इतिहासाक वास्तवा कडेन जोडिल्लो सोबीत ‘जड काशांव’

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

हांव तसो रोमी कोंकणी पुस्तकां कमी वाचपी, पूण  ह्या दिसांनी म्हाका नकळटना बाब विशाल सिनाय खांडेपारकार हांणी बरयिल्लें पुस्तक ‘जड काशांव’ कथांचो झेलो वाचपाची संद मेळ्ळी. ‘जड काशांव’ ह्या नांवानूच म्हजी उमशीक वाडयली. आनी त्या पुस्तकाच्या मुखचित्रान तर चड आकर्शींत केलें. सदांच पुस्तकाचें नांव कशें आसपाक जाय? म्हणल्यार त्या पुस्तकान वाचप्यांक आपोवणें दिवपाक जाय. ह्या मताचो हांव. सुरवेकच त्या पुस्तकांच्या नांवान प्रभावीत केलो. लेखक विशाल बाबान ‘जड काशांव’ हें नांव पुस्तकाक अशे तरेन दिलां, जशे परीं एका शेटीच्या हातान मुदयेर थीक बसोवचें, ह्या पुस्तकाचें नांव आनी तातूंत आस्पाविल्यो कथांचो ताळमेळ जुळोवप एका बऱ्या लेखकाची कला. आनी ताणें ती बेस बरे तरेन जुळयल्या. ह्या पुस्तकांत 14 कथांचो आस्पाव केला.  दरेका कथेचो आशय- विशय वेगळो, तसो तिचो धर्मूय वेगळो. जे विशय लेखकान हाताळ्यांत ते नवे ताल्ल आसात. दुबाव ना. तशेंच हे विशय इतिहासाक अनुसरून आसात, हें खाशेलपण आनी कथांचें जैत अशें म्हणूं येता.

पुस्तकांतली पयलींच ‘काळजांतलो गूट’, ही कथा मनीसपणाची देख घेवन वाचप्यां सामकार उबी आसा. हे काणयेंतलो खरो नायक (हिरो) पाद्री मायकल. तो बावडो आपल्याचेर आयिल्लो प्रसंग कशे तरेन हाताळटा, हें खरेंच तोखणाय करपा सारकें जावन आसा. जेन्ना पाद्री मुखार ताचेचशाळेंतली एक चली येता. ती पाद्रीचे लागीं कुमसार जाता. खूब वर्सा आदीं घडिल्ली चोरी त्या वेळार पाद्रीन आपल्या आंगार घेवन लिपयिल्ली. त्या पाद्रीच्या भुमिकेंतल्यान ते चलयेचेर पडिल्लो प्रभाव खूब कितें सांगून वता. तशेंच त्या वेळार केल्ली करणी  खूब वर्सांनी फळाक आनी उपेगाक येता.  हें कथानक लेखकान खूब संवेदशील जावन हाताळलां. रोमी कोंकणी कथा लेखनांत ह्या कथा झेल्यान एक वेगळी भर घाल्या.

ही कथा एका श्लोका भशेन ‘कर्मण्येवाधिकारस्ते मा फलेषु कदाचन’… ही देख कथेक जुस्त बरी बसता. पुस्तकांतली दुसरी कथा म्हणल्यार ‘जड काशांव’. ती कोविड म्हामारीचेर आदारीत आसा. कोविड 19 हो काळ आयज इतिहास जमा जाला. त्या काळान पुराय गोंया वांगडाच अख्ख्या संवसारार सांवार घाल्लो. दुख्ख. यातना. पिडा अजून लेगीत दोळ्यां सामकार आसात. कोट्यांनी लोकांनी जीव वगडायलो. कितलेशेच संवसार काबार जाले. खूब लोकांचेर उपासमारी आयली. ‘जड काशांव’ ही कथा तो काळ दोळ्यां सामकार उबो करता. त्या काळार एके फामिलीचेर कसो कोप येता आनी तातूंतल्यान कितें घडटा ताचें वास्तव लेखकान वाचप्यां सामकार उबें केलां. नकळयां ते कथेंत वाचपी इतलो रमता, तेन्ना त्या काळाचो उगडास येवन आंगार कांटो उबो रावता. 

लेखकान गोंयचो काळ, गोंयचो इतिहास हाचें बेस बरें मिश्रण वाचकांक दिलां. ह्या पुस्तकांतली दरेक कथा वाचप्यांक ते घडणुकेचो साक्ष करता. हें पुस्तक बरयतना बाब विशालान खूब तकालस, मेहनत, अभ्यास आनी संशोधन केलां हें स्पश्टपणान जाणवता. केन्ना- केन्ना कथेंतलें कथानक काल्पनीक काय वास्तवीक हें कळपाची भूल घालता. लेखकाची शैली म्हणल्यार दरेक कथा वेगळे धाटणीची. लेखक विवीधरंगी शैलींचो धनी आसा, हें कळ्ळें बगर रावना.

‘जड काशांव’ ह्या पुस्तकाची देवनागरींत एक आवृत्ती बेगीनच येवंक जाय, हें लेखका लागीं मागणें. कारण  अश्या साहित्याक भाशेची मर्यादा आसची न्हय, ह्या मताचो हांव. ह्यो कथा भाशेचो बांध फोडून संवसारभर प्रसिद्ध जावंच्यो हो म्हजो आवंडो.

बाब विशाल खांडेपारकार हांकां पुस्तका खातीर परबीं. दुसरी आवृत्ती बेगून येवूं. एब्सट्रॅक्ट भावना आनी विश्वव्यापी विचारांनी नटिल्लो ‘जड काशांव’ आमच्या विचारांक चड जड न्हय जाल्यार देखदिणें आनी प्रेरणादायक जिवीत जगपाक ल्हव जावूं, अशी आस्त बाळगितां!

भुषण शिरवयकार

9921347730