भांगरभूंय | प्रतिनिधी
जेन्ना आमी आत्मनिर्भर भारता विशीं उलयतात, तेन्ना आमी फक्त उत्पादनांतल्या स्वावलंबना विशीं न्हय तर जागतीक मुल्य साखळींतल्या फुडारपणा विशीं लेगीत उलयतात. कांय क्षेत्रांनी ही संद पादत्राणा इतलें स्पश्टपणान दाखयलां. वर्गांत वचपी शाळेचो विद्यार्थी, लांब शिफ्टांत उबो रावपी कामगार, सेगीत भोंवपी डिलिव्हरी पार्टनर आनी शारिरीक मर्यादा फुडें व्हरपी खेळगडो ह्या दीसपट्ट्या जिणेंतलें हें एक सार्वत्रीक उत्पादन आसा. तरीय संवसारांतलो दुसरो सगल्यांत व्हडलो उत्पादक देश आसून लेगीत संवसारीक पादत्राणांच्या निर्यातींत भारताचो वांटो मात्सो आसा.
हो फरक तांकीच्या उणावाक लागून न्हय तर मटेरियल डिझायन आनी कार्यक्षमताये कडेन बदल करपाची गरज आशिल्ल्यान आसा. ह्या बदलाच्या केंद्रबिंदूंत एक वर्ग आसा जाचेर चड करून लक्षांत येना – तंत्रीक कापड. हालींच आग्रा भोंवडेर गेल्ल्या वेळार म्हाका हें चड स्पश्टपणान समजुपाक लागलें. आग्रा हांगा पादत्राणांच्या उद्देगा खातीर नामना आसा. ताच्या उत्पादन क्लस्टरांतल्यान भोंवतना आनी उत्पादकां कडेन संवाद सादतना, हें स्पश्ट जालें की नाविन्य पयलींच चालू आसा. कितलेशेच घटक सोय, तिगून उरपी आनी लवचीकताय सुदारपी साहित्याचो वापर करताले. तरीय तातूंतल्या जायत्या जाणांनी हाचें वर्णन तंत्रीक वस्त्र अशें केलें ना. ते फक्त गिरायकांच्यो विकसीत जावपी गरजो भागोवपी बऱ्यो इनपुट्स म्हणून पळयताले.
उपरांत दिल्लींत फुटवेर असोसिएशना वांगडा जाल्ले बसकेंत ही अंतर्दृष्टी चड खोल जाली. उद्देगांतल्या भागधारकांनी गिरायकांच्या अपेक्षांत बदल करपा विशीं उलयलें: हलके शूज, बरी कुशनिंग, सुदारिल्ली स्वास घेवपाची क्षमता आनी चड काळ टिकावूपणा. हीं आतां प्रिमियम वैशिश्ट्यां नाशिल्लीं पूण मानक गरजो जावंक लागलीं. ह्या चर्चेंतल्यानूच म्हज्या खात्यान एक म्हत्वाचो मुद्दो उजवाड घालो: पादत्राणां उद्देग पयलींच तंत्रीक वस्त्रांचो व्हड प्रमाणांत वापर करता, ताका औपचारीक मान्यताय दिनासतना लेगीत वापरता.
त्या जाणविकायेक लागून पुराय संभाशण नव्यान घडोवन हाडलें. जागतीक पांवड्यार फुटवेर उद्देग वर्साक सुमार 23.9 अब्ज जोडयो तयार करता आनी ताचो बाजार आकार सुमार 500 अब्ज डॉलर आसा. संवसारीक उत्पादनांत भारताचो वांटो सुमार 12.5 टक्के आसा, तरी लेगीत ताचो निर्यातीचो वांटो फक्त 2 टक्के उरता, जो क्षमता आनी संवसारीक स्थिती हांचे मदलो स्पश्ट फरक दाखयता. त्याच वेळार संवसारीक पांवड्यांतली सुमार 86 टक्के पादत्राणां चामड्यां बगर आसात, जाल्यार भारताचो उद्देग इतिहासीक नदरेन चामड्याचेर केंद्रीत आसा.
घरांत ही काणी नेटान विकसीत जायत आसा. भारतीय पादत्राणांची बाजारपेठ 2025 वर्सा 20.67 अब्ज डॉलराच्या आकाराचेर पावली, जी वाडटी येणावळ आनी बदलपी उपभोगाची पद्दत दाखयता. संवसारीक पांवड्यार 7 ते 8 जोडयांचे तुळेन सरासरी भारतीय अजुनूय दर वर्सा सुमार 2 जोडयो पादत्राणां खरेदी करता, परवडपाची क्षमता सुदारता आनी गिरायकांची पसंती आराम आनी कामगिरी कडेन वळटा तशीं, देशी बाजारांत व्हड प्रमाणांत विस्तार जावपाची शक्यताय आसा.
हांगाच तंत्रीक वस्त्र उदरगतीच्या फुडल्या टप्प्यांत केंद्रबिंदू थारता. वस्त्रोद्योग मंत्रालयांत, स्मार्ट, सस्टेनेबल आनी सीमलेस फ्रेमवर्काच्या माध्यमांतल्यान ह्या संक्रमणाक लागीं पावयलां. स्मार्ट पादत्राणांनी तंत्रगिन्यान आनी डिझायनाचें वाडटें एकात्मीकरण दिसून येता. डिजिटल साधनां, एआय-चालीत मॉडेलिंग, आनी फूट स्कॅनिंग व्हड प्रमाणांत सानुकूलीत उपाय सक्षम करतात. हें व्यापक गिरायकांच्या प्रवृत्ती कडेन जुळटा. 2025 वर्सा, भारतान 28.9 दशलक्ष स्मार्टवॉचांची विक्री नोंद केली, जाका लागून 780 दशलक्ष डॉलराची येणावळ निर्माण जाली, जी दीसपट्ट्या वापरा वांगडा कार्यक्षमताय जोडपी उत्पादनां खातीर वाडत वचपी पसंती दाखयता. स्नीकर सेगमेंटांत हो बदल आनीक स्पश्ट जाता. 2024 वर्सा 3.2 अब्ज डॉलरांतल्यान 2030 मेरेन सुमार 6 अब्ज डॉलर मेरेन वाडपाचो अदमास आसा, आनी व्हॉल्यूम 55 दशलक्ष वयल्यान 70 दशलक्ष जोडयां मेरेन वाडटलो. गिरायक स्पश्टपणान आराम आनी कार्यक्षमताय दिवपी पादत्राणां कडेन वचत आसात आनी हांगाच तंत्रीक वस्त्रां एक निर्धारीत भुमिका निभावतात.
तिगप लेगीत एक निर्णायक घटक जावपाक लागला. पुनर्वापर केल्ले पीईटी आनी बायोडिग्रेडेबल फायबर सारकिले पदार्थ ल्हवू ल्हवू मुखेल प्रवाहांत येवपाक लागल्यात. भारता खातीर, हें फक्त पर्यावरणीय गरजेचेंच न्हय तर संवसारीक बाजारांत तिगून उरपी साहित्याचो पुरवणदार म्हूण स्वताक सुवात दिवपाची एक रणनिती संद लेगीत दाखयता. तितलेंच परिवर्तनशील म्हळ्यार निर्वेध उत्पादना कडेन वचप. 3डी विणकाम आनी प्रगत फॅब्रिकेशन सारकिल्ल्या तंत्रगिन्यानांक लागून कोयर उणो जाता, कार्यक्षमताय सुदारता आनी उत्पादन चक्र जलद जाता. हाका लागून उत्पादकांक सातत्य आनी दर्जो सांबाळटना विकसीत जावपी मागणीक चड प्रभावीपणान प्रतिसाद दिवपाक मेळटा.
ह्या स्थित्यंतराक आनीक घटमूट करपी गजाल म्हळ्यार भारताच्या अस्तित्वांत आशिल्ल्या इकोसिस्टमाचें प्रमाण. पादत्राणांचो उद्देग पयलींच 20 लाखां वयर लोकांक काम दिता, तातूंतल्यो सुमार 50 टक्के बायलो आसात, जाका लागून तो समावेशक रोजगाराचो एक मुखेल स्त्रोत जावन आसा. सुमार 2.9 अब्ज जोडयांचें वर्सुकी उत्पादन आशिल्ल्यान भारतांत दर दिसा प्रत्येक कामगार सुमार 4 ते 5 जोडे उत्पादीत करता. हे तुळेंत संवसारीक उत्पादनांत खूब चड कार्यक्षमताय दिसून येता, कामगार दिसाक सुमार 17 ते 20 जोडे उत्पादन करतात. आग्रा, कानपूर, चेन्नय, रानीपेट, अंबूर आनी कोलकाता हांगा स्थापन जाल्लें क्लस्टर हें फक्त उत्पादन केंद्र न्हय, तर भारत फुटवेरांत कार्यक्षमता, स्पर्धात्मकता आनी जागतीक फुडारपण वाडोवंक शकता अशी बुन्याद आसा.
तंत्रीक वस्त्रोद्योगा कडेन वचप हो नवो उद्देग उबारपा विशीं न्हय तर अस्तित्वांत आशिल्ल्या उद्देगाची पुराय तांक उक्ती करपा विशीं आसा. आग्रा भेट आनी दिल्लींत जाल्ले चर्चेंतल्यान एक सादी पूण बळिश्ट म्हायती मेळ्ळी: पादत्रकांतले तांत्रीक वस्त्र ही एक उभरपी संकल्पना न्हय. ते पयलींच उद्देगाचो एक भाग आसात, गुपचूप उत्पादनां आनी प्रक्रियांक आकार दितात.
हें एकात्मीकरण वळखून घेवप, संघटीत करप आनी प्रमाण वाडोवप हें फुडलें काम आसा. पादत्राण क्षेत्र चड स्पश्टपणान तंत्रीक वस्त्र परिसंस्थेंत हाडल्यार नवनिर्मिती जावंक शकता, निर्यात वाडूंक शकता आनी उच्च दर्ज्याचो रोजगार निर्माण जावंक शकता. तशेंच भारताची उत्पादन क्षमता जागतीक मागणी प्रवृत्ती कडेन जुळोवंक शकता, खास करून चामडें नाशिल्ल्या आनी कार्यक्षमता-आदारीत विभागांत.
परंपरीक उद्देग प्रगत साहित्य आनी आधुनीक डिझायनांक मेळपी अशा छेदनबिंदूंचो कितलो प्रभावीपणान फायदो घेता हाचेर भारताचो संवसारीक उत्पादन फुडारी जावपाचो प्रवास निंबून आसतलो. पादत्राणां हो असोच एक छेदनबिंदू. तंत्रीक वस्त्र हो एक धागो आसा जो ही संद संवसारीक येसस्वी काणयेंत रुपांतरीत करपाक मजत करूंक शकता.\
गिरीराज सिंह
केंद्रीय वस्त्रोद्योग मंत्री
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
