भांगरभूंय | प्रतिनिधी
भारतीय जमनीक आवयचो दर्जो दितात, कारण जमनीक भौतीक संपत्ती परस जिणेचो मुळावो आदार मानतात. अन्न, कपडे आनी आलाशिरो अशा मनशाच्या जिणेच्यो मुळाव्यो गरजो पुराय करप हें व्हड प्रमाणांत जमनीचेर आदारून आसता. शेतवड, उद्देगधंदे, वसणुको, रस्ते, मुळावी बांदावळ, भौशीक सेवा अशा सगल्या क्षेत्रांची जमीन ही बुन्याद आसा. देखून जमनीक ही फक्त मालमत्ता न्हय तर समाजाच्या अर्थीक, समाजीक आनी पर्यावरणीय रचणुकेंतलो एक मुखेल खांब मानतात.
पूण आर्विल्ल्या काळांत जमनीच्या ह्या मुळाव्या म्हत्वाक आडनदर करून आडमार्गान वा अवास्तव दरान जमनी विकतात. हे परिस्थितींत जमनीचें खरेंच म्हत्व समजून घेवप चड म्हत्वाचें आसा. सगल्यांत पयलीं अन्न उत्पादनां खातीर जमीन आसप गरजेचें. भारत देशांत शेतवडी हो मुखेल वेवसाय मानतात. धान्य, फळां, भाजी, दाळ आनी तरेकवार पिकांचें उत्पादन जमनीचेर निंबून आसता. अन्न सुरक्षा तिगोवन दवरपा खातीर पिकाळ आनी पिकाळ जमीन तिगोवन दवरप गरजेचें. जमनीचो अयोग्य वापर, अनियंत्रीत बांदकाम वा पिकाळ जमनीचें हेर उपेगांत रुपांतर करप हाका लागून अन्न उत्पादनाचेर परिणाम जावं येता. देखून नियोजीत आनी समतोल पद्दतीन जमनीचो उपेग करप गरजेचें.
जमनीचें अर्थीक मोलूय चड आसा. जमीन ही स्थावर मालमत्ता आशिल्ल्यान जमनीक दीर्घकाळ गुंतवणूक करपाचें सुरक्षीत साधन मानतात. शारीकरण आनी उद्देगीकीकरण वाडत आशिल्ल्यान निवासी, वेपारी आनी उद्देगीक वापरा खातीर जमनीची मागणी वाडत आसा. ताका लागून जमनीचें बाजार मोलूय सतत वाडत आसा. पूण हे वाडिल्ले मागणेचो फायदो घेवन जायत्या सुवातींनी अपारदर्शक आनी अप्रत्यक्ष पद्दतीन जमनीचे वेव्हार सुरू आसात. कृत्रीम रितीन फुगयिल्ले दर, दलालींतल्यान केल्लो वेव्हार वा सर्वे नोंदींतल्यो चुकी जमनीच्या प्रत्यक्ष मोल आनी वेव्हाराच्या दरांत व्हड फरक निर्माण करतात.
जमनीचो समाजीक स्थिरताय आनी अर्थीक सुरक्षे कडेनय संबंद आसा. गांवगिऱ्या वाठारांनी जमनीची मालकी कुटुंबाच्या अर्थीक स्थिरतायेचें प्रतीक मानतात. जमनीचो उपेग शेतवडी, जनावर पालन वा हेर वावरांतल्यान उत्पन्न मेळोवपा खातीर करूं येता. तेखातीर जमनीचो गांवगिऱ्या अर्थवेवस्थेचो फाटीचो कणो मानतात. पूण जमनीची खरेदी-विक्री हातूंत अनियमितताय, बेकायदेशीर वेव्हार वा फटवणूक हाका लागून चड करून वाद निर्माण जातात. अशे परिस्थितींत जमनीचे वेव्हार कायदेशीर आनी पारदर्शक आसप म्हत्वाचें.
पर्यावरणीय नदरेन जमनीचें व्हड म्हत्व आसा. रानां, उदका संपत्ती, जैवविविधताय आनी पर्यावरण यंत्रणेचो समतोल दवरपा खातीर जमनीचो योग्य वापर गरजेचो. अनियंत्रीत शारीकरण, अतिक्रमण वा उद्देगीक विस्ताराक लागून जमनीचो सैमीक समतोल खंडीत जावंक शकता. ताका लागून मातयेचो कटाव, उदकाचो उणाव, संवसारीक उश्णताय आनी जैवविविधताय ना जावप अशो समस्या निर्माण जावंक शकतात. देखून जमनीचो वापर करतना पर्यावरणाचेर जावपी परिणामांचो विचार करप खूब गरजेचें.
सरकारी नियोजन आनी उदरगत प्रक्रियेंतूय जमनीचो म्हत्वाचो वांटो आसता. रस्ते, रेल्वेमार्ग, विमानतळ, शाळा, हॉस्पिटल, उद्देगीक प्रकल्प आनी हेर भौशीक सुविधा बांदपा खातीर जमनीची गरज आसता. देखून उदरगतीचे प्रक्रियेचें केंद्रबिंदू म्हळ्यार जमीन. पूण जमनीचे दर बेकायदेशीर रितीन वाडले जाल्यार ताचो परिणाम उदरगत प्रकल्पांच्या खर्चा चेरूय जाता. अशा वेळार भौशीक प्रकल्प चालीक लावप कठीण जावं येता. देखून जमनीचें बाजार मोल, नियोजन आनी लोकहीत हांचे मदीं समतोल दवरप गरजेचें.
ते भायर जमनीक इतिहासीक आनी संस्कृतीक म्हत्व खूब आसा. जमनी भोंवतणी जायत्यो समाजीक वेवस्था विकसीत जाल्यात. गांवगिऱ्या वाठारांनी जमनीचो संबंद कुटुंबीक अस्मिताय, परंपरा आनी दायजा कडेन आसा. जमनीची मालकी समाजाची अर्थीक स्थितीय थारायता. देखून जमनीचें योग्य वेवस्थापन आनी घटमूट नोंदणी पद्दत गरजेची आसा.
सध्याच्या काळांत जमनीच्या वेव्हारांत दलालगीर आनी आडमार्गान जमनी बळकावपाचो प्रकार वाडत आसा. कांय कडेन जमनीचे दर कृत्रीम रितीन फुगयतात, जाल्यार कांय कडेन बोगस कागदपत्रां तयार करून वेव्हार करतात. देखून सादारण नागरिकांक, शेतकारांक आनी ल्हान गुंतवणुकदारांक मुखार खूब अडचणी निर्माण जाल्यात. जमनीचे दर वाडिल्ल्यान जायत्या जाणांक घर बांदप वा शेतकामा खातीर जमीन विकत घेवप कठीण जालां.
हे परिस्थितीचेर नियंत्रण दवरपा खातीर सरकार आनी प्रशासनान ठोस उपाय काडपाक जाय. जशें जमनीचे नोंदी डिजिटल स्वरुपांत उपलब्ध करून दिवप, ऑनलायन प्रणाली, मालकी हक्कांची स्पश्ट नोंदणी आनी वेव्हाराचेर पारदर्शक प्रक्रिया करप हाका लागून गैरवेव्हार उणो करूंक शकता. तशेंच भूंय वापर नियोजन धोरणां आनी विभागणी नेम चालीक लावप गरजेचें आसा, हाका लागून जमनीचो योग्य आनी समतोल वापर सुनिश्चीत जावंक शकता.
एकूण पळयल्यार जमीन ही जिवीत, अर्थवेवस्था, पर्यावरण आनी उदरगतीचो खांब. ताचें म्हत्व फक्त भावनीक नदरेन न्हय तर वेव्हारीक, समाजीक आनी अर्थीक नदरेन समजून घेवपाची गरज आसा. जमनीच्या वेव्हारांत पारदर्शकताय, कायदेशीरपण आनी जापसालदारकी हांचो आस्पाव केल्यार जमनीचें खरेंच मोल तिगून उरूंक शकता. म्हजे मतान जमनीचें योग्य वेवस्थापन आनी ताच्या वापराचो संतुळीत विचार करप समाजाचे एकंदर उदरगती खातीर काळाची गरज आसा.
सुदिन वि. कुर्डीकार.
8275425404
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.