भांगरभूंय | प्रतिनिधी
तुमकां दिगुल्या इश्कोलांतल्यो दोन मनप्रसन्न करपी काणयो सांगतां. पयलीं तर खरेंच हांसपा सारकी. ती म्हणचे आमच्या दिगूक नापास केल्ली ती गजाल. ताचें जालें अशें; एप्रिल म्हयन्याच्या निमाण्या सप्तकांत इश्कोलांन मार्च म्हयन्यांत घेतिल्ल्या निर्णायक परिक्षेचो निकाल आसलो. दिगू आनी सांगाती ते वेळार सातवी इत्तेंत. क्लास टीचर मॅडम ब्रागांजा हिणें भरग्यांलीं प्रगती पुस्तकां वाटलीं आनी क्लासींत नेमाप्रमाण पयले पांच नंबर घेतिल्ल्या विद्यार्थ्यांलीं नांवांय कळीत केलीं. तातूंत दिगूलें नांव नाशिल्लें. एखादी वेळा नंबर सकयल देंवला आसतलो अशें ताका आनी सगळ्या विद्यार्थ्यांक दिसलें. खरेंफट पळोवपाक ताणें प्रगती पुस्तक उगडल्यार ताका चक्क नापास केल्लो आनी फुडल्या वर्सा ह्याच क्लासींत परत शिकप असो शेरो मारिल्लो. एकवेळ इंग्लिश व्याकरण वा गणीत हे विशय आशिल्ले जाल्यार ताका गोश्ट मान्य जातली आसली. पूण तो नापास जाल्लो ते पेपराचे विशय आशिल्ले इतिहास, भुगोल आनी सिवीक्स. तें पळयतकर तागेली तकली फिरली. तुमकां याद आसतली चवथेच्या परिक्षेंत ताका ह्याच विशयांत आरोंदेकर मास्तरान शंभरांतले शंभर गूण दिल्ले. तेंय तुमी विसरले आसल्यार तागेली सदांच पयली आवड इतिहास आनी भुगोल हें आनी फाटल्यान विज्ञान विशय. जरी तागेलें वाचन खूब आसलें तरी इंग्लीश व्याकरण तागेलो नाजूक प्रश्न आनी गणीत पेपरांची उजळणी करनास्तालो म्हण त्याय विशयांत बोंबाबोंब. पूण तागेल्या पसंतीच्या विशयांत ताका नापास केल्ले. निकाल दितकर क्लास टीचर मॅडम ब्रागांजा कुडींतल्यान भायर वताली तेन्ना तिका दिगून आडयली.
“मॅडम, म्हाका इतिहास/भुगोल/सिवीक्स ह्या पेपरांत फकत २७ मार्क मेळ्ळ्यात. ह्या पेपरांतले दोन विशय भुगोल आनी सिवीक्स तुमी शिकयतात. तुमकां दिसता हांव हातूंत नापास जावंक शकता अशें?” मातय भंय घेनास्तना आनी सगली क्लास दोळे व्हड करून आयकतना ताणें क्लास टिचरीक प्रश्न केलो.
दिगूली उतरां आयकून तिका अजाप दिसलें आसूंक जाय. “हांवें तुमच्या क्लासीचो भुगोल विशयाचे पेपर तपासल्यात. तातूंत कोण नापास जाला अशें म्हाका दिसना. दॅट मिन्स तुका एटलीस्ट चाळीसांतले पंदरा मेळूंक जाय. म्हणचे दुसऱ्या दोन विशयांत तुका साठांतले वीसय मार्क मेळ्ळेनात. इट्स फनी.”
“मॅडम, फन अपार्ट, कसलेच निमित्त नासतना म्हजे एक वर्साचें लुकसाण जातलें. तुमी कितें तरी करात.” दिगून तागेली बाजू स्पश्ट केली.
“लॅट मी सी; कम विथ मी.” ती ताका हेडमास्तर म्हणचे तागेलोच काका श्रीनिवास बोरकाराकडे घेवन गेली आनी सगली घडणूक तांकां परिणामकारक शब्दांत सांगली. जेन्ना दिगूले तपासिल्ले पेपर परत एकदा तांणी तपासले तेन्ना ताचे इतिहास/भुगोल/सिवीक्स ह्या पेपराक दिगूक पुराय 72 मार्क मेळिल्ले. फकत प्रगती पुस्तकार 72 चे उलटे म्हणचे 27 बरयल्ले. चूक कोणाची हो प्रश्न नासलो. दिगूलें वर्स ताच्या धाडशी सभावाक लागून वाचलें ही गोश्ट आमी मान्य करपाक जाय.
दिगूली दुसरी कथा हिच्यापरस चड धाडसी. एसएससी परिक्षा ही बोर्ड परिक्षा. ते तेंपार ती पूणे बोर्ड घेतालें. ती पास जाल्यार कॉलेज आनी फुडल्या शिक्षणाचो मार्ग विद्यार्थांक उक्तो जाता. ते बगर ही परिक्षा इश्कोलाचो दर्जी, शिक्षण आनी शिकोवपाचो, सिध्द करता. इश्कोला दृश्टीन ही गोश्ट खूब म्हत्वाची. कित्याक म्हळ्ळ्यार तांगेली प्रतिश्ठा आनी हितसंबंद हातूंत घुसपलेले आसतात. ते खातीर हे परिक्षेक बसपाचो फॉर्म दितना जथापथ मोलावणी करपाची इस्कोलांची रीत. ती मोलावणी पास जालो ना जाल्यार बोर्डाच्या परिक्षेक बसपाचो फॉर्म इस्कोल दिना. एसएससी वेळा दिगूच्या क्लासींत अनिल काकोडो, नाथ लोटलेकार निशा शाणभाग आनी दोघजाण अशे आशिल्ले जे धकलगाडी करत हांगासर पाविल्ले. पूण तांचे खातीर आपली प्रतिश्टा पणाक लावन इस्कोल एसएससी फॉर्म दितले हाची खात्री त्या भरग्यांकय नाशिल्ली.
मोलावणी परिक्षा फेब्रेरांत जाता. देझेंब्रांतच दिगून तांची क्लास टीचर मिसेस क्लारा मिनेज पायस हिका एक प्रस्ताव दिलो. ताणें तिका जेवणाची सुटी जाल्ली ते वेळार म्हळ्ळें, “मॅडम, ह्या वर्सा आमगेल्या क्लासींतल्या सगळ्या भुरग्यांक फॉर्म मेळटले अशें कितेंतरी करात.”
“हाव देट इज पॉसिबल दिगंबर? तुका खबोर आसा सम ऑफ योर क्लासमेट्स आर वीक इन मॅथ्स, सम आर इन सायन्स. तांकां मोलावणी परिक्षा पास जालेना जाल्यार फॉर्म मेळचोना.”
“ते पास जातले हाची गॅरंटी हांव घेता मॅडम.” दिगून पूर्ण आत्मविस्वासान तिका सांगलें.
“हाव देट इज पॉसिबल ? तू इतल्य कॉनफिडंटली कसो सांगूंक शकता तू, दिगंबर ?
“मॅडम, नातालाच्या सुटी आनी जानेरांत इस्कोल उकते जातकर आमी, आमी म्हणचे अमर, उषा, मारीया, अभय आनी हांव तांचे खातीर क्लासेस घेतलों. अमर गणीत तर उषा आनी अभय साधारण विज्ञान, फिजिक्स आनी केमिस्ट्री हे विशय आलटून पालटून घेतलीं.”
“ताणें कितें जातलें ? टीचर्स टीच देम थीज सब्जक्ट्स थरली. तुका दिसता तुमी टीचर्सपरस चड बरे शिकोवपाक पावतले?” मॅडमचे उतरांतली तिडक स्पश्ट कळटाली.
“हांव तशे म्हणना मॅडम. आमी तर विशय तुमचे लागीं शिकल्यात. पूण म्हाका एक खबर असा ते म्हणचे, क्लासींत फाटीं पडटात ते भुरग्यांचे प्रश्न. टीचर्स शिकैतना ते प्रश्न, तांगेली अडचण विचारपाक भियेतात. तांकां दिसता चुकीच्या वेळार चुकीचो प्रश्न विचारला म्हण बाकीचे तांकां हांसतले, टीचरीक राग येतलो, ते बगर क्लासीचो म्हत्वाचो वेळ वाया वचपाक नाका या हिशेबान ते ओगी रावतात आनी तांचेच लुकसाण करून घेतात. तुमी शिकलेले विशयांची जेन्ना आमगेल्या क्लासींत उजळणी जातली तेन्ना मारीया आनी हांव खाशेलेपणान ह्या भुरग्यांक तांगेले प्रश्न विचारपाक प्रेरीत करतलीं. हाणें विशय शिकयतल्या सांगात्यां कडेन ते धिटायेन उलोवंक शकतले अशे आमचें मत. अशें केल्यार तांगेली आनी हेर भुरग्यांचीय उजळणी बरी जातली. ते खातीर वर्गांतल्या हुशार भुरग्यांनी ही थारावणी केल्या, मॅडम.”
“आय फाइन्ड सम सेन्स इन योर व्हडर्स, दिगंबर. पूण क्लासरुम वापोरपाचे परमिशन हांव दिवूंक शकना, तेका हेडमास्टर आनी प्रिन्सिपालची परमिशन जाय.” मॅडमचा सूर मोव पडिल्लो स्पश्ट कळटाले.
“मॅडम, देयर वी नीड युअर हेल्प. प्लीज हेल्प अज टू टॉक टू ऑथोरिटीज.”
दिगून काकूळतीत येवन केल्या विनवणीक मान दिवन क्लास टीचर पायस दिगू आनी वर्गातले हेर चार हुशार विद्यार्थांक घेवन विशय हेडमास्टर आनी प्रिन्सिपालकडे स्पश्ट शब्दांत उलैल्ली. अजापाची सांगपाची खबर म्हणचे कसलीय टाळाटाळ करनास्तना
तांणी संतुश्टाय प्रकट करत मान्यता दिली. खबरेचे काबासांव खूब बरें जालें. 1929 सालांत पस्तीस वर्षांपैली सु
रू झाल्या इस्कोलाचो एसएससी रीजल्ट 1964 वर्सा पयल्या फावट 100 टक्के आयलो.
दीपक पाणंदीकार
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
