भांगरभूंय | प्रतिनिधी
गोंयांत चडशा सुवातींनी, दोंगरमाळयांनी सैमाच्या आलिंगनात खूबशे गांव निवांत स्वास घेतात असो आस्पाव मनाक शांती दिता आनी ह्या दोंगरा माळयांनी गोंयांतली, तशेंच कोंकणांतलीं सोबीतशीं कुळांगरां शेती मनाक साद घालीत आपलें अस्तित्व तिगोवन दवरतात.
ल्हानपणाच्या यादींनी घुस्पलें की कुळागरांतल्या मागांनी नाचप, झरींत न्हांवपाक, उदक हाडपाक निरागसपणा धांवप ह्या यादींनी मन धादोस जाता. पावसांत तर मजाज वेगळी, वाळ हुपून झरीर वचप म्हळ्यार एक धाडसाचें
काम आशिल्लें. पांय घसरलो जाल्यार उदकांत.
शिंयाळ्यांत फांतोडेर ओंवळांचो परमळ, सुकण्यांचो आवाज, तातूंत शिंपणावळ उदकाचो मुक्त सूर – जशें ल्हान भुरग्याच्या जल्मान घराब्याक मायेची उब पसरता, तशेंच पुराय कुळागर लाजून-हांसून जिणेंत आसा. त्यो मातयेच्यो वण्टी, मंगळूरी नळ्यांचें पांखें. सांजे वेळार आंगणांत बसोवन गजालीं, आनी मंद दिव्याच्या उजवाडांत घरभर पसरपी मायेची उब. पणसाचे गरे काडून सगळ्यांक वांटप. दाट पावसांत पणसाच्या भिकणांची भाजी.
“आमच्या जाण्ट्यांनी, ह्या दोंगरांक मोगान आलिंगन दिलें, दर एका कुळागराक आपलों घाम, धीर आनी आकार दिलो. आयज आमच्या भितर एकसुरेंपण आनी अंतर वाडत वता तसो आमी ल्हवू ल्हवू तो स्पर्श सोडून वतात. कुळागर हें फकत शेती जमनीचो कुडको न्हय, तो आमच्या पूर्वजांनी सोंसून घेतिल्ल्या असंख्य कश्टांचो जिवो उगडास.
ते माड, फोफळ, भिल्लमाड, पणासाचीं झाडां आनी हेर झाडां हीं सगळीं, आमच्या पिळग्यांचे नि:शब्द राखणदार आसले.” आयज ह्या कुळागरांनी मायेचो आस्पाव अणभवपाक साद घालीत जाल्यार नदरेक ह्यो वाट्यो शांत जाल्यात अशें दिसता. झरींचो आवाज आयकुपाक येनात, पारंपारीक शिंपणावळ पद्दतीचो जागो सुद्धा स्प्रिंकलर पद्दतीन घेतला. आदल्या काळांत कुळागरांतले माग निवळ. पेटून सुळसुळीत करताले. पूण आतां तेंच माग पळयत जाल्यार आंगार कांटो येता, विचारांची रीत, खावप-जेवपाच्यो पद्दती, वागणुकेंतलें आपलेंपण, देवभक्तीची परंपरा आनी लोकउत्सवांचो उत्साह — हें सगळें काळाच्या वावटळीन हळूहळू फिकें पडत वता.”
ल्हानपणाच्या यादींसून भायर सरता-सरता, मन अचानक एका विचारांत हरपून वता, वेळ सदांच तसोच रावता. आयज चार जालीं, फाल्यांय चारच जातली; पूण काळ कोणाचीच वाट पळोवंक रावना. बदलता तो मनीस, आनी तोय कोणाच्याच नकळत. निसर्ग तरी आमच्यापरस बरो, कारण दर एका आपत्ती आदीं तो आमकां सावध करता.
दिक्षा केरकार
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
