राजकारण कशें बदलतलें?

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

कारण, आयज भारतांतलें राजकारण धर्म आनी जात हांचे भोंवतणी घुंवता; डेटा, रोजगार आनी लोकहिताच्या प्रस्नां भोंवतणी न्हय.

भारताची लोकसंख्या सुमार 140 कोटी आसा. हातूंतले सुमार 65 टक्के म्हणल्यार 91 कोटी तरणाटे आसात. हो तरणाट्यांचो पंगड एकठांय येवन रोजगार, शिक्षण, भ्रश्टाचार ह्या सारक्या प्रस्नांचेर मतदान करपाक लागलो जाल्यार मागीर देशाचें पुराय राजकारण बदलूंक शकता. कारण, आयज भारतांतलें राजकारण धर्म आनी जात हांचे भोंवतणी घुंवता; डेटा, रोजगार आनी लोकहिताच्या प्रस्नां भोंवतणी न्हय. निदान म्हाका तरी दिसता. 

केंद्र सरकाराच्या वेगवेगळ्या खात्यांनी सुमार 9 लाख 64 हजार पदां रितीं आसात. तातूंतले 72 टक्क्यां परस चड रेल्वे, संरक्षण आनी गृह मंत्रालयांत आसात. राज्य सरकारांनी आनी अर्द सरकारी (पीएसयू) संघटनांनी रिक्त पदांचो आंकडो चड आसा; पूण एकत्रीत अधिकृत डेटा उपलब्ध ना. रेल्वे, लश्करी, शिक्षण, भलायकी आनी न्यायवेवस्थेच्या सगल्या क्षेत्रांनी मनीसबळाचो उणाव आसा. पूण देवूळ- मशिदीच्या वादांत तरणाट्यांचो पंगड सांपडटा. देखून आतां “ना धर्म, मागणी जापसालदारकी” अशी मोहीम सुरू करची.

1968 त फ्रान्स आनी दक्षीण कोरियांतल्या विद्यार्थ्यांच्या निशेधांक लागून सरकारांक धोरणां बदलचीं पडलीं. भारतांतय असोच भौशीक दबाव निर्माण करपाची गरज आसा.

भारतांतल्या सगळ्या खासदार आनी आमदारांच्या पगार, भत्तो, सुविधा आनी पेन्शनाचेर दर वर्सा अदमासाक 8 ते 11 हजार कोटी रुपया खर्च जातात. हाचे भायर दरवर्सा सुमार चार हजार कोटी रुपया तांच्या सुरक्षा, बंगले, गाडयो, कर्मचारी आनी हेर सुविधां खातीर खर्च करतात. दुसरे वटेन जायत्या तरणाट्यांक रेल्वे स्टेशनांचेर, रस्त्या कुशीक वा झोपडपट्ट्यांनी रावचें पडटा. दरेका तरणाट्यान आपल्या वाठारांतल्या फुडाऱ्यांक हे विसंगती विशीं विचारचें.

चडश्या फुडाऱ्यांची भुरगीं सरकारी शाळांनी कित्याक शिकनात? तांकां सरकारी हॉस्पिटलांत उपचार कित्याक मेळनात? तीं फिरपाक, शिक्षणाक युके, अमेरिकेक वतात. ज्या दिसा भौस फुडाऱ्यांच्या विलासी जिणेची आनी सामान्य लोकांच्या संघर्शशील जिणेची तुळा करपाक लागतली त्या दिसा राजकारणाचो चकचक उणो जावपाक लागतलो.

आतां “डिजिटल डेटा क्रांती” करपाची गरज आसा. भारताचे तरणाटे धर्माच्या नांवान सोशल मिडियाचेर दीसभर झगडटात. पूण तोच तरणाटो बेकारी, पेपर लीक, शाळांची स्थिती, हॉस्पिटलांचो उणाव आनी दरेका जिल्ह्यांतल्या फुडाऱ्यांची गिरेस्तकाय हांचे विशीं डेटा व्हायरल करपाक लागले जाल्यार मागीर राजकारणाचो पुराय खेळ बदलूं येता.

दरेका तरणाट्यान म्हायती मेळपाचो हक्क (आरटीआय) खाला अर्ज करचो. दर एका म्हाविद्यालयांत डेटा स्टडी गट तयार करचे. दरेका भरती घोटाळ्याची म्हायती आनी पुरावे एकठांय करचे. कारण वेवस्थेक घोशणां परस नोंदी आनी पुराव्यांचो चड भंय आसता.

बेकार तरणाटे एकठांय येवन फकत रोजगाराच्या प्रस्नाचेर मतदान करपाक लागले जाल्यार संसदेचें अर्दें चित्र बदलूं येता. जेन्ना फुडारी धर्मा विशीं उलयता तेन्ना ताका प्रत्यक्ष प्रस्न विचारपाक जाय —

तुमच्या काळांत कितले नोकऱ्यो निर्माण जाल्यो?

कितल्यो शाळा बांदल्यो? कितले हॉस्पिटलां  उगडलीं? कितलीं पेपर फुटपाची प्रकरणा जालीं? तुमच्या भुरग्यांची गिरेस्तकाय काम करीनासतना कितली आनी कशी वाडली?

फकत फातर शेवटून क्रांती घडना. (फातर शेंवटूपी चडशे भोवजन समाजांतलेच लोक आसतात. तुमी केन्ना फुडाऱ्यांचे चले, चलयो फांतर मारतना, आंदोलनांत दांडे खातना, मागीर पुलीस स्टेशन, कोर्टांनी फावटी मारतना पळयल्यात?) लोक श्रद्धा, भावनांतल्यान भायर सरून राज्यकर्त्यां कडल्यान जापसालदारकी मागपाक लागतात तेन्ना खरी क्रांती जाता.

भारतांतले तरणाटे धर्म आनी जाती हुंपून डेटा, रोजगार, शिक्षण आनी समता ह्या विशयांचेर एकवटीत जातले त्या दिसा ह्या देशाचें राजकारण बदलपाक लागतलें. संवसारांत आमचो देश समृद्ध करपाची प्रामाणीक वान्सा भोवतेक राजकारण्यांक ना, अशेंय म्हाका रावन रावन दिसपाक लागलां. 

——————

सुदिन वि. कुर्डीकार