पावणे इले आनी घावणे काडले..

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

ताच्या म्हणण्या प्रमाण, चडशे पर्यटक केरळ आनी गोंया परस कोंकणांक वचूंक सोदतात. नितळ वारें आनी दर्यादेगो, प्रामाणीक लोक, सैमान नटिल्लो पाचवो वाठार, नवें लग्न जाल्ले व्हंकले सारखो सोबीत आनी मनरिजवण भासता.

तुमी कोंकणांत गेले जाल्यार सकाळीं फुडें च्या वांगडा तुमकां मायेमोगान ‘घावणे’ (घावन) हो खावपाचो पदार्थ करून घालतात. गोंयांत जशे च्या वांगडा पाव, पोळयो, कात्र्याचे पाव, पातळ भाजये वांगडा आसतात तशेंच कोंकणांत नाश्त्याक घावणे आनी काळ्या वाटाण्याची गरमागरम पातळ उसळ तुमकां सगळ्यांक येवकार दिता. सकाळीं फुडें, तुमी सोयर्‍यांगेर वा इश्टांगेर पावत आनी रांदचेकुडींतल्यान जर तव्यार चाळ्ळ असो आवाज येत, जाल्यार समजुपाचे, गरम-गरम घावणे चुलीर तयार जातात.
एका चुलीर, तव्यार घावणे काडपाचें काम चालू आसता तर दुसर्‍या चुलीर काळ्या वाटाण्याचें तोंडाक नाजाल्यार ताजी फडफडीत सुंगटा घालून केल्ले फ्लावर-तेंडलीं घालून केल्ल्या गरम मसाल्याच्या तोंडाकाचो तोप रटरटत आसता. लाकडा जाळून केल्ले चुली वयलें जेवण म्हणजे ‘सोने पे सुहागा.’
घावणे हो, कोंकणांतल्या लोकांचो खूब घोस्ताचो आनी सहज आनी करपाक सोंपो असो खावपाचो प्रकार. नाल्लाची चटणी, अळसांद्याचें तोंडाक, काळ्या चण्याचो रोस नाजाल्यार गरमा गरम च्या वांगडा घावणे घोस्ताचें लागतात.
आमी, मालवण, वेगुर्लां, तारकर्ली, भोगवे बीच हांगा भोंवडेर गेल्लीं तेन्ना हॉटेलार नाश्त्याक, ‘घावणे’ हें Today’s Special म्हणून मेन्यूर झळकताले.
कोंकणांतलीं सादीं- भोळीं, जिवाक जीव दिवपी मनशां, निळसार आनी नितळ दर्या- देगो, सांजवेळार ना जाल्यार सूर्य उदेंती वेळार जाळ्यांत नुस्तें धरून कुकारे दित, दर्यादेगेर परत येवपी बोटी वा होडयो, पाचव्याचार झाडां- पेडांनी, दोंगर- दोंगुल्यांनी, न्हंय- व्हाळांनी फुलून आयिल्लो सैम ‘याची देही, याची डोळा’ पळोवप आनी ताजी सुंदरताय अणभवप म्हळ्यार ‘मर्म बंधातली ठेव कशी’ ताजें- फडफडीत नुस्त्याच्या कालवणा वांगडाच हे घावणे, कोंकणचे नांव संवसारभर फामाद करपाक लागल्यात.
कळंगुटे म्हजो एक लागींचो इश्ट टुरू आॅपरेटर आसा. ताच्या म्हणण्या प्रमाण, चडशे पर्यटक केरळ आनी गोंया परस कोंकणांक वचूंक सोदतात. नितळ वारें आनी दर्यादेगो, प्रामाणीक लोक, सैमान नटिल्लो पाचवो वाठार, नवें लग्न जाल्ले व्हंकले सारखो सोबीत आनी मनरिजवण भासता.
जेन्ना कोंकणची भोंवडी करून आमी कोंकणाक ‘सायोनारा’ करतात, तेन्ना तुमचे दोळे भरिल्ले आसतात. एक व्हंकल आपलें कुळार सोडून घोवा घरा वतना परत वळून आपल्या मुळाव्या घराक पळयता, तशी अवतिकाय कोंकण सोडटना जाता.
ते सादे- भोळे लोक तुमकां पावपाक बस- स्टॅण्डार वा तुमचे गाडये कडेन येतात आनी मोगान सांगतात… ‘घावणे आनी ताजे फडफडीत मासे खावंक, परत कोंकणांत यावा….परत यावा, कोंकण आपलाच आसा.’

एकनाथ सामंत
9226219723