भांगरभूंय | प्रतिनिधी
एका गांवांत यमुना नांवाची म्हातारी रावताली. ती मोलमजुरी करून आपलें आनी कुटुंबाचें पोट भरताली. मारुतीचेर तिची उपाट श्रध्दा आसली. तिणें आपल्या पुताचें नांव लेगीत मारुती दवरिल्लें. आई प्रमाण पुतय मारुतीचो भक्त आसलो. दर शेनवारा दोगांय मारुतीचो उपास धरून ताची पुजा करतालीं. मारुती स्वभावान खूब मायेस्त आनी गुणी. कोणाच्या कसल्याच कामाक तो ना म्हणनासलो. ताचें शिक्षण चड जावंक नासलें, पूण देवाचेर आनी बऱ्या कर्माचेर ताची उपाट श्रध्दा आनी विश्वास आसलो.
त्याच गांवांत एक सावकार रावतालो. स्वभावान तो खूब वायट आसलो. गांवचे लोक ताका दोळ्यां मुखार नाकासले. सगळ्यां परस आपूण कसो व्हड आनी श्रेश्ट हें तो दाखोवन दिले बगर सोडनासलो. दुसऱ्यांक त्रास दिवन ताका समाधान मेळटालें. गांवचो लोक मारुतीची अर्थ-अपुरबाय करी म्हण ताका त्रास दिवपाक सावकार ताचे आड कट – कारस्थानां करत आसतालो. लोकांक ताचो हो स्वभाव आवडनासलो.
गांवच्या सरपंचाच्या धुवेचें लग्न ठरिल्लें. मारुतीचेर सरपंचाचो खूब विश्वास आसलो. एक दीस ताणे मारुतीक शंबर रुपया दिवन सांजवेळ मेरेन शारांतल्यान लग्नकार्याचें म्हत्वाचें सामान हाडपाक सांगलें. सामान हाडपाक वतासतना मारुतीक वाटेर सावकार मेळ्ळो. मारुती सरपंचाच्या कामाक लागून शारांत वता म्हण कळना फुडें तोय ताच्या वांगडा वचपाक तयार जालो. हाचे फाटल्यान सावकाराचो वायटूच हेतू आसलो – कितेंय करून मारुतीक त्रासांत घालप, जाका लागून ताचें नांव मातयेभरवण जातलें. जाल्यारच हांव नांवलौकीक पावतलो, असो सावकारान विचार केलो.
सावकारान मारुतीक म्हणलें, “अरे म्हाकाय शारांत थोडें काम आसा. बरें जालें! आमी दोगूय वांगडाच या, म्हणजे आमकां दोगांयचो सांगातूय मेळटलो. हांव घराकडल्यान पयशे घेवन येतां. मागीर दोगांय भायर सरूया.” थोड्या वेळान सावकार पयशे घेवन आयलो आनी दोगूय भायर सरले. खूब वेळ चलतकूच ते एका झरी कडेन पावले. झरीचें थंड आनी शितळ उदक पिवन झाडाच्या सावळे पोंदा बशिल्ले कडेन मारुतीचो दोळो लागलो, पूण सावकार जागोच रावलो. मारुतीक त्रासांत घालपाची संद ताका मेळिल्ली. ताचो वापर कसो करचो हाचोच विचार तो करतालो. तितल्यान ताका एक येवजण सुचली. सरपंचान मारुतीक दिल्ले पयशे नाच्च जाल्यार ताका सरपंचाचें सामान हाडूंक मेळचें ना. सरपंच ताका खूब मारतलो आनी ताका लागून मारुतीची लज वतली. हो विचार सावकाराक भोवच मानवलो.
भोंवतणची सुलूस घेत ताणें हळूच मारुतीच्या बोल्सांतले पयशे काडून आपणाल्या बोल्सांत घाले आनी तसोच पडून रावलो. मारुतीक आपलो दुबाव येवचो न्ही म्हण ताणें न्हिदिल्ल्याचें सवंग पांगुरलें. पूण ताचें हें वायट कर्तुब झाडार बशिल्ल्या दोन माकडांनी पळयलें. तांकां तें मात्तूय आवडलें ना. तांकां सावकाराचो राग आयलो. तातूंतलो एक माकड हळूच सकयल देंवलो. ताणे सावकाराच्या बोल्सांतले सगळे पयशे काडून हळूच मारुतीच्या बोल्सांत घाले आनी ओग्गी वचून परत झाडार बसलो. झाडार वचून ताणें झाडाची फांदी जोरान हालयली. झाडावेलीं तोरां मारुती आनी सावकाराचेर पडिल्ल्यान तांकां जाग आयली. उपरांत ते बाजारांत वचपाक भायर सरले. थंय पावना फुडें सावकारान म्हणलें, “मारुती, तूं तुजें कितें सामान आसा तें घे. म्हाका हांगा लागींच कोणाक तरी मेळपाचें आसा. हांव दोन वरांनी तुका हांगाच मेळटां.” भोळ्या मारुतीन बरें म्हणलें आनी दोगूय आपआपले वाटेन गेले.
सावकाराक मळबा इतली खोस जाली. आयज मारुतीचो अपमान जातलो ह्या विचारांतच तो मनांतल्या मनांत खोशी जाल्लो. आपआपल्या बोलसांचेर अजून लेगीत दोगांयचें लक्ष वचूंक नासलें. मारुतीन बाजारांत सगळ्यांत पयलीं सरपंचान सांगिल्लें सामान घेतलें. उपरांत ताणे आई खातीर एक सुंदर कापड आनी सरपंचाचे धुवे खातीर एक सुंदर ओढणी घेतली. उपरांत तो सावकाराची वाट पळयत रावलो. पूण खूब वेळ जावन लेगीत सावकार परतलो ना तें पळोवन मारुती गांवांत परतुपाचे वाटेक लागलो.
दोन वरांनी परत येवपाचें सांगून सावकार आपल्या एका इश्टाक घेवन खानावळींत गेलो. आपल्या बोल्सांत पयशे ना हें हो वेळ मेरेन ताका कळ्ळेंच ना. “जेवणाचे पयशे हांव दितां, तूं तुका जाय तें आनी जाय तितलें खा” अशें सांगून सावकारान आपल्या इश्टा वांगडा जेवणाची गिरण चालूच दवरली. जेवण जातकच आपलें ऑर्रsss दाखोवपाक ताणें खानावळीच्या मालकाक जेवणाचो हिशोब विचारलो. मालकान म्हणलें, “शंबर रुपया!” तो मात्सो तापट स्वभावाचो आसलो. खानावळींत वेगवेगळ्या तरेचे लोक येवन केस्तांवां, किजिलां करतात म्हण ताणे दोन काठीधारी शिपाय दवरिल्ले. ताणे परत रागान म्हणलें, “शंबर रुपया दी आनी चलपाक लाग.” सावकाराक आपणा कडेन चड पयशे आशिल्ल्याचो घमंड आशिल्लो. त्याच ऑर्रांत तांणे म्हणलें, “शंबरूच मरे? हांगा बशिल्ल्या सगळ्या लोकांच्या जेवणाचे पयशे दिवपाची कापस्ताद आसा म्हज्यांत.” अशें म्हणून ताणे बोल्सांत हात घालो आनी ताका धक्कोच बसलो. ताच्या बोल्सांत पयशेच नासले आनी ताचो इश्ट तर जेवना फुडें वाटेक लागिल्लो. ताणें आरतून- परतून आपलीं सगळीं बोल्सां सोदलीं. पूण ताका पयशे मेळ्ळेच ना. काकुळटेक येवन ताणें म्हणलें, “भाई, म्हज्या बोल्सांत चारशीं रुपया आसले. ते कोणे तरी चोरल्यात. म्हजे कडेन आता कांयच ना.” मालकाचो हे गजालीचेर विश्वास कसो बसतलो? ताणें म्हणलें, “चड उलोवं नाका आं! म्हज्या कडेन शाणेपणां करता? बरे बशेन पयशे दी. आनी चलपाक लाग. ना जाल्यार फुडले फावटी हांगा पांय दवरपाचे लायकीचो उरचो ना तूं.” घमंड आनी रागाच्या भारांत सावकारान दोळे मोठे करून म्हणलें, “तुज्या ह्या लोकांनीच म्हज पयशे चोरल्यात. म्हजे पयशे म्हाका मुकाट्यान परत करात. ना जाल्यार दाखयतांच तुमकां.” मालकाक खूब राग आयलो. ताणें सावकाराच्या काना सकयल सण्ण करून फुलयलें. उपरांत, खोंटी आनी धुमक्यांनी ताका बेशुद्ध जायसर बडयलो. सावकाराच्या नाका – तोंडांतल्यान रगत येवपाक लागलें. पुलिसांनी तेच अवस्थेंत ताका ठाण्यांत व्हेलो.
एकेवटेन मारुती सांजवेळाचो देवळांत हनुमानाची पुजा करतालो, तर दुसरे वटेन हवालदार सावकाराक बडयत आसलो. अखेरेक सावकारान म्हणलें, “सायबा, म्हजी चूक जाली. म्हाका माफ करात. ह्या फुडें हांव कसलेंच वायट काम करचो ना. वायटाचें फळ वायटूच मेळटा हें म्हाका समजलां. उपकार करून म्हाका सोडात.” सावकाराक आपल्या वायट उद्देशाची जाणविकाय जावन आपली चूक कळिल्ली.
देख: –
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
