बाल मजुरीक तांबडो बावटो दाखोवया

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

“बाल कामगारीक तांबडो बावटो: भुरग्यां खातीर नितळ खेळ, प्रौढां खातीर योग्य काम” हें अंदुंच्या दिसाचें घोशवाक्य.

आज 12 जून. बाल मजुरी आडचो संवसारीक दीस. दर वर्सा ह्या दिसा संवसारभरांतल्या बाल मजुरीच्या कलंका विशीं जागृताय करपाक संवसारीक बाल कामगारी आड दीस मनयतात. हें गरजेचें, कारण संवसारभर शेंकड्यांनी चलयो आनी चले हे अनिश्ट चालीचे बळी थारतात. विकसनशील तशेंच उद्देगीक देशांनीय बालमजूरी ही एक व्हड समस्या आसा.
दर वर्सा 12 जून दिसा संवसारभर भुरग्यांच्या कामगारी आड संवसारीक दीस मनोवपा खातीर आनी हे पिळवणुकी कडेन लक्ष ओडपा खातीर लोक जायत्यो कार्यावळी घडोवन हाडटात. 13 जूनाक सगळें विसरतात!
फाटभूंय
भुरग्यांची मजुरी खास करून जायत्या विकसनशील देशांनी पातळ्ळ्या, पूण उद्येगीक राश्ट्रांनी लेगीत जायत्या भुरग्यांक कामार दवरतात. ‘युनिसेफा’च्या मत्तान अमेरिकेंतलीं भुरगीं ‘शेतवडींत काम करतात, तातूंतले व्हडले प्रमाण स्थलांतरीत वा अल्पसंख्यांक वंशीक कुटुंबांतलें’. तशेंच अस्तंती कंपनींनी विकसनशील देशांतल्या बाल मजुरांचें शोशण करून उत्पादन खर्च वाटोवपाच्यो जायत्यो घडणुको घडटात.
आमच्या देशांत जायत्या घरांनी नेणार चलयांक घरगुती कामवाली म्हणून कामार दवरतात. गोंयांत चड करून स्थलांतरीत गरीब आपल्या भुरग्यांक कामार दवरतात. प्रौढ कामवाली मेळनाशिल्ल्यान वा कुटुंबांतले गरिबीक आनी असुरक्षीततायेक लागून अशो नेणार चलयो उण्या पगाराचेर मेळटात म्हणून ही घरकाम वाठारांत बालमजुरी चलता. कांय घरमालक ‘आमी तिका खूब बरें वागयतात’, अशें म्हणत ताचें समर्थन करतात. पूण भुरग्याक घरगुती कामगार म्हणून कामाक घेवप हो भुरग्यांचे मजुरीचोच एक प्रकार आनी तो बेकायदेशीर आशिल्ल्यान अशीं निमित्तां लटीक थारतात.
पिरायेच्या 14 वर्सां मेरेनच्या भुरग्यांक शिक्षण घेवपाचो अधिकार आसा. सरकारांची ती लागणूक. कोणूय खऱ्या अर्थान दयाळू, समंजस आनी विचारशील आसल्यार भुरग्याक कामाक लावचे परस अश्या कुटुंबाक त्या चली भुरग्याच्या शिक्षणाक आनी पोशणाक आदार करचो.
कांय हॉटेलांनीय अशीच परिस्थिती आसा, जंय अल्पवयीन नेण्टे चले पिरायेच्या फाल्स प्रतिज्ञापत्रां वरवीं प्रौढ म्हणून कामाक लायतात, अशें दिसून येता. ह्या भुरग्यांक आमी कामार घेना जाल्यार ते रस्त्यार भीक मागपाचे अशें कांय वेवसायिक व्यवस्थापन धनी म्हणटात. हेंय एक चुकीचें समर्थन. अशांनी बाल मजुरीक बळगें मेळटा.
अशा प्रकरणांत कायद्यान हस्तक्षेप करचो पडटा. बाल मजुराच्या रोजगारा संबंदी जिल्लोधिकाऱ्या कडेन कागाळ केल्यार मालकाक दंड आनी कायदेशीर ख्यास्त अशे गंभीर परिणाम जावंक शकतात. समाजांत ती जागृती जाय. आयचे दिसाचें हेंच प्रयोजन.
2011 वर्सा संवसारांत अदमासाक 21.5 कोटी बाल मजूर आशिल्ले. तातूंतले 11.5 कोटी धोकादायक कामांत आशिल्ले. अजून हांगां चड बदल येवंक ना. संवसारभरांतली भुरग्यांची कामगारी आडावपा खातीर आंतरराश्ट्रीय कामगार संघटनेन (आयएलओ) 2002 वर्सा बाल कामगारी आड संवसारीक दीस सुरू केलो. दर वर्सा 12 जून दिसा बाल कामगारी आड संवसारीक दीस सरकार, नियोक्ते आनी कामगार संघटना, वेवसाय, नागरी समाज आनी व्यक्ती एकठांय येवन बाल कामगारी सोंपोंवपा खातीर कृती घटमूट करतात.
2026 वर्साचो संवसारीक दीस निर्णायक खिणाक येता. मराकेशांत बाल कामगार ना करपाचे सवे जागतीक परिशदे उपरांत या वाठारांत प्रगती वेगान करपाची आनी वचनबद्धताय ठोस परिणामांत रुपांतरीत करपाची गरज परतून उपरासल्या.
“बाल कामगारीक तांबडो बावटो: भुरग्यां खातीर नितळ खेळ, प्रौढां खातीर योग्य काम” हें अंदूंच्या दिसाचें घोशवाक्य.
हे घोशणे खाला भुरग्यांक दर्जेदार शिक्षण, समाजीक राखण, घटमूट कायदे आनी अंमलबजावणी, आनी बाल कामगारीच्या मुळाव्या कारणांक हात घालप आनी हेर उपायांचेर कडक कारवाय करपाचो उलो मोहीम मारता.
ह्या संवसारीक बाल मजुरी आडचे दिसा सगळ्या भागधारकांक उलो : बाल कामगारीक
खरेपणी तांबडो बावटो उबोवचो आनी सगळे कडेन भुरग्यां खातीर, कुटुंबां खातीर आनी समाजा खातीर मराकेश कबलातीची वचनबद्धताय खऱ्या बदलांत रुपांतरीत करपाक मदत करची.

प्रकाश वा. कामत
9422443093