भांगरभूंय | प्रतिनिधी
उंचाये कडेन संबंदीत आशिल्लीं दुयेंसाचीं लक्षणां वळखुप गरजेचें आसता, कारण सुरवेक सोदून काडल्यार आनी उपचार केल्यार खूब सुदारणा जावंक शकता.
उंचाये वयल्या जाग्यांचेर (सादारणपणान दर्याचे पातळे सावन 2500 मिटरां परस चड) लोक दीस, सप्तका मेरेन वा ताचे परस चड काळ उणे हवेचो दाब आनी उण्या ऑक्सिजन वातावरणाक (हायपोबॅरिक हायपोक्सिया) तोंड दितात. आमच्या देशांतय फाटल्या कांय वर्सांत लोकप्रीय जाल्लो विमान प्रवास केल्ल्यान हायपोक्सिक (उणें ऑक्सिजन) वातावरणाच्या संपर्कांत येवपी लोकांचो आंकडो आनीक वाडला. कारण कॅबिन दाबाची उण्यांत उणीं मर्यादा 2430 मि. (8000 फूट) उंचायेच्या दाबाच्या समतुल्य आसा.
सामान्य एआयओ 2 पातळी (मनीस उस्वासांत घेतिल्ल्या वायूच्या मिश्रणातलें ऑक्सिजनाचें प्रमाण) कुडींतले हवेंत 21% आसता, जी सगळ्या उंचायेचेर सारकी आसता. अडेज हजार मिटरां परस चड उंचायेचेर बॅरोमेट्रिक प्रेशर उणो आसता, जाका लागून आल्व्हियोली (फुफ्फुस) मेरेन पावपी ऑक्सिजनाचें प्रत्यक्ष प्रमाण उणें जाता आनी ताका लागून हायपोक्सिया (रगतांत ऑक्सिजन उणो) जाता. देखून पुलमांव रगत प्रवाहाचें परतून वितरण करून, ऑक्सिजनाचो उणाव भरून काडपाक सोदता, जाका लागून उच्च उंचायेचेर फुफ्फुसांचो उच्च रक्तदाब (हाका हायपरटेंशन, मावंटेन सिकनेस) अशें म्हण्टात. हाका लागून फुडल्या लक्षणां मदली एक वा चड लक्षणां पुलमांवांत जातात. मात्शेय कश्ट केल्यार स्वास घेवपाक त्रास जावप, खोंकली, रक्तस्त्राव (रगत खोंकली), छाती घट्ट जावप, थकवो येवप, सकयल्या अवयवांक सुज येवप, घुंवळ येवप वा बेशुद्ध जावप. हीं लक्षणां आशिल्ल्या दुयेंतीचें काळजाचें दुयेंस आनी फुफ्फुसांतलो उच्च रक्तदाब हांचे खातीर बेगीनांत बेगीन दोतोरांक मूल्यमापन करचें पडटा. निदानात्मक चांचण्यो करूं येतात. त्यो म्हळ्यार ईसीजी, इकोकार्डियोग्राम, छातयेचो क्ष-किरण आनी फुफ्फुसांची कार्य चांचणी.
उंचाये कडेन संबंदीत आशिल्लीं दुयेंसाचीं लक्षणां वळखुप गरजेचें आसता, कारण सुरवेक सोदून काडल्यार आनी उपचार केल्यार खूब सुदारणा जावंक शकता. ही स्थिती आशिल्ल्यांक फुफ्फुसांतल्या धमनीचो दाब उणो करपा खातीर उण्या उंचायेचेर येवपाक सांगचें.
उंचायेचेर आशिल्ल्या वाठारांनी तांच्या भोंवडेची येवजण करचे पयलीं हवामानाची गरज लक्षांत घेवची पडटा, तातूंत योग्य विश्रांती आनी न्हीद सुनिश्चीत करप आनी बरे तरेन हायड्रेटेड रावप अशे उपाय आसतात. कांय दिसांनी ल्हवू ल्हवू तुमचे शारिरीक श्रम वाडोवन, सुरवेक चड परिश्रम करिनासतना, उंचाये कडेन जुळोवपाक आपले कुडीक वेळ दिल्यार लेगीत मदत जाता. घुंवळे वखदां, न्हिदेच्यो गुळयो, सोरो आनी धूम्रपान टाळप बरें. तशेंच तुमच्या दोतोरा कडेन सल्लो घेवन योग्य वखदां घेवपाचो विचार करूं येता, जाका लागून लक्षणां आडावपाक आनी उणीं करपाक मदत जावं येता.
वयल्या उपायांक लागून प्रवाशांक संबंदीत वैजकी दुयेंसांक आडमेळीं येनासतना उंचायेचेर आशिल्ल्या वाठारांची मजा अणभवपाक मेळटली. पूण शिटकावणी दिवपी चिन्नां आनी लक्षणां आडनदर करपाक अपेस येवंक फावना आनी गरज पडल्यार बेगीन वैजकी मदत घेवची.
– डॉ. ज्योती कुसनूर,
सल्लागार इंटरव्हेंशनल कार्डियोलॉजी,
मणिपाल हॉस्पिटल, गोंय
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
