सोपूत कायम उरूं

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

जमीन वाटावप म्हणल्यार सैमूच न्हय, तर फुडार सुगूर करप. जमीन ही गांवाचो स्वास.

गोंयां शेजारच्या दोडामार्ग तालुक्यांतल्या कोलझर गांवांत तरणाट्यांनी एक इतिहासीक निर्णय घेतला. गांवांतली जमीन रगताच्या नात्यांतल्या मनशा भायर हेर कोणाकूच विकप ना!!! तसो पळोवंक गेल्यार हो सामको धाडसी निर्णय. कारण जमीन विकून हातपांय हालयनासतना आयज जमनीच्या आकारा प्रमाण, 50 लाख ते 10 कोटी सहज मेळटात. गोंयांत तर हें मोल देशांतलीं कांय म्हानगरां सोडल्यार चड आसतलें. जल्माचें कल्याण करपाची संद आसतना, कुबेर धनाचो हांडो घेवन दारांत उबो आसतना तरणाट्यांनी असो निर्णय घेवप हें आयच्या काळांतलें अजापूच म्हणपाचें. परबीं तांकां. जमीन, गांवची वळख, संस्कृताय तिगोवन दवरपाक तांणी पेंगट बांदलां खरें, पूण हो ग्रामदेवी श्रीमाऊली मुखार घेतिल्लो सोपूत निमाणें मेरेन तिगूंक जाय. कारण पयश्यांच्या मोहाक कोण केन्ना बळी पडत हें ताका स्वताकूय कळचेंना!!
चाळीस वर्सां पयलीं कोंकणांत सोबीत पर्यावरण आशिल्लें. अजून उरलां. गोंयांतले चडशे गांव बोडके जाल्यात, तशें चित्र हांगा अजून तरी दिसना, पूण फुडल्या 10 वर्सांचें कांय सांगपाक येना. हांगा कांय थारावीक राज्यांतले लोक आयले आनी तांणी रबराचीं झाडां लायलीं, ल्हान वेवसाय केले… आतां तांणी आपलो जम बसयला. कोंकणा कडेन महाराष्ट्र सरकाराची पुराय आडनदर जाल्ल्यान फाटलीं कितलींशींच वर्सां थंयचे तरणाटे शिक्षण, नोकरी, वेवसाया खातीर मुंबयचेर, गोंयचेर अवलंबून आसात. उरिल्ले कुडाळ, सावंतवाडी सारक्या शारांचेर. गांवांनी फक्त जाण्टे, निवृत्त कर्मचारी, बायलो, भुरगीं तितलीं उरल्यांत. गांव शिगमो, चवथी पुरते जागे जातात, हरशी सगलें शांत, किरांव. सिनेमांनी अस्सल गांव दिसतात, तसले गांव अजून कोंकणांत आसात. ते तिगोवन दवरपाक जाय. नाजाल्यार तांची वळख पुसून वतली. पूण हें करतनाच गांवसंस्कृतायेक बादा हाडिनासतना थळाव्या तरणाट्यांक आवडटलो, असो रोजगार येवंक जाय. येरादारी, उदक, वीज आनी म्हत्वाचें म्हणल्यार बरें हाॅस्पिटल जाय, तेंय बी दरेका तालुक्यांत!
कोलझर हो दोडामार्ग मुख्यालया सावन 16 किलोमिटरांचेर आसा, तर ओरोस गांवा सावन 63 किलोमिटरांचेर. आंवाठ 784 हेक्टर. सादारण आठ चौखण किलोमिटर. लोकसंख्या 823. गांवांत 224 कुटुंबां आसात. ही 15 वर्सां पयलींची गजाल. चारुय वटेन पाचवेंचार रान, देगणां, दोंगर, झाडांच झाडां. सुपारी, नाल्ल, आंबो, केळींचे बागायती खातीर कोलझर प्रसिद्ध. सैममोगींक गांव मोनेळ घालता. मनाक शांतताय दिता. सुकणीं, रानवटी जनावरांचो आंकडो उणो ना. अस्तंत घांटातल्या सैम संवेदनशीर विभागांत सिंधुदुर्गांतले 192 गांव येतात. न्यायालयाच्या आदेशा वयल्यान रानां खात्यान आंबोली ते मांगेली मेरेन 25 गांवांचो हातूंत आस्पाव केला. हातूंत कोलझरुय येता.
जमीन नश्ट जावप म्हणल्यार अन्न, संस्कृतायूच न्हय, तर अस्तित्वूय नश्ट जावप. जांच्या पांयां पोंदां जमीन ना, तांचें स्वातंत्र्यूय उधार आसता, अशें म्हणटात. जमीन वाटावप म्हणल्यार सैम आनी फुडार सुगूर करप. जमीन ही गांवाचो स्वास. तो दाबून धरल्यार समाज घुस्मट्टा. जमीन शेणली काय गांवकार स्वताच्याच गांवांत बिराडकार जातात. तांची भुरगीं गुलाम जातात. तेन्ना जाणें जमनींत घाम गळयलो, ताचोच तिचेर हक्क आसपाक जाय, दलालांचो न्हय. गोंयांत जे प्रमाण भैय्या लाॅबी (दिल्ली, उत्तर प्रदेश) जमनी घेत सुटल्यात, तोच प्रकार कोंकणांतूय चल्ला. कोलझरच्या तरणाट्यांनी जमीन विकचे नात, असो सोपूत घेतला, ताचे फाटल्यानूय हेंच कारण. पर्यावरणाची राखण, गांवसंस्कृतायेची जतनाय करपाक ते मुखार सरल्यात. हे नवे चळवळीची पणटी कोलझरांत पेटल्या. ज्योत से ज्योत जगाते चलो… प्रमाण, ती प्रत्येकाच्या अंतर्मनांत पेटत वता आनी पुराय कोंकणांत एक नवी फांतोड फुलता, काय….? हाची उमळशीक आतां सगल्यांक आसतली.