भांगरभूंय | प्रतिनिधी
नामनेचो संगीतकार ए. आर. रेहमान म्हणटा, “तुमचो भितरलो आवाज जावन आसा दैवीक आवाज. तो आयकूंक, आमी एकांतांत रावपाची गरज आसा, गर्देचे सुवातेर लेगीत.” मनशाचो अंतर- आत्मो जेन्ना उलोवंक लागता तेन्ना ताका कान दिवंक जाय. जो मनीस ताका कान दिवंक शकना, तो आपले भितरूच झुजत रावता. कांय पावटीं अर्थहीण जिवाक कश्ट दिवन. पूण जाका कश्टांचे मोल कळटा तो झुजना बगर वाट काडटा. तातूंत जैत मेळूं वो हार पदरांत पडूं, तें निर्मण. अशीच एक कथा वाचूंक मेळ्ळी ‘दोन झुजां : एक जैत – एक हार’ हे कादंबरींत. जिवीत- अणभवाच्या सुतान गुंथिल्ले हे कादंबरेचो बरोवपी आसा पिओ फेर्नांडीस. सुमार 204 पानांची कादंबरी पिलार आयटीआय छापखाण्यांत छापल्या आनी एवनीस पाब्लिकेशन्सान उजवाडायल्या. तिचें मुखेल चित्र मायकल गोन्साल्वीसान चित्रायलां आनी मोल फकत 199 रुपया आसा. कव्हराच्या फाटल्या पानाचेर बरोवप्यान इल्लें तत्वज्ञान दिलां जाल्यार आपली थोडे भितर भितरल्या पानाचेर वळख दिल्या. विचार करुंक लावपी कादंबरी खातीर पीओची तुस्त केले बगर रावूंक जायनां. ताका शाबासकी आनी परबीं पूण हें स्विकारूंक तो आमचे मदें ना ही खंतीची गजाल.
फाटभूंय
गल्फाक नोकरी करतना मारियोचें जिवीत हालून वता. एका साहित्यिकाक जेन्नां जिविताच्या कांट्यां- कुंट्यांतल्यान पासार जावंचें पडटा तेन्ना एक साहित्यकृती घडटाच. अशेंच पिओ सवें घडलें आनी ताणें कादंबरी बरोवंक हात घालो. आपल्या दोन उतरांत तो म्हणटा, “ऑफिसांतली फायल आनी कुजनांतली कायल हे दोनूय जागे सांबाळटना, कादंबरी खातीर कसो वेळ काडलो तें नियाळ्ळ्यार म्हजे म्हाकाच सत मानूंक अवघड लागता.” हे ताचे कादंबरीच्या कथानकाचे उमाळे आसात. ऑफिसांत आनी घरा कडें ताका त्रास जाले. घरकार्निच्या मरणान भितर जिवितांत सरिल्ल्या वादळान निर्माण केल्लो तांडव घालपी प्रवास म्हळ्यारूच झूज आशिल्लें. कादंबरींत ताचेच भोगणार वाचूंक मेळटात. खुब धीर घेवन ताणें ती बरयल्या. काळजाच्यो भावना आनी दोळ्यांतलीं दुकां हे कादंबरींत वाचूंक मेळटात. हेच खातीर तातूंत आशिल्ल्यो संवेदना वाचकांची रूच वाडयतात.
कथानक
कथा प्रथमपुरुशी आसा. मारियो बाहरेन देसांत नोकरी करता आनी ताका पुलीस जावपाची खूब उमेद आसता. आवाशिवा करून तो थयंचे पुलिसेंत भितर सरता. लग्न जातकच कथेची सुरवात जाता. नवोच घरकार बाहरेनांत आनी घरकान्न गोंयांत. ताच्यान एकलो रावंक जायना. कितेंय करून जुडी, आपले घरकान्नीक माण्णी काडून ‘बेबी सिटर’ म्हण तो बाहरेन हाडटा. मदें मदें, लग्न जावंचे आदीं कशे परीं तीं मेळ्ळीं आनी लग्नाची प्रक्रिया चलतना कशे दीस सारले हे विशीं कातकुतल्यो करपी म्हायती दिता. बाहरेनाक लोक कशे जियेतात आनी थंयची करमणूक कशी जाता हे विशीं रुचीक गजाली बरोवपी सांगता. मारियो आपल्या लग्नीक जिविताक रंग हाडटा आनी भुरगीं जातात. सुमार इकरा वर्सां सांगाता रावले उपरांत एक दीस जुडीक आनी भुरग्यांक गोंयांत धाडपाचो मारियो धाडशी निर्णय घेता आनी घोव आनी बायल वेगळावतात. बारा आवेसरां उपरांत कादंबरीचें रूप बदलता. दोन झाडांक दोन वेगळ्यो किडी ह्या माथाळ्यांतल्यान कादंबरी फुडें वता. कथा गंभीर रूप घेता. पात्रांचेर आकांत, जिवीत- मरणाचे प्रस्न, निर्णय घेवपाचो वेळ, संघर्श आनी संघर्शाचो संघर्श, कोण- कोणाक समजता आनी देव कसली भुमिका घेता हें सोदून काडूंक तुमचे खातीर दवरतां.
खाशेलेपण
हे कादंबरींत एक वेगळेपण पळेवंक मेळ्ळें तें म्हळ्यार कादंबरीची सुरवात जावंचे आदीं बरोवप्यान एक प्रस्नावळ दिल्या. थंय तो म्हणटा वाचप्यान एक पेन्सील घेवंची आनी हय वो ना अशी जाप दिवंची. थोडे प्रस्न अशे आसात – तुका न्हिद पडना? तुका जेवणाची रूच ना? तूं तुजेच भितर आवाज आयकूंक लागता? तुजें बळ सांडिल्ल्या वरीं दिसता? तूं चडूच बारीक जाला? आदी, आदी. शेवटाच्या पानार बरोवपी विचारता, “तुजो जबाब चड पावटीं ‘हय’ आसा जाल्यार आनी थोडे पावटीं ‘ना’ असो जाल्यार, ताबडतोब तुवें दोतोराक मेळप शाणेपणाचें थारतलें.” हे शिवाय, भरतनाट्यम नाचा विशीं आनी व्यायामा विशीं बारीकसाणेन म्हायती दिल्या. बांदयांतल्या खुरसाची भक्ती आनी केरलाच्या पोटा देवमंदिरांत जावपी रेतिराचीय गजाल बरोवपी करता. हॉस्पिटलांतल्या गैकारभाराचेरूय तो उजवाड घालता.
पात्रां
मुखेल पात्र मारियो आनी ताची घरकान्न जुडी. तांचीं भुरगीं गरज थंय फास्केंत येतात. तांचीं इश्ट- मित्रां गरज थंय दिसतात. कथा घोव आनी बायलेच्या संवसारा मदें सिमीत आशिल्ल्यान तांच्याच सुख- दुख्खाचो संवसार झळकता. मात जुडीची भयण क्लावदिना एक समजूत आनी आधारी अस्तूरी कशी प्रस्तूत आसा. हे शिवाय कथेक उभारी दिवपी पात्रां जशें हाबिती, इकबाल आनी ताचो सोयरो शाफीक हीं पसऱ्या कडें संबंधीत पात्रां जाल्यार हान्सूल घनी, ही भरतनाट्यम शिकोवपी. नानी म्हण वावरपी गोंयकार आनी मंगळूरच्या असतूऱ्यां विशीं वाचूंक मेळटा. कादंबरींत वेग-वेगळ्या हॉस्पिटलांचीं आनी दोतोरांचीं पात्रां आसात, कांय बरीं जाल्यार कांय वायट, तांचेंय चित्रण बेस-बरें जालां.
कादंबरींत उपराशिल्ले कांय प्रस्न
सुखान चलतलो घराबो दुखांत पडटा तेन्ना आधाराक कोण आसता? घोव आनी बायल सुखी जिवीत जियेतना एक दुयेंस भितर सरतकच सुखी कुटुंबाची कितें हालत जाता? बापूय दुयेंत आनी ताचे खातीर आवय धांवपळ करता, तेन्ना भुरग्यांचे कसले हात जातात? हाॅस्पितालांनी पिडेस्तांक योग्य इलाज कित्याक मेळना? पिडेस्ता हुजीर उलयतना, दोतोरांनी वो हॉस्पिटलांत वावुरतल्यांनी इल्ली पूण सादुरताय बाळगूंक नाका? ‘‘You have maximum a year to live, that too by prolonging it by giving medicines.’’ इतलीं हार्श उतरां पिडेस्ताकूच सांगप? देव सगळ्याच स्थितिंत जबाबदारी घेता? असले बरेच प्रस्न वाचप्याक कश्टदायक स्थितींत व्हरतात.
सोंपयतना…
कादंबरीच्या निमाण्या पानां कडें पावता तेन्नां मनशाच्या संवेदनांचो बांद फुट्टा. झूज एकल्या खातीर आशिल्लें पूण निकाल भलतोच लागता, हे खातीर हांवूय इल्लें रहस्य बाळगितां. आदल्या रोमांशिच्या रुपान मोगाच्या प्रकरणां वरवीं प्रकाशीत केल्ली ही कादंबरी खरेंच दोळ्यांत दुकां हाडपी आसा. पिओची यादगार कादंबरी. ताच्या दोन झुजांत कोण जिखता आनी कोण हारता आनी कित्याक? ताचो अणभव घेयात. खंय तरी दोळ्यांतलें एक दूक पोल्याचेर देंवतलें, आनी देंवूंकूच जाय.
—-
– विन्सी क्वाद्रूस,
9822587498
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
