भांगरभूंय | प्रतिनिधी
ह्या वर्सा, काजुकारांनी अदमास केल्लो तशेंच जावपाचें आसा. काजुचो सीझन, जो 15 मे मेरेन चलतालो, तो एप्रील म्हयनो काबार जावचे पयलींच सोंपतलो असो अदमास तांणी उक्तायला. फाटल्या वर्सा सारकेंच ह्याय वर्सा काजुचें उत्पादन उणें जातलें अशें जाणकार सांगपाक लागल्यात. अंदूं काजुचे मळे बरे चंवरिल्ले. ताका लागून आमचे शेतकार भाव खोशी आशिल्ले. पूण फेब्रेराक दोन दीस उटंगाराचो पावस आनी वादळी वार्यान झाडा वेलो चंवर झडून गेलो. कोरोना वायरसाचो परत बोवाळ जाल्ल्यान आनी भोंवडेकारांनी गोंयाक फाट केल्ल्यान मार्केट थंड आसतनाच कमी जाल्लें काजुचें उत्पादन म्हळ्यार शेतकामत्यांक दुश्काळांत तेरावो म्हयनो थारतलोसो दिसता.
काजुचो हंगाम सुरु जावंचे पयलीं काजुच्या रानांची हुर्राक, फेणी गाळपा खातीर खोर्ना (small distilleries) घालतात. खोर्न म्हळ्यार म्हुट्ट्यांचो रोस शिजोवपा खातीर एक तांब्याचें भाण, रोस शिजतकच ताका थंडावो मेळून वाफेचे उदक जावचे म्हणून भाणाक एक बुराक काडून तातूंतल्यान उदकाच्या टाकयेंतल्यान वा बॅरलांतल्यान पासार जावपी पायप (जातुंतल्यान हुर्राक वा फेणी सकयल दवरिल्ल्या कळशांत एके धारेन पडत आसता.) आनी ह्या सगळ्याक ‘सोर्याची भाटी’ म्हणटात. काजू पडप कमी जाय मेरेन, भाटयेंत लाकडांचो उजो दीस-रात रटरटत आसता आनी हुर्राक वा फेणयेची नितळ धार मातयेच्या मडक्यांत गळत आसता.
काजवाचो सीझन सोंपतकुच काजुकारांचो, खोर्न मोडपाचो सुवाळो आसता. खोर्न मोडप म्हळ्यार, हुर्राक, फेणी गाळपाक जो सेटअप लायिल्लो (म्हुट्ट्याचो रोस घालपाचे भांण, बॅरल, बाकीचें चिल्लर सामान ) तो निखळावप आनी धुवन पुसून स्टोर रुमांत, फुडल्या सीजना खातीर सांबाळुन दवरप.
गांवांत देवा मुखार वा देवळेंत जो देवाचे कार्य (देवसपण) करता ताका गांवकार म्हणतात. हें खोर्न वा भाटी बसयतना गांवकार, सिमेवेल्या देवचाराक, जाग्या वेल्याक, ग्रामदेवतेक आनी हेर पुरुसांक एक- एक नाल्ल दवरता. भाटकाराच्या कामा-धंद्याचें बरें जावचें म्हणून खोर्न बसयतना गाराणे घालता. फेणी, हुर्राक गाळपाचें सोंपतकच गांवकाराक खोर्न मोडटना आफोवचो पडटा. ह्या वर्सा फेणयेच्यो कळसुल्यो बर्यो आयल्यो म्हणून गांवकार, देवचाराक, गांवच्या देवाक, सीमे वयल्याचे उपकार मानपाक परत गाराणें घालता आनी एक बाटली फेणी, कोंबो देवचाराच्या नांवान मारता. मागीर गांवकार, बळी दिल्लो कोंबो, बाटलीभर फेणी आपल्या घरा व्हरुन ताची आनी ताच्या घरांतल्यांची तिन्हसांज फुलयता….
…..आणि ज्या भाटकाराचे खोर्न मोडपाचे आसता, ताज्या खोर्नार आयज कोंबयेचे शागोतीची, तांदळाच्यो वा नाचण्याच्यो भाकर्यो आनी हुर्राकाचे पार्टेची तयारी चलिल्ली आसता. देड- दोन म्हयने वतांत करपुन म्हुट्टे एकठांय कर, रोस काड, मागीर गरमेंत भाटये कडे रावन फेणी- हुर्राक गाळ. हाका लागुन ताचो जीव थकिल्लो आसता..
गोंयचो पर्यटन मोसम आनी हुर्राकाचो सीजन चड करुन एकाच वेळार सोंपतात. हुर्राकाचो कमीच कमी एक ग्लास ताळ्यांत देंवयले बगर खर्या गोंयकारांक सीजन सोंपलोसो दिसना. हुर्राक हें गोंयच्या नामनेच्या बार्रांनी ना जाल्यार फकत खोर्नार बरें, ताजें मेळटा. ना जाल्यार मागीर फेणयेची सील बाटली लोक मागयतात.
सांजवेळची थंड अशी दर्यादेगे वयली वेळ… तांबडोगुंज सुर्य अस्तंतेक वचपाक लागला…. फाटभुंयेचेर पंकज उधास, गुलाम अली, जगजीत सिंह हांच्यो दर्दभर्यो गझल… लिम्का आनी मावंटेन ड्यु हांच्यो फसफसपी झेलाद बाटल्यो….. आनी हुर्राकाचे डिझायनांचे ग्लास भरपाक लागतात…. हुर्राकांत रसरसीत लिंबुचो रोस, हय- न्हयसो आल्याचो कुडको, हरवी मिरसांग, लिम्का आनी म्हुट्ट्याचो कुडको, इल्लेशें मीठ हें सगळें घालून जें कोॅकटेल तयार जाता,.. तें वाऽह, बात बन जाए… ताच्या मुखार संवसारांतली सगळी म्हारगांतली म्हारग पेयां फाटी पडटात. हुर्राकाक वा फेणयेक सैमीक पेय म्हणून चडशे लोक पसंत करतात आनी फेणयेचो सीप घेतना नाचत नाचत गावपाक लागतात……
सोगल्यांच्या ओंठार खेळटा, तु गोंयची राणी….
आनी सोगल्यांक आवोडटा, ही तुजी मोलादीक काणी…
एकनाथ सामंत
9226219723
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
