भांगरभूंय | प्रतिनिधी
श्रावण शुद्ध चतुर्थी, नाग पंचमीचो आदलो दीवस, म्हणजे आमी भावंडांसाठी एक काळोकिट्ट दिवस. आमचो दादा आमला सोडूनी गेलो. वयाचे अवघे एकूणसाठावे वर्सा. गोवा मेडिकल कॉलेज मध्यां दाखल केलो, तपासण्यो जाल्यो. निष्कर्ष काढले. शस्त्रक्रिया करेची ठरली. तेप्रमाण ऑपरेशन जालां. प्रकृतीत सुधारणा होत नाय. रक्त घालील तितकिच सुधारणां. चालताफीरता येत नाय जालां. म्हणी घरा धाडलो. अणी पंधरा दिवसांत आमला सोडनी गेलो. आजार जालेलो तो कईच बरो न हणारो. आमची लग्ना कार्या तेचे नशिबात नतली. वडिलांचां छत्र आमचे नशिबात नतलां हे खरां. हे सत्य नाकारता येत नाय.
आमचे दादाचो दूरदृष्टीकोन अगदी खरो सलो. तो आमला सदाच सांगे. ही जगाची कामा तुमचे कडा हैवेची नाय. तुम्ही खूप शिका. नोकरी करा. सगळेंचा पोट कुळागरा वेल्या भरेचा नाय. हीच तेची आमचेवर सलेली माया. आंगाखांदेवर घेवनी खेळयणां. आमचे बरोबर खेळणां, आमला भोव्वे न्हेणां, नवनवीन वस्तू अणी खेळणी घेवनी देणां. लाड करणां. असली माया आमचे वर केली नाय. तेची माया करेची पध्दत वेगळीच सली. आमची जडणघडण, आमचा भवितव्य उज्वल हैवा, ते साठी झटणा. कष्ट करणां. हाल अपेष्टा सोसणां. स्वताचे आरोग्याकडा दुर्लक्ष करणा. शैक्षणिक खर्च भागे होवो म्हणी जिवाची ओडाताण करणां. योग्य वेळा योग्य असां मार्गदर्शन करणां. आमी सुसंस्कारित हैवे म्हणी आमला तापयणा भय दाखयणां, मारणां. अशी माया करेची निराळीच पध्दत सली.
एठा कट्टऱ्या ऱ्हेवनी भुर्गेंची शिक्षणा हैवैची नाय. भुर्गी शिके हवी तर अन्यत्र सोय करे हवी. एठा घरा ऱ्हेतील तर रेडे हनार, कुळागराची कामा भु्र्गेना जमेची नाय. स्वताचो उत्कर्ष हैवे शिक्षणाची गरज से, हे विचार तकल्यात चालू सले. कारण भाऊ, आपा अणी ताईला शिकयणा गरजांचा सलां, तितकाच कठीण सलां. हे पण जाणवलेला. एक दिवस आबाला विचारनी निर्णय घेतलो. मामाच्या मदतीन आमला शिक्षणासाठी डिचोल्या थेव्वेचां ठरलां.
में आईचे पोटात सताना आई डिचोल्यात हजर. बरोबर दोन म्हशी, दुधाचो धंदो करनी पोटगी चालयणेसाठी बागेचे घरात ऱ्हेली. दादाचां नियोजन मार्गी लायला. दादा येवनी जावनी. मुळ घरा आबा ,आजी अणी चुलत आजी. कालांतरान आबा गेले. काय वर्खानी आजी गेली. चुलत आजी पण गेली. दादा एकटो पडलो. दादाची खरी कसोटी सुरु झाली. तरी डगमगलो नाय. कुळागराची कामा, वांयगण, काजी, रोजंदारीतली कामां, गोरवां वासरां, स्वता अणी मानाय कांबेरेचां जेवण खाण, कपडे भांडी धुणांवळ, आठवडेचो बाजार, डिचोल्यात आमची व्यवस्था अशी अनेक कामां सांभाळीत, आमचा शिक्षण हैवा हे एकाच मंत्राचो जप करीत तब्बल विस वर्खा एकटो ऱ्हेलो.
आमचेवर सलेली हिच खरी माया. सगळे व्यवहार संभाळनी एकटेन ऱ्हेणां ही तशी फकाणांची कामा नाय. हजारभरी माड्यांचे बेडे कुडायणा, हे तसा सोपा नाय. दादले माणसासाठी, स्वता खाण पिण, दोनदा रांदप, कपडे होळप, आयदणां घासप, केरवारो करप, हे सगळेत कठीण काम. हे सगळां करनी भायेरचे व्यवहार संभाळप. ही सगळी कामा माजो दादा करी. फक्त एकच आस. आमी सुशिक्षित हैवी, म्हणी आपले आरोग्याकडा दुर्लक्ष करीत झटत ऱ्हेलो. आरोग्याकडा इतका दुर्लक्ष केलां की, अवघे एकुणसाठावे वर्खा देवाज्ञा जाली. जितकी वर्खा जगलो तो मानान जगलो. आमचे साठी जगलो. पडेल तां काम करी. प्रत्येक जवाबदारी पार पाडी. पण स्वताचां आरोग्य संभाळू शकलो नाय. पाय एक सारखे वळत सले. चाले त्रास हत सले. धा मिनीटा उभो ऱ्हेलो, चाललो तर धा मिनीटा बेसेवां लागे, तरी बेसोनी उठोनी कामां करी. दोतोर केले, नियमीत गोळ्यो खाल्यो. पण गुण गावात नतलो. शेवटी म्हापसे गायतोंडे दोतोराला दाखयलो. तेणी तात्पुरती ओखदा दिली. अणी सांगीतलान की, हे दुखणे ओखदानी बरे जावचे ना, तेकां आपरेशन करचे पट्टले. ते बी हांगा गोयान जावचे ना. मुंबय व्हरचो पट्टलो.
गजाल खुप गंभीर कठीण सली पण तीतकीच सोपी सली. ताईन ही जवाबदारी स्विकारली. आमची आते मुंबयला सली, त्यांचे कडा संपर्क करनी, दादाला मुंबयला घेवनी गेली. जसलोक हॉस्पिटलात सगळे सोपस्कार करनी शस्त्रक्रिया जाली. छात्यापाश्णी मांड्या पर्यंत लांब कापनी ब्लॉक जालेल्यो रक्ताच्यो शिरो बदलूनी प्लास्टीक रक्तवाहिन्यो जोडलेल्यो. एवढी मोठी शस्त्रक्रिया सौनी ती दोन म्हयनेतच बरी जालेली. आतेन सगळ्या तराचा सहकार्य केलां, आपले भावाप्रती आपलां कर्तव्य पार पाडलांन. म्हणी दोन म्हायनेनी दादा पूर्ण बरो हवनी घरा आयलॉ.
घरा येतकच परत घरची कामा सुरू. एक नवीन उमेद आयलेली. एकटेन घरा ऱ्हेव्वे सूरु. रोजचे कामाबरोबर एक नवीन संकट ऊभां हतच सलां. दादा घरात एकटो हे गावभरी खबर सलां. ह्याच संधीचो फायदो घेवनी सुपारऱ्याची चोरी सुरू जाली. पैलीच वार्षिक उत्पन्न जेमतेम. सुपाऱ्याला दर नतलो. खर्च भागेची नामुष्की. तेत चोरी. दुष्काळात चडित म्हयनो. तरी हार मानली नाय. एकटो म्हणी भय दिसतच सलो. तरी दादान उपाय सुरू केले. दारात खळांभरी सुपारी सुकत घातलेली. सदाच पडल्यावर नीदवत सलो. तरी चोरी हसे. म्हणी खळेत माळो घालनी माळेवर निदवे सुरुवात केली. तरी चोरी हतच सरी. ऊठोनी चोरांना धरेचा धाडस हत नतलां. अशी दोनचार वर्खा गेली. शेवटी तिन म्हयनेसाठी गुरखो थेयलो तेडला चोरी बंद जाली. अशी संकटात पार करीत आमला शिक्षणासाठी आधार देणां चालूच सलां.
आधार म्हणजे कसलो. डिचोल्यातलीौ खर्चाची बाजू संभाळप, शालेय खर्चाची तजवीज करप, सणावाराला नवीन कपडे, शाळांचा युनफार्म, पुस्तकां वह्यो, छत्री, पेन पेन्सिल, दप्तरां, जुती, असे अनेक खर्च करताना नाउमेद हत नतलो. हे खर्च एकटेसाठी न्हुय तर सात जणांसाठी. ते शिवाय औषध पाणी, कॉलेज चो खर्च, फी, बसीचो जाणे येणे तसोच इतर खर्च करीत सतांना आपली कसरत करीत ऱ्हेणां. सुट्टी पडली कि, आमला कट्टऱ्या घेवूनी येत सलो. डिचोल्यापेक्षा कडतरीच बरी दिसे. आमी मजाच मजा करीत सलो. दादा आमचे कपडे होळी घाली. रांदनी वाडी. काजी भाजनी देय. पिके पणस काडनी देय. आमची मजाच हत सली. करमणूकीचा साधन नतलां तरी आमची करमणूक हत सली. आमी घरा आयलो कि दादाची करमणूक हत सली. समाधान हत सलां. आमचे खाती एकटोच ऱ्हेत सलो. हीच खरी आमचे वर केलेली माया.
माया म्हणजे दुसराच काहीच नाय. फक्त लाड करप ही माया न्हुय तर आपले कर्तव्याप्री जागरूक अणी प्रामाणीक सणां हीच खरी माया.
अशोक नेने (स्वच्छंदि)
9423811778
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
