जनगणनेंतल्यानजन कल्याणा मेरेन

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

अामचीं जनगणना, आमचीं उदरगत. भारताची सगळ्यांत व्हडली प्रक्रिया ‘जनगणना 2027’ सुरू जाल्या. ही फकत जनगणना न्हय जाल्यार ही ‘विकसीत भारत @ 2047’ ची बुन्याद आसा. भारत सरकार जनगणना 2027 डिजीटल रितीन करतले. ही जनगणना प्रक्रिया आधुनीक करपाचे दिकेन म्हत्वाचें पावल आसा. जनगणना म्हळ्यार एकाद्रे सरकारी एजन्सी कडल्यान एका प्रदेशांतल्या वट्ट लोकसंख्येचें सर्वेक्षण, जनगणने वरवीं एका प्रदेशांतल्या लोकांची पिराय, लिंग, अर्थीक स्थिती, शिक्षण आनी खाशेलेपणा हांचे विशीं म्हायती एकठांयतात. तिचो उपरांत उपेग वेगवेगळ्या कामांत करतात. जनगणना 2027 – ची राश्ट्रीय म्हत्वाची मोहीम आसा. जनगणनेचो पयलो टप्पो, घर यादी आनी घरांचीं गणना आसा. दरेका घरा संबंदी म्हायदी नोंद जातली. घराची स्थिती, उपलब्द सुविधा आनी मुळावो तपशील एकठांय करतले. तुमची म्हायती पुरायपणान सुरक्षीत आसा. जनगणना कायदो, 1948 खाला तो गुप्त दवरला. नांवां आनी वळख जाहीर करिनात. डेटा ना कराच्या उद्देशा खातीर वा खंयच्या तपासणे खातीर वापरीनांत – तो फकत राश्ट्र निर्मिती खातीरच सेवा म्हणून वापरतले.
जनगणना म्हणल्यार कितें?
डिजीटल जनगणना 2027 भारतांत खऱ्या अर्थान 1 एप्रील 2026 वर्सा सावन सुरू जाल्या. आनी ती पुरायपणान डिजिटल जातली. देशाची लोकसंख्या आनी तिची समाजीक, अर्थीक, शिक्षणीक आनी निवासी स्थिती हांचे विशीं सविस्तर म्हायती दर धा वर्सांनी दिवप, जनगणना ही एक म्हत्वाची प्रक्रिया आसा. सरकारी धोरण तयार करप, संसाधन वांटप, आनी उदरगत येवजण्यो प्रभावीपणान चालीक लावप आदी. देखून गणकांनी दिल्लो डेटा म्हत्वाचो थारतलो. दशकभर चलपी ही प्रक्रिया देशाचें खरें चित्र उक्तें करतली..
डिजीटल पद्दतीन इतिहासीक पावल.
अंदूं भारताची 16 – वी जनगणना जायत्या तरांनी वेगळी आसतली. कारण ती पयलेच खेपे पुरायपणान डिजिटल पद्दतीन जाता. जशे परीं मोबायल ऎप, अँप्लिकेशनां आनी ऑनलायन पॉर्टल सारकिल्ल्या आधुनीक पोर्टलाचो खूब उपेग जातलो. जाका लागून डेटा एकठांय करपांत अदीक नेट येतलो, सटीक, अचूक आनी पारदर्शकताय दिसून येतली. डिजिटल जनगणना 2027 मुळांत, 2021 वर्सा जावपाची आशिल्ली. पूण कोवीड महामारीन घात मारिल्ल्यान ती फुडें धुकल्ली. आतां सामान्यताय परतून आय़िल्ल्यान सरकारान 2026 वर्सा डिजिटल रितीन चालीक लावपाचें थारायलां. जाका लागून ही प्रक्रिया चड आधुनीक आनी प्रभावी जाल्या.
जनगणनेचो संशोधकांक फायदो
डिजिटल जनगणनेचो विशय एसएससी, रेल्वे ,बॅंकिंग, युपीएससी आनी राज्य पिसीएस परिक्षे खातीर म्हत्वाचो आसा. कारण तथ्य, वर्सां आनी नव्या तंत्रगिन्याना विशीं प्रस्न आरतून- परतून विचारतात. देखून विद्यार्थ्यांक, ह्या विशयाची पुराय समजूत आसपाक जाय.
डिजीटल जनगणना 2027 ची मुखेल गजाल म्हळ्यार आंतरराश्ट्रीय नामनेचे रेंव कलाकार सुदर्शन पटनायक हांकां डिजिटल जनगणना 2027 खातीर ब्रॅंड अँबॅसेडर म्हणून नेमणूक केल्या. ते आपल्या खाशेल्या रेंवचे कले वरवीं जनगणने विशीं जागृताय पातळायतले. हे जनगणने खातीर दोन अधिकृत शुभंकर लॉंन्च केल्यात. ‘प्रगती’ – एक बायल रूप, जी सशक्तीकरण आनी फुडार पळोवपी भारताचें प्रतीक आसा. ‘विकास’ – पुरूश स्वरुप, जो प्रगती आनी विकसीत जावपी समाजाचें प्रतिनिधित्व करपी दादल्याचें रूप आसा. हे दोनय शुभंकर एकठांय येवन डिजीटल जनगणना आनी समावेशक उदरगतीच्या भावनांक प्रदर्शीत करतले.
स्वताची गणना म्हणल्यार कितें?
स्वताची गणना ही भारताच्या डिजीटल जनगणनेंतलें एक नवें आनी आधुनीक सुविधा जावन आसा, तेन्ना नागरिकांक ऑनलायन पोर्टला वरवीं स्वताची कुटुंबाची म्हायती भरूंक मेळटा. हाका लागून गणनाकर्मीक येवपाची वाट पळोवपाची गरज ना. ताचे बदला तांकां स्वताच्या सोयी प्रमाण डेटा घालूंक मोबायल वा पिसीचेर घालूंक मेळटा. ही प्रक्रिया फकत वेळ वाचयता. पूण म्हायती अचूकतायेंत सुदारणां करता. कारण व्यक्ती स्वताचो तपशील घालतात. स्वताची गणना डिजिटल जनगणना सोंपी,बेगीन आनी वापरप्यांक सोंपें जाता. अचूक आनी सुरक्षीत डेटा सुनिश्चीत करपाक सरकारान स्वताची गणना करप्यांक कांय नेम स्थापन केल्यात. सगल्या नागरिकांनी हे नेम पाळचे पडटले. अचूक म्हायती दिवप सक्तीचें आसा. कारण चुकीची म्हायती दिल्यार कारवाय जावंक शकता.
स्वताची गणना करपाचे मुखेल बिंदू
हांगा तुमचो सहकार गरजेचो, ऑनलायन se.census.gov. in हांगा पोर्टलाक भेट दिवची. तुमचो एसर्इ आयडी मेळोवचो. (हें पोर्टल स्वताची गणना काळआंत सक्रिय उरतलें.) तुमच्या घराक भेट दितना तुमचो एसर्इ आयडी एनुमेरेटराक दिवचो. जेन्ना गणक येतलो. तेन्ना अचूक आनी पुराय म्हायती दिवची तुमची एकूच अचूक म्हयती फुडल्या जायत्या वर्सा खातीर येवजण्यो आनी धोरणांची दिकां थारायतली. ओटीपी आदारीत वेरिफिकेशन (सत्यापन) उपलब्द आसतलें. दर घरांतलो एक वांगडी फॉर्म भरतलो. योग्य म्हायती दिवप सक्तीतें आसा. चुकीच्या डेटाचेर कारवाय करप शक्य आसा.
डिजिटल जनगणनेचे फायदे
डिजिटल जनगणना ही आधुनीक तंत्रगिज्ञानाचेर आदारिल्ली एक प्रगत प्रक्रिया आसून, सरकाराक आनी नागरिकांक म्हत्वाचे फायदे मेळटात. हे पद्दती वरवीं म्हायती एकठांय करप पयलीं परस बेगीन जाता. सुरक्षीत आनी अचूक जाता. म्हायती डिजिटल नोंदक लागून कागदपत्रां अक्षरक्षा काडून उडयतात. जाका लागून पुराय प्रक्रिया कागदा विरयत आनी पर्यावरणाक अनुकूल जाता.
ते भायर डिजिटल प्रणाली पारदर्शकताय वाडयता. कारण डेटाचेर रिअल टायमांत नियंत्रण आनी सत्यापन करूं येता. सगळ्यांत म्हत्वाचें म्हणल्यार एकूक आनी अद्दयावत डेटाचेर आदारीत सरकार चड बरी येवजण तयार करूंक शकता. तांची प्रभावी अंमलबाजवणी सुनिश्र्चीत करूंक शकता. अशे तरेन डिजिटल जनगणनेक लागून प्रशासकीय कामां सोंपीं जातातच पूण देशाच्या एकंदर उदरगतींतय म्हत्वाची भुमिका आसता.
जनगणनेचो इतिहास
भारतांत जनगणना करपाची पद्दत वसाहतवाद काळांत सुरू जाल्ली. देशांत जनगणनेची पयलो यत्न 1872 वर्सां, लॉर्ड मायोच्या काळांत जालो. पूण ही जनगणना वेगवेगळ्या काळांत वेगवेगळ्या प्रदेशांनी जाताली. देखून ती पुरायपणान पद्दतशीर नाशिल्ली. उपरांत भारतांतली पयली पुराय, पद्दतशीर जनगणना 1881 त, लॉड रिपोन हाच्या काळांत जाली. ह्याच वेळार देशभरांतली जनगणना करपाची परंपरा – देशभर एकाच वेळार आनी एकसारकी पद्दत वापरपाची परंपरा स्थापन जाली. ही परंपरा आयज मेरेन चालू आसा.1881 सावन भारतांत दर धा वर्सांनी नेमान जनगणना सुरू आसा. ही परंपरा स्वातंत्र्या उपरांत लेगीत तिगून उरली. 1951 ते 2011 ह्या काळांत स्वतंत्र भारतांत वट्ट 15 जनगणना (2011 मेरेन ) पुराय जाल्यात.
जनगणनेचीं मुखेल कारणां आनी म्हत्व
धोरण तयार करप आनी उदरगत: शिक्षण, भलायकी, रस्ते, घरां, आनी रोजगार हांचे कडेन संबंदीत उपक्रमाचें नियोजन करपा खातीर गरजेची अचूक आंकडेवारी दिता., लोकसंख्येंची आंकडेवारी: राश्ट्रीय, राज्य, आनी गांव पातळेचेर, लोकसंख्या शास्त्रीय रचना: पिराय, लिंग, साक्षरतेचीं पातळी, वेवसायीक स्वरूप हांचो आस्पाव. – अंतर्दृश्टी दिता.
प्रशासकीय आनी राजकीय निर्णय: वेंचणुकेच्या मतदार संघाचें रेखाकंन (सीमाकरण ) आनी आरक्षण कोटा थारावंक जमगणनेच्या डेटाचो उपेग जातलो. संसाधन वांटप: जणगणनेची म्हायती गांवगिऱ्या आनी शारी दोनय वाठारांनी जाय आशिल्ल्या संसाधनांचें प्रमाण (देखीक – शाळा, हॉस्पिटलां) थारावंक मुळावो आदार म्हूण काम करता.
समाजीक – अर्थीक विश्र्लेशण: गरिबी आनी बेकारी ह्या सरक्या प्रस्नांचेर उपाय काडपाचो हेतू आशिल्लीं. येवजण्यो तयार करपाक तशेंच एससी – एसटी सशक्तीकरण करपाक मजत करता.
30 लाख अधिकारी गणना आनी पर्यवेक्षक अधिकारी..
सुमार 30 लाख सरकारी अधिकारी गणक आनी पर्यवेक्षक म्हणून नेमणूक जातली. दरेकल्याक 650 ते 800 मनश्यां खातीर तपशील एकठांय करपाचें काम दितले. ऑनलायन आनी ऑफलायन दोनय पद्दती वापरून अशे तरेन अदमासाक 1.35 अब्ज लोकसंख्येचो आस्पाव जातलो. लोकसभा वेंचणूक एप्रील – मे जावपाची आसा. आनी तेच अधिकारी हांकां वेंचणुकेच्या कर्तव्या खातीर तैनांत करतले. हें मतींत घेतल्यार वेंचणुकेचे आदीं जनगणना जावपाची शक्यताय उणी आसा. पूण सारांश राश्ट्राच्या उदरगतीचो नकासो तयार करपा खातीर जनगणना सामकी गरजेची थारतली.
डिजिटल जनगणना जैतिवंत करपाक सहकार्य करचें : गणेश बर्वे
जनगणना 2027 करपाक आमचे जनगणना अधिकारी तयार आसात. दक्षीण गोंयांतलो सगळ्यांत व्हड साश्ट म्हाल जनगणना सर्वेक्षणाक आमकां पडला. अजून मेरेन आमी सुमार 240 पर्यवेक्षक आनी गणक हांका प्रशिक्षण दिलां. साश्ट म्हाल. शार आनी गांवगिरे पंचायत वाठार अश्या दोन भागांनी विभागला. तेन्ना आमी सगल्या गोंयकारांनी ही जनगणना जैतिवंत करपाक सहकार्य करचें असो उलो साश्ट म्हालांतले उप-जिल्लोधिकारी गणेश बर्वे हांणी लोकांक मारला.
गोंयकारांनी स्वताची म्हायती ऑनलायन भरची : गौरव गांवकार
साश्ट म्हालांतल्यो सुमार 33 पंचातीची जनगणा करपाची जापसालदारकी आमी पेंगट बांदलां. अजून मेरेन सुमार 278 शिक्षक आनी सरकारी अधिकारी हांकां आमी जनगणनेचें डिजीटल रुपांत प्रशिक्षण दिलां. हें प्रशिक्षण तीन बँचीन जालां. डिजीटल जनगणनेंत आमकां प्रशिक्षित प्राथमीक शिक्षक आनी हेर अधिकारी हांचो उपाट तेंको लाबला. 15 एप्रील सावन हे प्रशिक्षीत गणक आनी पर्यवेक्षक म्हूण कामाक सुरू करतले. जनगणनेच्या सर्वेक्षणा संबंदीक थळावे पंच वांगडी आनी पंचायतीक आदेश काडून सुचोवणी केल्या. गांवच्या लोकांनी जनगणना 2027 जैतिवंत करपाक आमच्या अधिकाऱ्यांक सहकार्य करचें. स्वताची गणना (Self – Enumeration)
ही भारताच्या डिजीटल जनगणनेंतलें एक नवें आनी आधुनीक सुविधा जावन आसा, तेन्ना नागरिकांक ऑनलायन पोर्टला वरवीं भरची. तशेंच केन्नाय गरजेच्या वेळार लोकांक अडचण भासल्यार मोबायल – 9422642505, 9284287257, 9823283224 क्रमाकांचेर फोन करचो असो उलो साश्टीचे मामलेदार गौरव गांवकार हांणी मारला.
साश्ट म्हालांत जनगणना करतले 278 अधिकारी : विश्वास सातार्डेकार
30 मार्चाक सावन आमी जनगणना 2027 गणक आनी पर्यवेक्षक हांका प्रशिक्षण दिवंक सुरवात केल्ली. अजून मेरेन 3 बॅचितल्यान सुमार 268 मुळावे शिक्षक, चित्रकला शिक्षक, पीर्इ, संगणक शिक्षकांक प्रशिक्षण लाबला. तशेंच सुमार 20 जाण सरकारी अधिकाऱ्यांक प्रशिक्षण घेतलां. आमचे लागीं सुमार साश्ट म्हालांतल्यो 33 पंचायती आसात. आमकां प्रशिक्षीत शिक्षक मेळिल्ल्यान डिजीटल जनगणना जैतिवंत जातली हातूंत दुवाब ना. फकत आमी दरेका पंचायतींतल्या लोकांचे लागीं मागणें करतात, तांणी आमच्या गणना अधिकारी हांका सत्य, अचूक आनी खरी घरचीं म्हायती दिवची. आनीक ही इतिहासीक जनगणना जैतिवंत करपाक मोलाचो हातभार लावचो. तशेंच फुडारांत ह्या कामांत आमचे मामलेदार कचेरींतले सरकारी अधिकारी विकी जाधव, अजय नायक, यशस्वी कांबळी, अक्षता नायक, आनी स्मिता प्रभू हे सक्रीय आसतले. तांचे लागींय संपर्क सादपाक येता अशी प्रतिक्रिया साश्ट म्हालांतले सेंन्सस अधिकारी विश्वास सातार्डेकार हांणी सांगले.

विशाल सिनाय खांडेपारकार
9850465365