शिरपादाल्या उगडासाक !

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

आनी तो आमी रजिस्टर पोस्टान मोयेक धाडुनय दिलो. टेप रेकॉर्डर गेलो तो गेलो, म्हजे कॅसेटीचे पयशे तरी वांचूं. दुख्ख वाटीत आमी फकांडां करीत दुखाचो भार कमी करपाचो यत्न केलो.

दोनाचे चार, चाराचे सोळा, सोळाचे दोनशे छाप्पन, दोनशे छाप्पनाचे पासश्ट हजार पांयशे छत्तीस आनी मुखार मागीर मेजपाक आनी बरोवपाक कास्तीक जावपा इतले व्हडले आंकडे, हें सगळें आयकून मोये एकदम थक्क जाल्लो आनी आमका बँकेंत येऊन खबरी सांगून आमकांय ताणें प्रभावित केल्ले. सुरवातेक ल्हान- ल्हान वस्ती देखीक बालद्यो, तांबये, आयदनां, उजवाती, डबे, खेळणी करीत हांव थंय पावलो तेन्हा सिलिंग फॅन, फेर्रां, कुकर इतले मेरेन मल्टिप्लायर इफेक्ट जाल्लो. मोयेन आपल्या मान्न्यांत नवी चकचकीत बालदी आनी तांबयो  हाडून पोन्नी बालदी भायर मारिल्ली. वीस टक्के फारीक करून हाडिल्ल्यो पयल्यो वस्ती पळोवून म्हाकाय  म्हगेल्या घरा कडे नुतनीकरण करपाचें मन जालें. म्हगेली तयारी जाता म्हणसर तांगेली मजल सोफा, टेबल, कदेल, आरमारी, टीवी, मोपेड स्कुटरी मेरेन गेली. आमगेर तेन्ना सोफा नाशिल्लो, म्हटगेर हांवें सोफाय बुक करचें थारायलें. आतां सोफा मडगांव साकून सांवड्ड्यां हाडपाक म्हाका पिकअप करची आसली. पांयशीं रुपया दिवून धा हजारांचो सोफा मेळटा आनी तो व्हरपाक आठशे रुपया दिवप हें कोत म्हाका मनाक पटलेंना म्हूण हांवें बँकेचें ‘स्टाफ रीण’ घेवपाक अर्ज केलो आनी स हजार रुपया उबे केले. म्हळ्ळें तेच गाडयेन आरमार, टेबल, खुर्ची, फॅन, मिक्सर, टेप रेकॉर्डर बी सगळे एकूच फावट वचुंदी. एक- एक करून घेवपाक मोये बशेन म्हगेले घर थोडेंच लागीं आशिल्लें? 

आता मेरेन मडगांव एंटरप्रायसा भायर तरेकवार वस्ती बुकिंग करूंक लोक लायनी लावूंक लागिल्ले. हांव मोये बरोबर ते दीस दुडू घेवन गेल्लो. लायनींत उबो रावन सगळ्यो वस्ती बुकिंग केल्यो. शिरपादा खातीर  बी थोड्यो वस्ती तातुंक बुक केल्यो. फक्त ही येवजण सोऱ्याचेर नाशिल्ली नाजाल्यार चार/ आठ बाटल्यो सोऱ्याचोय बुक करपाचो. पांच हजार दोनशे एकोणीस रुपयांची रशिदी हांवें मडगाव एंटरप्रायसा कडल्यान घेतल्यो. दुसरे दिसा सावन मोये पंदरा दिसां खातीर  हेड हापिस मंगळुराक ट्रेनिंगा खातीर वचपाचो आसलो, म्हूणन मोयेन सवायशें रुपया भरून टेप रेकॉर्ड बुक केलो. ट्रेनिंग पुराय करून येनाफुडें  चार दिसांनी टेप रेकॉर्ड येतलो म्हूण मोये एकदम खुशाल आशिल्लो. आतां मंगळुर पावतगर मोयेन सांजे मायंत्याक वचून बऱ्यो बऱ्यो  कॅसेटी घेवपाक सुरवात केली. किशोर कुमार, मुहम्मद रफी, मुकेश, लता मंगेशकर, अशा भोसले वांगडा जॉनी लिव्हराल्या जोकांच्यो कॅसेटी आतां मेरेन तागेल्या संग्रहांक आयिल्ल्यो. 

हे वाटेंन मडगांव एंटरप्रायसान यामाहा मोटर सायकलींचें बुकिंग घेवपाक चालू केल्लें. आनीक दोन दिसां भितर मारुती गाडयांचेंय बुकिंग चालू जावंचें आशिल्लें. ह्या वेळार आनी थोड्या हुशार लोकांनी आपल्यो पोरण्यो गाडयो विकून वीस टक्क्यां भितर नवी गाडी बुक करूंक दुडू उबे केल्ले. वीस टक्के भरून नवी करकरीत गाडी मेळटा ती कोणाक नाका? अर्थव्यवस्थेक चालना दिवपी ह्यो तांच्यो येवजणी /मांडणी, सगळ्या मडगांवकारकूच न्ही तर ज्या कोणाच्या कानार पडटा तांकां मानवूंक लागिल्ली.

आनी सदां भशेन एक दीस बँकेंत येतागेर, मडगांव साकुन आयिल्ल्या एका गिरायकान दनपराचेर खबर हाडली, की  मडगाव एंटरप्रायस चलोवपी लोकांनी फुज्यो काडल्यो. लोकांनी थंय वचून अच्छेव केला. त्या दुकानातली वस्ती हातांत येता तशें लोक घेवन धांवले. हातुंभीतर कोणाक फॅनाचो  गड्डो तर कोणाक ब्लेंडी मेळ्ळ्यो. दुकानाच्या जागेच्या मालकाले घरूय ह्या सांवारांतल्यान वाचलेंना. घरा भायर आशिल्ल्यो कुंडयो आनी झाडांय लोक हुमटावन घेवन गेले. पुलीस येय म्हणसर हो सांवार चालू आशिल्लो. तिडकीन श्राप दिवचे फुडें लोक आनी कांयच करूंक शकलेंनात. आमकां खबर मेयटगेर आमीय निराश जाल्ले. तातुंकय शिरपादाक फकांडां येवजली. दुख्ख करून अर्थ नासलो. मोये मंगळुर आशिल्लो थंय ताका आमी  मडगाव एंटरप्रायस मेले म्हणून टेलिग्राम केलो. सगळेच दुख्ख आमी कित्याक सोंसप, ताचीय वाट लावया अशें आमी त्या इंटरनेट आनी मोबाइल फोन नाशिल्ल्या त्या तेंपार फकांडां करत आनी  हांसत हांसत चिंतलें. सांजेर ब्यांक सुटतगेर  हांवें थंय वचून पळयलें. सगळे सुन्न आशिल्लें. पोस्तार वचून एफआयआर फायल केले. कांय उपेग जालोना. पांच- स हजार म्हळ्यार त्या तेंपार खूप दुडू, सगळो धुंवर जाल्लो. दुसऱ्या दीस बॅंकेत येतनाच शिरपाद ‘राष्ट्रमत’ घेवन आयलो आनी तो आमी रजिस्टर पोस्टान मोयेक धाडुनय दिलो. टेप रेकॉर्डर गेलो तो गेलो, म्हजे कॅसेटीचे पयशे तरी वांचूं. दुख्ख वाटीत आमी फकांडां करीत दुखाचो भार कमी करपाचो यत्न केलो. 

तशें आमी इतलेय बोंडेर नाशिल्ले. आमकांय दिसतालें की हें मडगांव एंटरप्रायसवाले एक ना एक दीस कुस मारतले. पूण इतले बेगीन कूस मारत अशें दिसूं नाशिल्ले. चार गाडयो जर तांणी बुक करतल्यांक दिल्ल्यो, सहज तांकां कांय न्ही म्हळ्यार शंबर मायज तरी गाडयांचे बुकिंग मेळपाचें आनी तो मेरेन ते हे दुकान चलयतले आनी  आमकां आंमगेले सोफा, आरमार, टेप रेकॉर्डर बी मेळटले अशें आमकां दिशिल्लें. पूण विधिलिखित वेगळेंच आशिल्लें. मोये ट्रेनिंग करून परत आयलो आनी शिरपादान येतल्या वतल्या सांगून  फकांडां करीत एक दिसभर बँकेंत  घोसोळ घालो.

संदीप, मोये, गौरांगदास वचून आतां बँकेंत नवो मॅनेजर चंद्रमोहन आनी आॅफिसर डेलिया आयिल्लें. विद्यानगर साकून प्रदीप आयिल्लो.  सगळे बरे गुण आशिल्लो शिरपाद सोरो सोडनाशिल्लो. ताका परत हाडपाचें काम चंद्रमोहना वांगडा तागेल्या घरा कडेन वचून हांवें आनी प्रदीपान बी केल्लें. देवूय बी इतलो चांडाळ की सगळे बरे गुण दिवून हिसबा भायर सोरो पिवपाचो एकच वायट गुण दिवून शिरपादाची सगळी वाट लयिल्ली.

बाय डेलियाक बँक सुट्टगेर घरा व्हरपाक कुंकळे साकुन सदांच तागेलो  घोव येतालो.  एक फावट  डेलियाल्या तोंडांतल्यान आमगे घोव  हें उतर आयलें आनी शिरपादान ते उतर धरलें. पावणेपांच जातगेर शिरपाद आमगे घोवाचेर कंमेंटरी चालू करतालो, आमगे घोव आमोल्या पावलो, बाजरा पावलो, पुलार पावलो, पांच जायसर आणि आमगे घोव बँके पावसर ही कंमेंटरी चालू उरताली. रामराय म्हूणन आनी एक आॅफिसर थंय आयिल्लो. हांसतमुख रामरायाक सदां उठून ‘राम राय साय सुटली’ म्हणून शिरपाद तिडायतालो. आमच्याय तोंडांक हींच उतरां बशिल्लीं.  एकदा बसकेंत एक क्लब स्थापन करपाची आयडिया आयली. शिरपादान मोठ्या उमेदीनं ह्या क्लबाचे नांव ‘यनायनिस्ट क्लब’ दवरले. प्रदीपाक ह्या क्लबाचो मुखेली केल्लो.  क्लबाची उदरगत करपाकर आमी कोणेच दुडू खर्च केलेनात. क्लबाच्या नांवान नवी नवी कवना करून मजा करप आनी टायमपास करप होच ह्या क्लबाचो उद्देश आशिल्लो .करता करता दीस, म्हयने आनी वर्सा कशीं गेलीं कळ्ळेंचना, म्हजी बदली मुंबय झाली. थंय वच्चेपैनी शिरपाद म्हाका जांबावले दामबाबा देवळांक घेवन गेलो आनी म्हाका नाल्ल उंवाळून घेतलो. सुरवातेक म्हाका शिरपाद चिटयो बरोवन  खुशालकाय कळयतालो. दीस गेले आनी कामाच्या व्यापांत चिटयो बरोवपय बंद जालें. थोड्या वर्सांनी बँकेंन शिरपादाक कमी केल्ल्याची खबर म्हाका कळ्ळी.  सोऱ्यांन ताची पुराय वाट लयिल्ली. खूप वायट दिसलें, पूण कांय करपाक शकलोना.  आमचे पयलींचे सगळे वांगडीय  थंय सावन बदली जावन गेल्ले.  

कालांतरान हांव गल्फाक पावलो. एक फावट सुटयेर आयिल्ले कडेन घुमट हाडपाक शिरवय गेल्ले कडेन  म्हाका शिरपाद दिश्टी पडलो. एकदम कंगाल जाल्लो. तोंडार धवे खाडाचे खुंट आयिल्ले. आंग शिडशिडीत जाल्लें. गालार सोऱ्याची सूज जाणवताली. खाकी कोराचो बुशकोटांत आशिल्ल्या शिरपादाक वळखुपाक म्हाका वेळ लागलोना. हांवे शिरपाद म्हूण ताका उलो दिलो. ताणें म्हाका पळयतानाच वळखत परत म्हाका उलो मारलो. खंय रे तू? कितल्या वर्सांनी दिश्टी पडटा रे तूं? खूप कितें उलोवपाक सोदतालों, गळो भरून आयिल्लो, तोंडांतल्यान  उतरां भायर सरनाशिल्लीं. सामको भावूक जाल्लो. हांवे बी ताचीं जाता तितली खुशालकाय विचारली. हातात घुमट दित पयलींच्यो यादी काडून ताचे कडेन दोन ठोके वाजोवन घेतले. मन खिन्न जाल्ले. चड वेळ ताका पळोंवप म्हाका शक्य जालेंना. मुखारय  वच्चे आशिल्लें. बोल्सांत हात घालून कांय नोटी ताच्या हातार दवरीत निरोप घेतलो. दोळ्यां मुखार एक सुंदर कलाकाराची वाट लागिल्ली दिश्टी पडटाली. कांय वर्सांनी संदिपान म्हाका कळयलें की शिरपाद हो संवसार सोडून गेलो.

(उत्तरार्ध)

अजय करमली

93737 46957