काणी काणी कोतवा

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

एक आसली आजी. ती काणयो सांगताली…. हो काळ आयज उरूंक ना. आयज सगले आपापले जिणेंत व्यस्त आसात. आजी पसून कामाक वता. भुरग्यां खातीर वेळ काडून काणयो सांगपाचे दीस आतां बदलपी काळा वांगडाच खंयतरी शेणल्यात. घडये खंय एखादो आडवाद आसत. काणयांची भूती उगडून आजी संस्काराचें वांटप करताली. आयज आवयो भुरग्याच्या हातांत मोबायल दिवन टीव्ही माळो पळोवपांत गुल्ल जातात.
आमचें भुरगेंपण आजी- आजो, आवय- बापाय कडल्यान बोध काणयो आयकून गेलें. पूण त्यो काणयो आमकां याद आसा व्हय? भुरग्यांक काणयो सांगतलें म्हणल्यार आमकां मोबायल वा पुस्तक हातांत घेवचेंच पडटा. आतांच्या भुरग्यांक आजे-आजयांनी सांगिल्ल्या काणयांची नव्यान वळख करून दिवचे खातीर, हांव श्‍वेता भोसले कोंकणींतल्यान भुरग्यांच्यो बोध काणयो तुमचे खातीर घेवन आयलां. हो प्रयोग आमी भांगरभूंय वरवीं करपाचो यत्न करतात. तुमचो उपाट प्रतिसाद मेळटलो, हाची खात्री आसाच. आमचे हे ‘काणी काणी कोतवा’ हे नवे कार्यावळींत तुमकां येवकार. ही कार्यावळ आमी दर सोमारा घेवन येतलें. आयचे काणयेचें नांव आसा ‘गरुड आनी घुघुम’.

गरुड आनी घुघुम

एक गरुड आनी घुघुम केन्नाय पळय एकामेकां कडेन झगडत रावतालीं. पूण एक दीस त्या दोगांयनी इश्टागतीन वागपाचें थारायलें. वांगडा एकामेकांचीं पिलांय खावचीं न्हय अशेंय तांणी थारायलें. जालीं तीं दोगांय इश्ट. एकामेका कडेन बरे तरेन वागपाकूय लागलीं.


घुगमान गरुडाक म्हणलें, ‘‘इश्टा! म्हजीं पिलां कशीं दिसतात हें तुका खबर आसा? नाजाल्यार तूं तीं दुसर्‍याचीं समजून खातलो.’’
गरुडान म्हणलें, ‘‘ना इश्टा. हांवें तुज्या पिलांक केन्नाच पळोवंक ना. तीं कशीं दिसतात हेंय म्हाका खबर ना. कशीं दिसतात तुजीं पिलां?’’
घुगमान म्हणलें, ‘‘म्हजीं पिलां खूब सुंदर. तांचे दोळे, पिसां, आवाज सगळेंच खूब सुंदर. तांची तोखणाय करीन तितली उणीच. इतलीं सुंदर पिलां तुवें केन्नाच पळोवंक नासतलीं. आतां कळटलें न्हय तुका म्हज्या पिलांक वळखुपाक?’’
गरुडान ‘हय’ म्हणलें आनी तीं दोगांय आपापले वाटेन गेलीं.
एका दिसा झाडाचें घोलींत गरुडाक घुघमाचीं पिलां सांपडलीं. तीं पळोवन गरुडान म्हणलें, ‘’शीऽऽ कितलीं बुरशीं आनी कुरूप पिलां हीं. घुघमान आपलीं पिलां खूब सुंदर आसा अशें सांगलां. हीं कुरूप पिलां घुघमाचीं आसपाकूच शकनात. म्हाका भुकूय खूब लागल्या. हांकां हांव खावन उडयतां.’’ अशें म्हणीत ताणें सगळ्या पिलांक मारून उडयलीं.
इतल्यान थंय घुघुम आयलें. पळयल्यार घोलींत पिलां नात. तें काचाबूल जालें. रडपाक पावलें. ताणें गरुडाक म्हणलें, ‘‘इश्टा म्हजीं पिलां खंय? ‘‘तुवें बी म्हजी पिलां खावंक ना न्हय?’’
गरुडान म्हणलें, ‘‘हय, हे घोलींत पिलां आशिल्लीं तीं हांवें खालीं. पूण म्हाका खंय खबर हीं इतलीं कुरूप पिलां तुजीं म्हणून? तुवें म्हणिल्लें आपलीं पिलां खूब सुंदर आसात. म्हाका दिसलें तीं दुसर्‍या खंयच्या तरी शेंवण्याचीं आसतलीं. आतां हातूंत म्हजी कितें चूक?’’
हें आयकून घुघुम रडतूच उरलें.

भुरग्यांनो, काणयेचो बोध कितें?

स्वताची खरी वळख लिपोवन फट म्हायती दिल्यार मनीस संकश्टांत सांपडटा. त्रासांत पडटा.

तर सोंपली ही काणी. फुडली काणी फुडल्या सोमारा. बरें तर मेळचें. देव बरें करूं.