भांगरभूंय | प्रतिनिधी
जुन, जुलय हो दर्यांतल्या नुस्त्यांचो प्रजननचो काळ. ह्या काळांत दर्या, न्हंयेंतलीं बारीक- मोटीं गाभण नुस्तीं तांतयां घालतात. तेन्ना नुस्तेमारी चालू दवरल्यार, तांकां पिलां घालपाक मेळनात आनी आदींच पडिल्लो नुस्त्याचो दुकळ आनीक खर जातलो. ताका लागून नुस्तेमारी खातें हे दोन म्हयने, नुस्तेमारीचेर बंदी घालता. कांय वर्सां पयलीं, सुताची पुनव जातकूच दर्याक नाल्ल अोंपून, ताची पूजा करुन नुस्तेमारीचो नवो हंगाम सुरु जातालो.
1 जुन ते 31 जुलय मेरेन ही बंदी आशिल्ली. ऑगस्टाचे 1 तारखेच्यान बोटी, व्हडीं दर्यांतली दौलत लुटपाक वचपाक लागल्यात. एक- एकदां दर्या खुबळिल्लो आसल्यार वा तुफान येवपाचें आसल्यार बोटी दर्यांत घालनांत. बोटीर, ट्राॅलराचेर कमीच कमी स ते सात मनीस लागतात. हे काम करपी भायल्या राज्यांतले. चडशे झारखंड, अोडिशा, बंगाल, उत्तरप्रदेशांतले. नुस्तें मारपाक बंदी येतकूच, जुनांत ते आपापल्या राज्यांनी परततात आनी जुलयाच्या शेवटाक परतून गोंयां येतात.
ट्राॅलर वा बोटीर काम करप हें त्रासाचें. एक- एकदा म्हयनोभर बोट खोल दर्यांत नुस्तें धरपाक रावता. रातीची जायतशी न्हिद मेळना, फ्रिजांत रांदून दवरिल्लें जेवप आणि हाका लागून चडशे गोंयकार बरो पयसो मेळुनय ट्राॅलरार कामांक वचपाक फाटी फुडें करतात. ताका लागून ट्राॅलरवाले गोंया भायले कामगार लागीं करतात आनी ते कामगार खोर्यांनी पयसो आपल्या राज्यांत व्हरतात. आमी गोंयकार, ‘ते भायले येवन दुडवाकार आणि गोंयकार जाले’, अशें म्हणत पिरंगत बसतात.
हिंदुंचो पवित्र श्रावण म्हयनो लागला. परत म्हयनो, सवाय म्हयनो चडशा गोंयच्या घरांनी शिवराक रांदप जाता. दर्यो खुबळिल्लो नासल्यार बोटी नुस्तें पागपाक खोल दर्यांत वतल्यो आनी गोंयच्या दर्यांतलें सुवादिक, ताजें फडफडीत बांगडे, बांगडुल्ल्यो, सुंगटां, कल्ली, इसवण, पापलेटां घेवन जेटीर येतल्यो.
फाटले दोन म्हयने फ्रिजांतलें, पाकिटांतलें नुस्तें खावन विटिल्लो गोंयकार, फडफडीत बांगड्यांचें, तारल्यांचें ताजीं तेफळां, आलें घालून, चुलीर रांदिल्लें सुकें, धबधबीत तोंडांक खावपाची सपनां दिसा- उजवाड पळयतलो…
….. सध्या श्रावण म्हयनो लागिल्ल्यान देवळा- देवळांनी, घरा घरांनी, पवित्र श्रावणाचे धार्मिक विधी करपाक बरेच गोंयकार गुथल्यात… आतां रोखडीच सुरू जातली चवथीची तयारी.
एकनाथ सामंत
9226219723
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.