भांगरभूंय | प्रतिनिधी
शिक्षण संचालनालयाचो आदर्श मुख्याध्यापक पुरस्कार (2009) लाबिल्ले उल्हास वि. पै भाटीकार सर हालींच संवसाराक अंतरले. ते निमतान तांकां ओंपिल्लीं आर्गां.
नीज बुद्धीमत्ता, सुमारा भायली जिद्द, केदेंय व्हडलें कश्ट काडपाची तयारी, ज्युस्ताज्यूस्त नियोजन, उत्तम संघटण, सर्वसमावेशी फुडारपण आनी शिक्षण क्षेत्रांतली अजापाची गरुडभरारी अशा अश्टताशी व्यक्तीमत्वाचे… अशें म्हणिल्ल्या खिणाक प्रिय उल्हास सर, तुका वळखतल्या दरेकल्या मनशाच्या तोंडांतल्यान ‘उल्हास वि. पै भाटीकार’ हें आनी हेंच नांव आयले बगर रावचेंच ना! इतलो तूं भोंवतणच्या समाजा मदीं, शिक्षणा मदीं, समाज शिक्षणा मदीं, संस्कृती- संवसारा मदीं भरसून गेल्लो! मायभूंय सादोळशेंच्या तुज्या ‘लक्ष्मीविश्व, उल्हास वि. पै भाटीकार, घर नं. 261 मदलें तुजें ‘विश्व’ तुका कळपाक लागत सावन तुका उणें पडपाक लागलें आनी काणकोण तालुको- गोंय राज्य करीत तूं केन्ना गोंयां भायर भारतमातेच्या नव्या- नव्या विश्वांनी पावलो, तुकाच कळ्ळें ना!!
आतां तें तितलें जोडप तुज्या सारक्या शुन्यांतल्यान वयर सरपाक धडपडटल्या भुरग्या खातीर खूब्ब कठीण काम आशिल्लें! पूण त्या तेंपा वेल्या ‘जाण्ट्या’ आनी ‘जाणत्या’ काणकोणकारांचे जिद्दींतल्यान, दूरदिश्टींतल्यान तांणी सुरू केल्ल्या सेंत्रु प्रोमोतोर दा इंस्त्रुसांव (1922) सारके शिक्षण संस्थेक लागून तुज्याय सादोळशें गांवांत- मनादेवतेच्या आनी रुझाय सायबीणमांयच्या गांवां श्रीमोहिनी विद्यालय (1940) सारकी शाळा सुरू जाली. काणकोणां अश्यो कितल्योश्योच शाळा सुरू जाल्यो. केन्ना केन्ना लोलयें बी वाठारांनी सोयऱ्यांगेर रावनूय तूं शिकलो. चिकाटेन, जिद्दीन फुडलें शिक्षणूय पूर्ण केलें. उल्हास सर, शुन्यांतल्यान विश्व निर्माण करप म्हणल्यार कितें तें सांगपाक आमकां तुजीच देख दिवची पडटली. कारण, तुज्या घरा सकयल्या शेतांत शेतकार म्हूण वावुरतना हांवें आनी तुज्या कितल्याश्याच इश्टांनी तुका पळयला आनी मुळावे शाळेचो शिक्षक धरून काणकोणच्या सरकारी उच्च माध्यमीक विद्यालयांत व्याख्यातो म्हूण शिकयतना आमी तुका पळयला. तुजे मदलो तो टिचर ग्रेड I व्याख्यातो माध्यमीक विद्यालयाचो ‘मुख्याध्यापक’ जाल्लोय आमी पळयला!
बंद पडपाक आयिल्ल्या सादोळशेच्या सरकारी माध्यमीक विद्यालयाचो कार्यभार मुख्याध्यापक ह्या नात्यान सांबाळटना तुवें वापरिल्ल्या विंगड विंगड उपक्रमां वरवीं तुवें हायस्कुलाक ‘स्मार्ट स्कुला’ मदीं पावयलें. सांगातानूच तुका उर्बा उमेद दिवपी आनी वेळावेळार मार्गदर्शन करपी प्राचार्य सुरेश आमोणकार, प्राचार्य भिकू पै आंगले, निवृत्त उच्च शिक्षण संचालक प्राचार्य भास्कर नायक, प्राचार्य पांडुरंग नाडकर्णी, प्राचार्य सुभाष वेलींगकार, प्राचार्य नारायण देसाय ह्या शिक्षण तज्ञा संबंदान तुवें कृतज्ञताय उक्तायल्या.
आपली शाळा ‘आदर्श शाळा’ करपा खातीर महाराष्ट्रांतल्या कितल्याश्याच शाळांनी तुवें भेटी दिल्यात. त्या संबंदांतले वाचनूय तुवें केलां. तुवें तुजे शाळे कडेन ‘बॉटनीकल गार्डन’ करून घेतलें. शाळेचें शांतीनिकेतन केलें. शिस्त हाडपा खातीर वर्ग खोलयांनी सीसीटीव्ही कॅमेरे बसोवन घेतले. अशी वेवस्था करपी पयली सरकारी शाळा तुजी! पयलेपणाचो आनीक एक भोवमान तुवें जोडलो. गोंय सरकाराचो मुख्याध्यापकपदा खातीरचो पयलो ‘राज्य मुख्याध्यापक पुरस्कार’ 2009 वर्सा तुका मेळ्ळा. विशेश म्हणल्यार शिक्षकदिनाक दिसा पणजे पुरस्कार वितरण सुवाळ्यांत तुवें तो स्विकारला आनी दुसऱ्याच दिसा 6 सप्टेंबर 2009 क त्या पुरस्काराचो आनंद तुमी- आमी विशेश कार्यक्रमांत एकामेकां मदीं वाटला. काणकोणां खाशेली कार्यावळ करून!!… मदल्या काळांत ‘स्वच्छ शाळा’, ‘सुंदर शाळा’ मदीं नेमान इनामां!
तुजी उर्बा- उमेद उल्हास सर, नांवां सारकीच, ‘उल्हास’ नांवाक जागपा सारकीच! देखूनच, एखाद्याक शाळेंत कार्यावळी निमतान आपोवप आनी आग्रो करून ताका घरा व्हरून खावपा पिवपाक दिवप, आग्रो करून जेवणाक दवरून घेवप, ताचो मान -भोवमान करप हो तुजो ‘गृहस्थी धर्म!’ आनी देखुनूच तुवें भायल्या व्हडल्या परिवारांत वावुरतना घरच्या कुटुंबाचो विसर केन्ना पडपाक दिलो ना. उरफाटें गांवांतच रावन गांवांचें नांव व्हड कशें करपाक जायत हाचो विचार तुवें केलो. तशी कृती लेगीत केली. घरांतल्या, कुटुंबांतल्या भुरग्यांचें शिक्षण करता आसतनाच गांवच्या तशेंच अर्थीक परिस्थिती सारकी नाशिल्ल्या भुरग्यांक अर्थीक पालव दिलो. श्रीमोहिनी देवालयाच्या श्रावण म्हयन्यांतल्या नवरात्रां दिसांतल्या किर्तनांकय पर्याय म्हूण शाळेंतल्या तशेंच गांवांतल्या भुरग्यांची कथाकथनाची येवजण तुवें सगल्यांच्या पालवान राबयली. शिगम्या दिसांनी नाटकां काडून, तांचें दिग्दर्शन करून आपणेंय भुमिका केल्यो. हांवेंय एका तेंपार शिक्षक म्हूण सादोळशेंचे शाळेंत शिकयतना, त्या गांवांत रावन उल्हास सर, हो अणभव प्रत्यक्षांत घेतला. देखून, ‘सादोळशें ही बुदवंतांची खाण!’ अशें आमी भायर सांगत आसतात.
आनीक ना म्हणल्यार, उल्हास सर, पयलीं मुळाव्या शाळांच्या पांवड्यार उपरांत माध्यमीक विद्यालयाच्या पांवड्यार आमी मेळत रावल्यात. शिक्षक संघा प्रमाण शिक्षक सोसायट्यांच्या वावरा निमतान, राष्ट्रीय सेवा येवजणेच्या शिबिरां निमतान, सर्व शिक्षा अभियानाच्या वावरा संबंदान, बालभवनाच्या कामा संबंदान कितले फावट आमची चर्चा जाल्या! शिक्षण- शाळा, शिक्षक – पालक – शासन हे विशय तर आमचे खातीर अटीतटीचे! उल्हास सर, हाकाच लागून तुज्या स्पश्ट वक्तेपणाक लागून तुका जायते फावट वरिश्ठां कडेनूय वाद घालचे पडल्यात. मात्त तुज्या शें प्रतिशें प्रामाणीकपणाक लागून, निश्ठेक लागून तूं ‘कितें?’ तें तांकां होलमवपाक लागलें.
काणकोण कोंकणी कला केंद्र, कोंकणी भाशा मंडळ, तशेंच तुजें हायस्कूल, हायरसेकंडरी हे तुजे ‘प्राण’ कशे! उल्हास सर तुज्या कुटुंबा संबंदान म्हणल्यारूच तुमच्या मदल्या जिवाभावाच्या नात्या संबंदान, मायेमोगा संबंदान, घरकान्न प्रतिभाबाय, अपुरबायेची धूव डॉ. कल्पिता, जांवय, अपुरबायेचो नातू, तुजो भाव प्रदीप, ताची घरकान्न रेखा, ताच्यो दोगूय धुवो, ताचे जांवय, दुसरो भाव प्रशांत, ताची घरकान्न सफला, तांच्या कुटुंबांतलीं सगलीं, तुज्यो भयणी शोभन, अमिता आनी सुनीत, तांचीं कुटुंबां, घरकान्नी वटेनचीं कुटुंबां ह्या सगल्यांच्या मायेमोगाच्या धाग्यां संबंदान एक स्वतंत्र लेख बरोवचो पडटलो. कारण म्हाका खबर आसा, ते प्रमाणें तूं अस्सल कुटुंबमोगी, देखूनच समाजमोगी! देखूनच राष्ट्रमोगी! उल्हास सराचीं महत्वाचीं कार्यक्षेत्रां सांगपाचीं जाल्यार गोंय राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती- संपादक मंडळाचो वांगडी, गोंय राज्य परिक्षा मंडळांत सेवा, गोवा बालभवनाच्या केंद्रीय संचालक मंडळांत 12 वर्सा वांगडी, काणकोण कोंकणी कला केंद्राचो अध्यक्ष, गोवा कोंकणी अकादेमीच्या पयल्या नवनिर्वाचित मंडळाचेर काणकोणचो प्रतिनिधी. तर सराक मेळिल्ले पुरस्कार : 2005 वर्सा लायन्स क्लबाचो आदर्श शिक्षक पुरस्कार, 2008 वर्सा सेवा समिती, मडगांवो पयलो ‘रामदास फेणे स्मृती- आदर्श मुख्याध्यापक पुरस्कार, 2009 वर्सा गोंय राज्य पयलो आदर्श मुख्याध्यापक पुरस्कार, 2025 वर्सा कोंकणी भाशा मंडळ, मडगांवचो नारायण मावजो यादस्तीक कोंकणी सेवा पुरस्कार.
उल्हास सर, खूब्ब खूब्ब केलां तुवें! घडये आनीक कितें कितें करपाचें उरलां आसतय! भाव प्रदीप म्हणटालो, आपल्याक सगलें सांगलां भाऊन!… तुज्या एकदम लागींच्या, घरच्या कशा दीपका कडल्यान तुजी खबर घेत आसताले आमी!… निमणें मेरेन कुटुंब, गांव मांयभूंय, ती ओड सत करून दाखयली तुवें!
शिक्षण क्षेत्रांतल्या तुज्या वावरा संबंदांतलें एक तरी पुस्तक तुवें काडचें, ही आमची तीव्र इत्साय तुवें तडीक पावयली. अभिमान दिसलो त्या दिसा तुजो आमकां!! आमच्याच सरकारी उ.मा. विद्यालयाचे आमचेच एक माजी विद्यार्थी आनी आतां गोंय सरकाराचे मंत्री महोदय श्री. रमेशबाब तवडकार आनी तुज्याच प्रेरणा शक्तीं मदले एक प्राचार्य पांडुरंग नाडकर्णी तशेंच थळावे ‘मानेस्त’ व्हड संख्येन आयिल्ले. सगल्यांचे हाजिरींत तुज्या ‘शिक्षणाचा श्री गणेशा’ पुस्तकाचें प्रकाशन हो तुज्या वावराचो शिखर बिंदू! मात्त ‘शिक्षणाचा श्री गणेशा’ पुस्तकाची प्रेरक शक्त म्हूण तुवें कमलाकर म्हाळशी, रमेश कोमरपंत, सुदेश नायक हांकां स्रय दिलां. तें तुज्या मनाचें मोठपण! खरें म्हणल्यार हें पुस्तक तुजी ‘सासणाची अमर स्मृती!’ नमन उल्हास सर!
– कमलाकर म्हाळशी
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
