भांगरभूंय | प्रतिनिधी
आसा. म्हसकाचीं पानां, फुलां, सांगो, पाळां हांचो वापर करून 300 परस चड दुयेसां पयस करपाक मेळटात. हातून लोह आनी कॅलशियम चड आसता.
आयज बाजारांत वचत जाल्यार आमकां म्हसका सांगो दिश्टी पडटात. केन्ना केन्ना गांवच्या तिठ्यार सांगो विकपी बायल दिसता. तीं ताजी ताजी भाजी आनी कसलीच वखदां मारिनास्तना पिकयिल्ली फळां विकपाक बसतात. तरीय आमकां बाजारांतलें सवाय खाणं घेवपाक आवडटा. घरा हाडून तें कुसल्यार आमी परत करीनात, पूण गांवचे बायले फुड्यांन क्चून आमी गांवचो ताजो ताजो पुश्टीक भाजी पालो घेवपाक कांचवेतात.
लांब लांब सांगो पळोवन ल्हानपणाची याद जाता. आमच्या आंगणांतल्या कोनशाक म्हसकाचे झाड आशिल्लें. पेपर पांकोवपाक आमी म्हसकाचो दिख वापरतालें. म्हसका झाडार घाव घातल्यार दिख व्हावता. तो धवो आनी तांबडो आसता. पतंग करतना आमी म्हसकाच्या दिखान तो पांकोवन वाऱ्यार उडयताले. लग्नाक वतना आहेरा पयशा पाकीट म्हसका दिखान पांकयताले.
म्हसकाक धवीं फूलां फुलतात. फुलांचो घोंस/ तुरो खांदये तेंमयेर लोंबकळटा तेन्ना म्हसकाचें झाड धवें धवेंच दिसता. म्हसकाचीं फुलां झडून आंगणात रांगोळी घाल्ले सारकी दिसता. ही फुलां एकठांय करून सुकयतात. नाल्लाची सोय आनी बारीक चिरिल्लो कांदो घालून सुकयिल्ल्या फुलांची सुवादीक भाजी करतात.
म्हसकाच्या मुळांत आवयन पानवेल रोयली. पानां खुटपाक वतना तांबयोभर उदक म्हसका मुळान रकयतना ‘पानवेली धर्मान म्हसकाक उदक’ अशी आवयची उतरां आयकलीं. पानां खावपाक शेजारी आवय म्हऱ्यांत बसून गजालींक रंग हाडटालीं आनी आपआपलीं तोंडांय तांबडी करून सोप्या फाटल्यान पिचकारी मारतालीं. कोणाची जाग ना ती पळोवन केन्ना केन्ना म्हसकार बसून माकड अचकीत खांदो मुठीत धरून फर्र करून पानां एकठांय करून हे वटेन ते वटेन पळयत बेगीबेगीन पानां खाताले. आंगणात कोणी येता अशें दिसल्यार खांदो मोडून घराच्या पाडसार बसताले आनी नळ्यार पाय सोडून ते आमकांच चाळयताले.
भुरग्यांक जोर येवन आंग गरम जाल्यार आवय म्हसकाची ताळी कोळशार मात्शी हून करून माथ्यार शेकताली. हुनहूनीत शेकान जोर रोखडोच देवंतालो. घुंवळी आपल्यार पसून थांबताली. गांवठी वखदान न्हिदेन केन्ना जोर देवता तें कळना. आमच्या मेळटा. पोटात दंत चड जाल्यार म्हसकाच्या पाकाचो वापर केल्यार दंत ना जावन आमचा वळवळ थांबोवन आमकां सुशेग मेळटा.
आतां अशीं गांवठी वखदां घेवपाक आमी फाटीं फुडें जातात. सुंगटा कडी म्हज्या सामकी घोस्ताची. बोटभर लांबायेचे सांगा कुडके घालून केल्लें सुंगटा हुमण रूचीक लागता. म्हसका सांगो चाबडायत ताचो चौथो करीत चार उणयों शीत चड जेवप जाता.
म्हसक हो एकदम पुश्टीक आनी वखदी जावन आसा. म्हसकाचीं पानां, फुलां, सांगो, पाळां हांचो वापर करून 300 परस चड दुयेसां पयस करपाक मेळटात. हातून लोह आनी कॅलशियम चड आसता. म्हसकाच्या सांगांनी विटामीन ए आनी बी सारके गरजेचे पोशक गुण आशिल्ल्यान आमची कांत आनी केस काळें कुळकुळीत उरपाक मजत जाता. रगत नितळ करून रगताची पातळी सारकी राखपाक सांगो खावप बरें. गोडें मूलाच्या दुयेंसाक सांग एकदम बरी. म्हसका बियांचें चूर्ण उदक नितळ करपाक वापरतात . घडयाळ सारखी करपाक बियांचें तेल घालतात. जिमांत वचपी भुरग्यांनी आपले आंग घटमूट दवरपाक म्हसकाची भाजी खावप खूब गरजेची. असो हो गुणी म्हसक, म्हशींग, शेवगा, मोरिंगा ट्री.
विनोद लक्ष्मण गावडे
बोकडबाग – बांदोडें
98235 47047
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
