परा विद्या – अपरा विद्या

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

परा विद्या म्हणल्यार परम, अमर्याद, अलोकीक विद्या. अपरा म्हणल्यार जी मर्यादीत, ऐहीक विद्या. परा विद्या अशीच मुक्त करपी विद्या.

स्कृतांत एक श्‍लोक आसा,

तत्कर्म यन्न बन्धाय सा विद्या या विमुक्तये ।
आयासायापरं कर्म विद्यऽन्या शिल्पनैपुण्यम ।
हाचो अर्थ: श्रेश्ठ कर्म तें जें बंधन तयार करिना. जी मुक्त करता ती विद्या. हें सोडून बाकी कर्मां फक्त कुडीचे वा मानसीक मेहनत. विद्येच्या नांवार बाकीचें ज्ञान फक्त कला वा कुशळटाय (उदरनिर्वाहाची साधना) आसता.
म्हायती आनी ज्ञान, ह्यो दोन वेगळ्यो गजाली. उपनिषदांत एक संकल्पना आसा. विद्या ही दोन तरांची आसता. परा विद्या आनी अपरा विद्या. ह्यो दोनूय विद्या शिकपाक जाय.
पयलीं पळोवया अपरा विद्या म्हणल्यार नेमकें कितें. जें शिक्षण आमी घेतात, वा एखादी कला वा कुशळटाय शिकतात, कलाकुसर वा कसब शिकतात, खंयचेंय शास्त्र शिकतात हें सगलें अपरा विद्या. जें शिकून मनीस उदरनिर्वाह करता, जशे दोतोर, इंजिनियर, वकील जाता वा चित्रकार, गायक, खेळगडो जाता, त्यो सगल्यो अपरा विद्या.
परा विद्या म्हणल्यार अध्यात्मीक ज्ञान. जगप कशें हें शास्त्र म्हणल्यार परा विद्या. जिविताचें शास्त्र कळटा तेन्ना मनीस वेवस्थीतपणान जगता. सैमाचे नेम कळप म्हणल्यार परा विद्या येवप.
परा विद्या म्हणल्यार परम, अमर्याद, अलोकीक विद्या. अपरा म्हणल्यार जी मर्यादीत, ऐहीक विद्या. परा विद्या अशीच मुक्त करपी विद्या.
अमूक शास्त्राचें शिक्षण घेवन एका पदार पावता ती अपरा विद्या. पूण ते खुर्चेर बसून कशें वागप हें सांगपी परा विद्या. एक वेवसायीक म्हूण कितंें करप हें अपरा विद्या शिकयता. पूण एक मनीस म्हूण कशें वागप हें परा विद्या शिकयता.
परा विद्या श्रेश्ठ. उदरनिर्वाह करपाक अपरा विद्या जायच पडटा. मनीस कितलोय बरो वेवसायीक आसूं, ताका बरे तरेन जगपाक परा विद्या येवपाक जाय. ह्यो दोनूय विद्या जाणून जो घेता तो एक सुंदर, समाधानी जिवीत जगता.
इमानुएल काण्ट म्हणटाले, “SCIENCE IS ORGANIZED KNOWLEDGE. WISDOM IS ORGANIZED LIFE” हाचो अर्थ असो- ‘विज्ञान म्हणल्यार संघटीत म्हायती. शाणेपणा म्हणल्यार संघटीत जिवीत.’
खरें एक बरें जिवीत जगपाक, परा विद्या आनी अपरा विद्या हांचो सुमेळ जाय.

संपदा कुंकळकार
9850149319