भांगरभूंय | प्रतिनिधी
शेंदोन खण आशिल्लें मेज आसता. तशी दरेका खणाक वेगळी चावी आसूंक जाय. तेच भशेन हिंदू आनी क्रिस्तांव हे गोंय सरकाराच्या ह्या कुडिचे अशेच दोन भाग आसात. जरी ते पुर्तूगेज नागरीकत्वाच्या एकाच फळये खाला खिळायल्ले आसले, तरीय ते एकामेकां पसून स्वतंत्र आसात. पुर्तूगेज शिक्षणांतल्यान क्रिस्तांवांच्या मनांचे खण उक्ते जायनांत. तांका थळावे भाशेची चावी जाय. पूण आतां मेरेनचीं पद्दत पळयल्यार एकाच पुर्तूगेज शिक्षणाची चावी घेवन दोनय खण उक्ते करपाचो यत्न जालो. आतां पुराय परिस्थिती बदलून मुळाव्या पांवड्या मेरेनचें हिंदुचें शिक्षण सोयीचें जालां अशेंय न्हय. मात हांगा थंय मात्शीं आशेचीं लक्षणां दिसूंक लागल्यांत. हें फकत कांयच न्हय. ज्या हिंदु समजाची सैमीक घटनांच वेगळीं. जाची चाली-रिती, धर्मींक, भावना, आदीं सगळें वेगळें. मागीर, अश्या हिंदु समाजाक पुर्तूगेज भाशेंत हाताळपाचो यत्न करप? खरें म्हणल्यार तांका पुर्तूगेज भाशेंत वेवसाय करपाक जबरदस्तीन आग्रो करप हें जितलें अविवेकीपणाचें आसा. तितलीच ही यंत्रीक रचणूक वेगळी आसता. तेन्ना अश्या चावयेन ते भलतेच कुलपाच्या मेजाचो खण उगडपाचो यत्न करप. हें शाणेंपणाचें न्हय. पूण आदल्या राजवटींत ह्या वेव्हारांत अशें अन्यायी रुप कोणाकूच मेळूंक ना. मुळांत सगल्या लोकांक मुळावें शिक्षण फुकट मेळटलें, अशें उतर व्हड सनदींतल्यान मेळिल्लें. तातूंत मुळावें शिक्षण हें पुर्तूगेज भाशेंत दिवचें, अशे कसलेंच निर्बंध नाशिल्लें. पूण ज्या लोकांकं सगळें शिक्षण, उण्यांत उणें मुळावें शिक्षण मूळ भाशेंतल्यान मेळपाचो अधिकार आसा. तांकां मुजरत आड नदर करून परकी आनी अनवळखी पुर्तूगेज भाशेंतल्यान शिक्षण हिंदुचेर लादलें.
सद्याच्या उत्पन्नांत संघटनेच्या थारावांत हे बाबतींत स्पश्ट उल्लेख ना. कार्यकारी मंडळान पास केल्ले भौशीक कल्याण कायदे अजुनूय चड करून फायलींनी पडून आसात, तांचे सुवातेर पोरणें आदले कायदे चालीक लायिल्ल्यान हिंदु भुरग्यांक थळावे भाशेंतल्यान मुळावें शिक्षण अजून मेळूंक ना. आनीक जबाबदार अधिकाऱ्यांनी केल्ल्या विधानांतल्यान निकश काडल्यार हिंदु भुरग्यांक दिल्लें मुळावें शिक्षण थळावे फकत भाशेंतल्यान आसतलें अशी अपेक्षा करप भोळेंपणाचें थारतलें. जंय मुळाव्या पांवड्यार शिक्षणाचेर इतलो भर दितात. थंय माध्यमीक वा उच्च शिक्षण विद्यापिठा मेरेन पावतलें, थळावे भाशेचो बावटो कोइंब्रच्या गोपुरांचेर उबारतले असो युक्तीवाद करप म्हणल्यार शेख मोहम्मदाचो भागीदार जावपा सारको. कल्पना शक्त इतली बेलगाम नासली तरी थळावे भाशेंतल्यान मुळावें शिक्षण दिवपा खातीर फाटीं फुडें पळोवपाची गरज आसूंक फावना. अशें समजप सामकें न्यायक आसा. पूण अधिकाऱ्यांक तशें दिसना. आनी तेंच चुकीचें. क्रिस्तांव लोकां भशेनच हिंदु समाज कर तिजोरेंत भरतना, शिक्षणाच्या मळार उपाशी रावप, हें बरोबर न्हय. आनी वांकड्या कामाक लागून सरळ काम जातलें, अशीय शक्यताय ना. परकी भाशेंतलें कंवळ्या पिराये वेल्या माणकुल्या भुरग्यांच्या बुध्दीचेर परकी भाशेंतलें शिक्षण फावो सारको परिणाम करूंक असमर्थ आसा. गिरेस्त लोक तूप, चरबी, मांस सारकिल्लीं पोशक खाणां खावन मेजवानी करतात. तरीय ल्हान अभर्कां खातीर खावपाच्या जेवणा मेजार आमी खुर्ची राखून दवरीनांत. तांच्या कंवळ्या तरणाट्या सबावाक फावो सारको दुदाचो हलको आहार कुशीक दवरतात. मांस खरेंच पुश्टीक आसता. पूण तांच्या प्रकृतीक तें मानवना. पचना. तेन्ना तांच्या पोटांत तें बळयां कोंबल्यार भलायकेक घातक थारूं येता. आनी देखून मुळाव्या शिक्षणाच्या बाबतींत गोंय सरकारान हिंदु समाजा कडेन केल्ली वागणूक अश्याच मसाल्या सारकी हानीकारक आसा अशें म्हणपाक हरकत ना. पुर्तूगेज भास कितलीय प्रगल्भ आसली तरीय उदेंतेकडले संस्कृतायेचें आनुवंशीक परिणाम तिचो संपर्क आयिल्ल्या लोकांचेर सासणाचे जाल्यात. अश्या हिंदु भुरग्यांक ल्हान पिरायेचेर – श्री गणेशा हांका शिकयल्यार दूख जातलें. दुदांत रावपी नुस्तें कोणेंय पळयलां व्हय?
भौसांची अशिक्षीतताय राज्यकर्त्यांक खूब हानीकारक थारता. तो सदांच धुर्तपणान आपल्या दोळ्यांत तेल घालून दवरल्यार, तो धनयाक घातकी थारना. ताचो उपेग भितरल्या झगड्यांत करतना राज्यकर्त्यांक खास करून परकी राज्यकर्त्यांक फायदो जाता. पूण सदां खातीर अशें उरप शक्य ना. एक- एकदां मात्शी चूक जाल्यार धनयाक जख्म जाले बगर ताकाय जख्म जावची ना. हो कोडू अणभव आयजवेर साबार राज्यकर्त्यांक आयला. ताकाच लागून राज्यकर्ते लोकांनी प्राथमीक शिक्षणाचो प्रसार जाल्ल्याचो खास उल्लेख करिनांत. आमच्या रिपबल्कन फुडाऱ्यांनी हें तत्व समजूंक ना अशें न्हय. शिक्षणक् सक्तीचें आनी फुकट आसूंक जाय असो थाराव हो त्याच विचाराचोय परिणाम. आनी हाचें कारण म्हणल्यार आमच्या राज्यपालांनी प्रांतीय परिस्थिती मतींत घेवन स्थापन जाल्ल्या नव्या शाळांनी थळाव्या शाळांचो आंकडो खूब वाडयला,अशी खबर पसरायल्या. तिचें कारण लेगीत तेंच आसा. कल्पनेंतले हे विचार केन्ना वेव्हारीक जातले व्हय?..कोण जाणा? तशें जालें जाल्यार सद्याच्या तुळेंत हिंदू लोकांक खूब शिक्षण मेळटलें अशी आस्त बाळगुपाक जाता. स्थापन जाल्ल्या शाळांची संख्या हिंदू समाजाक जाय तितली आसा, वा आपली आवय भास पुर्तूगेज आसा अशें थारायिल्ल्या क्रिस्तांवांच्या मुळाव्या शिक्षणा खातीर जितली फिरंगी लोकभाशेंतल्या शाळांची वेवस्था केल्या. तितल्यो शाळा आसात अशें ना. पूण सगळ्यो न्हय, अर्दी पुरवण आशिल्ली तरीय तें उणें समाधानकारक ना. आमकां खूब जाय. आनी तें मेळोवपाचो आमकां अधिकार आसा. पूण जंय तें मान्य करपाक झगडीं जातात, थंय तें उल्लंघन नाशिल्लें तरी अर्दकुटें नाक कापून मेळोवप अशें जाता. होय फायदोय आसा अशें मानूंक जाय. मानसीक आनी तोंडी शिक्षणाची देणगी आशिल्लें, थळावे भाशेंतलें शिक्षण दान हिंदु समाजाच्या पदरांत बेगीन पडचें अशी आमची इत्सा आसा.
आदल्या राजकर्त्यांक जर थळावे भाशेंतल्यान हिंदु मुळावें शिक्षण दिवपाची बुद्धी जाल्ली जाल्यार आयच्या काळांत हिंदु समाजांत असंतोशाक थारोच नासपाचो हिंदु लोक ते लोकशाय वेवस्थेचे भक्त जावन रावपाचे. सुरक्षीत शासन वेवस्थेंत प्रामाणीकपणान वागप, हो हिंदुचो मूळ सभाव आसा. हाचें उरफाटें कसलीच वायट वागणूक आसल्यार तो दीस पुरायपणान अज्ञानांत आसा हें विसरूंक फावना. अज्ञानाक लागून अधिकाऱ्यांच्या कर्तुबाची उपेगशीलताय लोकांच्या मतींत येना. देखून असंतोशाचें बीं मनांत पेरपाक योग्य परिस्थिती सोदतात. आनी बरी संद मेळ्ळी म्हणटकच त्या बिंयां पसून व्हडलो रुख आकारता. मुळांत बरी परिस्थिती मेळची हाची जतनाय घेतिल्ली जाल्यार, तेच परी गिन्यानांचो प्रसार सदळ हातांनी केल्लो जाल्यार आमकां कोडूं फळां उश्टावपाचें भाग्य मेळचें नाशिल्लें. पूण जें जालां, तें घडलां. आतां ताचेर पातयेवन रावपांत कांयच उपेग ना. फुडारांत असंतोस जावंचो न्हय म्हूण संघटणेच्या थारावांत आस्पाव केल्ल्या प्रमाण शिक्षणाचो प्रसार मुक्त आनी सक्तीचो आसूंक फावो. इतलेंच न्हय तर, हें करतना हिंदू समाजाक तांचें मुळावें शिक्षण, तांचे मूळ भाशेंतल्यान, म्हळ्यार थळावे भाशेंत मेळूं शकता तशी मेकळीक आसूंक जाय. कारण शिक्षणाचो मुखेल हेतू म्हळ्यार लोकांची सुदारणा. ती सोंपे तरेन तडीक लागतली. हिंदू समाजाच्या बाबतींत, आपल्या मूळ भाशेचें फावो तें गिन्यान लेगीत नाशिल्ल्यान तो उत्क्रांतींतल्यान वाट चुकून फाटीं पडला, हिंदु समाज हांच्या कळसाचेर परकी भाशांचें गंगे परसय कितलो व्हडलो घसघसो रकयलो तरीय तांच्या पोटांत एकूय थेंबो पडचो ना.
अणकार ः विशाल सिनाय
8080622370
भारतकार स. गोविंद पुंडलीक हेगडे देसाय
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.