आनी लिखाणाचेर लक्ष दिवपाक म्हाका खूब मजत जाता. हय केन्ना केन्ना कॉलेज आनी लिखाण हाचो मातसो डिलेमा (dilemma) जाता. नाटकांचीं कामां, संशोधनाचो वावर, अणकार, साहित्य रचना ह्या सगळ्यांची जापसालदारकी एक एकदां खुबूच वाडटा. देखून आतां हांव पयलीं भशेन, ‘गो वीथ द फ्लो’ करिनासतना सगळें प्लॅन करून करपाक लागलां. आतां हांव स्वताकूच डॅडलायन्स दितां. ह्या म्हयन्याक, जावं सप्तकांत इतलें काम जावपाकूच जाय अशें स्वताक सांगना तर म्हजीं कामां पुराय जायनात. सदांकाळ म्हज्या सांगाताक आशिल्ल्या म्हज्या घरकारांचे आनी हेर इश्टांचे सकारात्मकतायेक लागून एक सृजनस्फुर्ती मेळटा जी म्हज्या सारकिल्ल्या लेखकाक फुडें सरपा खातीर खूब सुपीक थारता.
नेहा – तुमी आयज मेरेन कविता, कथा, नाटक, रस्तोनाट्य अशे जायते साहित्य प्रकार रचल्यात. फुडाराक कसल्या प्रकाराचें साहित्य रचपाचें तुमी धेय आंखलां?
तन्वी – हालींसरा हांवें भांगरभूंय दिसाळ्यांत लेख बरोवपाक सुरवात केल्या. तें म्हाका चालू दवरपाक जाय. कविता मदीं मदीं बरोवप जाता तर मदीं-मदीं खंड पडटा. पूण कथा आनी कविता म्हज्या मनांत येतात तशें हांव बरयत रावतलें. नाटक म्हाका दिसता ‘इट हॅज बिकम अ रिचुअल नाव’ की हांवें बरोवपाकूच जाय म्हूण, ताचे पासुनूय सुटका ना. पूण एक मात आसा, हांव कसल्याच प्रकारचें साहित्य बळजबरीन केन्नाच बरोवचे ना. जर म्हाका एक बरी संकल्पना येता, वा आपसूक कितेंय सुचून येता जाल्यारूच हांव बरयतलें. तेच बरोबर फुडाराक केन्ना तरी ‘कादंबरी’ हो साहित्य प्रकार बरोवपाचें आव्हान म्हाका स्विकरपाक आवडटलें. इतले बेगीन तरी न्हय पूण केन्ना तरी, जेन्ना म्हजे कडेन खूब वेळ आसतलो आनी मन म्हणटलें, “नाव आय एम रॅडी फॉर इट!’
नेहा – आयचे युवा पिळगेक तशेंच बायलांक तुमी एक युवा लेखिका म्हूण कितें संदेश दिवंक सोदतात?
तन्वी – म्हाका अशें दिसता, मनशान स्वताच्या विचारां कडेन खरें रावपाक जाय मागीर ते युवा आसूं वा बायल मनीस. आयज आमचे कडेन समाजीक माध्यमांतल्यान, परंपरेंतल्यान, यंत्रांतल्यान इतली माहिती येता की ताचो नेम ना. तातूंतली कितली माहिती खरी आनी कितली फट हें जाणून घेवपाक दर एका तरणाट्यान सादूर रावप भोव गरजेचें. ‘
ण्टरनॅट इज अ बीग मॅसी प्लेस टुडे’ देखून आमी एकामेकां कडेन इतली कनॅक्टेड आशिल्ल्यान जाता तितली खरी माहिती एकामेकां कडेन पावोवप तशेंच ह्या नव्या टॅक्नॉलॉजीचो जाता तितलो बरो उपेग करपूय खूब गरजेचें. बायलांक आतां समाजांत आपलो असो जागो तिगोवन दवरपाक शिकचें पडटलें. म्हज्या पयलींय बी नमनबाय धावस्कर, अन्वेषा सिंगबाळ, योगिनी आचार्य, श्रिनीशा नायक, जोफा गोन्साल्वीस, विल्मा बंटवाळ अशा जायत्या बायलांक युवा साहित्य पुरस्कार फावो जाल्यात आनी तांचे कडल्यान म्हाका खूब प्रेरणा मेळ्ळ्या. समाजान ज्यो बायलांचेर रुढी लादल्यात की अमकेच पिरायेचेर लग्न, भुरगें, संवसार जावपाक जाय त्यो आमी बदलपाचो यत्न करपाक जाय. प्रत्येक बायलेचे आपले अशे मायलस्टोन्स तिणें आंखिल्ले आसपाक जाय. बायलांची जीण फक्त समाजीक नेम वा तिचे दुसऱ्या बरोबरच्या नात्यां मेरेनूच मर्यादीत उरूंक जायना. बायलांनी आपली जीण समाजाच्या साच्यांत बंद दवरिनासताना आपले जिणेचो उद्देश स्वताच थारावपाक जाय. ‘आय एम वॅरी ऑप्टिमिस्टीक’ आनी हांव मानतां की जग बदलत आसा. खूबश्यो गजाली जगांत वायट जावंक लागल्यात. पूण म्हाका दिसता जर जगांत खूब सकारात्मक मनशां तयार जालीं तर ‘वल्ड वील डॅफिनेटली बी अ बॅटर प्लेस टू लीव!’
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.