वाचन खऱ्यांनीच म्हत्वाचें

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

जे तुमच्या भितरल्या अवगुणांक संकुचीत वृत्तीक सारें-उदक घालता तें पुस्तक वाचतकच मनीस संकुचीत जायत वता.

संवसारीक पुस्तक दीस म्हूण 23 एप्रिल हो दीस मनयतात. पुस्तकांक आनी वाचनाक असादारण म्हत्व आसा. वाचन एक बऱ्यांतली बी आवड तशेंच बऱ्यांतलें बरें वेसन अशेंय म्हणटात. पूण आमकां दिसता तितलें वाचन खऱ्यांनीच म्हत्वाचें? वाचनान खऱ्यांनीच मनीस सुदारता? पळोवया.

पयलें उदारण जोसेफ स्टालीनाचें घेवया. एक हुकुमशा जाणें सोवियत रशियेचेर 1924 तें 1953 मरेन राज्य केलें. तांचे कडेन 1953 मेरेन  25 हजार पुस्तकांचो वैयक्तीक संग्रह आशिल्लो. तांच्या मॉस्कोच्या कॉटेजींत खंय हो पुराय संग्रह आशिल्लो. स्टालिनाक ल्हानपणाच्यान पुस्तकां वाचपाची आवड आशिल्ली. पूण 25 हजार पुस्तकां तांकां हुकुमशा जावपा पासून आडावंक शकलीं नात. 

दुसरें उदारण आसा ॲडोल्फ हिटलराचें. क्रूरताय, हुकूशायेचो कळस. दुश्ट मनशाक जर ताच्या दुश्टतायेची जाणविकाय करून दिवपाक जाय जाल्यार ताका ‘तूं हिट्लर’ अशें म्हणटात. पूण हो क्रूर हुकुमशा पुस्तकां वाचपी आनी पुस्तकांचेर प्रेम करपी आशिल्लो. 30 एप्रिल 1945 त हिटलरान आत्महत्त्या केली तेन्ना ताचे कडेन 16 हजार पुस्तकांचो वैयक्तीक संग्रह आशिल्लो. ताचो हो भव्य पुस्तक संग्रह म्युनिक, बर्लिन आनी ऑबसाल्झबर्ग असो तीन कडेन आशिल्लो. 1919 तें 1921 ह्या तीन वर्सांच्या काळांत हिटलरान म्युनिकांत 100 पुस्तकां वाचपाक व्हेलीं अशी नोंद आसा. हातूंत शुद्ध आर्य विशीं बरयिल्लीं पुस्तकां आनी ज्यू धर्माआड बरयिल्ल्या पुस्तकांचो आसपाव आशिल्लो. ‘रोशियल टायपोलोजी ऑफ जर्मन पिपल’ हें एफ. के. गुंथर हांचें पुस्तक हिटलरान जायते फावट वाचलां अशें तांचेर अभ्यास करपी लोकांचें मत आसा. ताच्या संग्रहांतल्या ह्या पुस्तकाच्या प्रतीचेर ताणें जायत्यो कुरुवो केल्यात. वंश शुद्धीकरणाचे विचार हिटलरान ह्याच पुस्तकांतल्यान घेतल्या आसुंये. 

मॅडिसन ग्रांट हांचें ‘द पासिंग ऑफ द ग्रेट रेस’ आनी अमेरिकेन उद्योगपती हॅनी फोर्ड हांचें ‘द इंटरनॅशनल ज्यू’ हीं दोन पुस्तकां हिटलराच्या विचारांचेर प्रभाव घालपी थारलीं. हिटलराच्या उदारणा वेल्यान तीं म्हणल्यार एकाच विचाराचो पुरस्कार करपी पुस्तकां वाचतकच मनीस विचारान कट्टर जाता. संकुचीत उरना. 

तिसरें उदारण महात्मा गांधी हांचें. गांधीजींचें वाचन अफाट अशिल्लें. पूण तांचे कडेन हजारांनी पुस्तकांचो वैयक्तीक संग्रह नाशिल्लो. तांचे कडेन एकूच ग्रंथ आशिल्लो. तो म्हणल्यार ’भगवद्‌ गीता’. गीता तांणी परत परत वाचली. एक बरें पुस्तक मनशा भितर सासणाचो बरो बदल घडोवन हाडटा. गांधीजी वता थंय आपल्या कपड्याच्या पिशवेंत गीतेची एक प्रत, पॅन आनी शायेची डबी व्हरताले अश्यो नोंदी वाचूंक मेळटात. 

विचार करपाक जाय, आमकां हजारांनी पुस्तकां वाचपी हिटकर, स्टालीन जाय काय जिवीतभर एक बरें पुस्तक परत परत वाचपी महात्मा गांधीजी…

फकत खूब पुस्तकां वाचलीं म्हूण जायना. खंयचीं पुस्तकां वाचता ताका म्हत्व आसा. एक बरें पुस्तक वाचकतच अवगूण वतात, सद्‌बुद्द येता. जे तुमच्या भितरल्या अवगुणांक संकुचीत वृत्तीक सारें- उदक घालता तें पुस्तक वाचतकच मनीस संकुचीत जायत वता. जें पुस्तक मनशा  भितर मनीसपण जागें करिना, तें पुस्तक न्हय. ती रद्दी.   

संपदा कुंकळकार