म्होंवामूस

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

म्होंव सगळ्यांनीच खाल्लां आसतलें. पूण हें म्होंव कशें जाता हे विशीं खूब उण्या लोकांक खबर आसतली.
पोळ्यांतले राणी मूसान तांतयां घातले उपरांत नवजात म्होंवामूस स्वताच कोशांतल्लयान भायर सरतात. नवोच जल्माक आयिल्लो म्होंवामूस कोशांतल्यान भायर सरताच पयलीं तो आपलो कोश नितळ करता. हें ताचें पयलें काम. हें काम तो फुडले तीन दीस मेरेन करीत रावता. पोळ्यां वयलीं हेर घरांय म्होंवामूस नितळ करता. फुडल्या तीन दिसान तो मातसो व्हड जाले उपरांत ताच्या कामाचें स्वरूप बदलता. तो उपरांत व्हड ल्हान- व्हड म्होंवामुसांच्या खाणाची वेवस्था करता.
राणीमुसाक आमी बारीकसाणीन पळयलें जाल्यार तिचे भोंवतणी सदांच 7-8 म्होंवामुसांचें संरक्षण कडें दिसता. राणीमूसाच्या खाणाची पुरवण करप आनी तिका राखण दिवप हें तरण्या म्होंवामुसांचें काम आसता. वयार ये मेरेन कामगार म्होंवामुसांचे कुडीचे रचनेंत आनीक कांय बदल जाल्ले आसतात.
कामगार म्होंवामुसांच्या पोटा खाला मेण ग्रंथींतल्यान मेणाची निर्मिती करचे खातीर म्होंवामुसांची कूड तयार जाल्ली आसता. फुडले 6 दीस हे पिरायेंतले म्होंवामूस स्वताचे कुडींतल्यान मेण ग्रंथीची निर्मिती करून ताचें पोळें बांदपाचें काम करतात. तशेंच वसणुके भितर खाणाची येरादारी करपाचें काम करतात.
तरणे पिराये मेरेन कामगार म्होंवामूस वलणूक सोडून वचनात. जेन्ना वसणुके भायर सरपाचो वेळ येता त्या वेळार ते एकदम भायर वचनासतना ते सुरवेक पोळ्याच्या प्रवेशदारा कडेन रावून हवामानाचो अदमास घेवपाचें आनी वसणुकेची राखम करपाचें काम करतात.
दोन ते तीन दीस हें काम केले उपरांत म्होंवामूस मेकळ्या वातावरणांत भायर सरतात. फुलांतलें म्होंव आनी पराग एकठांय करून पोळ्यांत भरप, उदक हाडप आनी सगळ्यांत म्हत्वाचें म्हणल्यार कळटा नकळटा परागीभवनाची प्रक्रिया करप हीं कामां सुरू जातात. म्होंवामुसांचें हें काम दीसभर चालूच आसता. चड फुलिल्ल्या फुलांतल्यान म्होंव आनी परागकण एकठांय करपाक ते प्राधान्य दितात.
म्होंवामूस वराक सुमार 10 ते 20 किलोमिटर अंतर हुपतात. एके खेपेंत म्होंवामूस उण्यांत उण्या 10 आनी चडांत चड 100 फुलांक भेट दिता. फुलांक भेट दिसना म्होंव वा पराग परिपक्व जाला काय ना ताची तपासणी करतात आनी उपरांतूच तो एकठांय करतात. म्होंवामुस आपले सोसंडयेन फुलांतल्या म्होंवाची गुणवत्ता तपासता. योग्य परिपक्व जाल्लें म्होंव (साकरेचें प्रमाण 20 टक्के) फुलांतल्यान एकठांय करतात. म्होंवामूस एके खेपेंत फुलांतल्यान सुमार 20 ते 30 मिमि म्होंव घेवन येता. म्होंवामूस एक सारके म्होंव एकठांय करतात. दिसाचो कच्चो म्हाल एकठांय करप, परागीभवन घडोवन हाडप आनी राती वेळार हाडिल्ल्या कच्च्या म्हाला पासून म्होंवाची निर्मिती करप, हो दीसपट्टो वावर चालूच आसता.
नर म्होंवामुसाचें आयुश्य फक्त 45 दिसांचें आसता, जाल्यार राणी म्होंवामुसाचें जिवीत 5 वर्सां मेरेन आसपाक शकता.