भांगरभूंय | प्रतिनिधी
‘जो आवडे सर्वांना तोची आवडे देवाला’ ही मनीस संस्कृतायेंतली एक सामकी गूढ आनी जिवीत दिवपी म्हण. हे म्हणीचो अर्थ फक्त धर्मीक न्हय, तर समाजीक, नैतीक आनी मनीस मुल्यां कडेनय संबंदीत आसा. मनशान अशें वागचें की ताचे वागणुकेंतल्यान दुसऱ्यांक सूख मेळटा, ताचें उलोवप गोड आसूंक जाय आनी ताच्या कर्तुबांतल्यान मनीसपणाच्या सुगंधाचो वास येवंक जाय. सगल्यांचो मोग करपी, सगल्यांच्या आदाराक धांवपी, दुसऱ्याच्या दुख्खांत वांटो घेवपी आनी कोणाच्याच काळजाक दुखोवंक नाशिल्लो मनीस देवाचोय मोग करता. कारण देवाक फक्त उपासना वा भायलो धूमधाम आवडना, पूण मनशांतलें बरेंपण चड प्रीय आसता.
मनशाचें जिवीत परस्पर सहकार्याचेर आदारिल्लें आसा. दरेकल्याक आपल्या जिवितांत दुसऱ्यांची गरज आसता. जल्मा सावन मरणा मेरेन मनीस समाजा कडेन जोडिल्लो आसता. देखून समाजांत जगपा खातीर मोग, स्नेह, सहिश्णुताय, नम्रताय अशे गूण गरजेचे आसतात. दुसऱ्यांक मान दिवपी, जाण्ट्यांक मान दिवपी आनी धाकल्यांक मोगान वागपी मनीस सगल्यांच्या काळजांत घर करतात. अशा मनशाची संगती सगल्यांकच इत्सा आसता. समाजांत ताका मान आनी सन्मान मेळटा. हें सगलें गूण देवाक प्रीय आसात. कारण देव हो दयाळपण, मोग आनी सत्य हांचें प्रतीक.
आमचे संत आनी व्हड मनीस सदांच मनीसपणाचे संदेश दितात. संत तुकाराम, संत ज्ञानेश्वर, संत एकनाथ आनी संत नामदेव हांणी समाजाक मोग, दया आनी समता हांचे धडे शिकयले. संत तुकाराम म्हणटा, “वृक्षवल्ली अम्हा सोयेरे वंचरे” म्हळ्यार ताणें पुराय सृश्टींत आमचें स्वताचेंपण पळयलें. संतांच्या मतान दर एका जिवांत देव रावता. देखून गरजेवंत मनशाक मजत करप म्हणल्यार सरळ देवाची सेवा करप. देखून सगल्यांचो मोग आनी सगल्यांक समान वागणूक दिवपी मनीस देवाक चड लागीं आसता.
आयच्या आर्विल्ल्या काळांत विज्ञान आनी तंत्रगिन्यानाक लागून मनशाचें जिवीत सोयीचें जालां तरी मनशां मदले भावनीक संबंद उणें जायत आसात. दरेकलो स्वताच्या सुवार्थाचो विचार करतना दिसता. सर्त, मत्सर, दुस्वास आनी अहंकार समाजांत ताण निर्माण करपाक लागल्यात. अशे परिस्थितींत “जो आओडे सारना तोची आओडे देवला” ही म्हण आमकां योग्य मार्ग दाखयता. दरेकल्यान दुसऱ्याच्या भावनांक मान दिलो, मोगान वागलो आनी सहकाराची भावना तिगोवन दवरली जाल्यार समाजांत शांतताय आनी एकचार निर्माण जातलो.
मनशाच्या व्यक्तीमत्वाचे खरे माप म्हळ्यार ताची वागणूक. मनीस खूब गिरेस्त वा विद्वान आसलो तरी ताच्या सभावांत अभिमान आनी खरपण आसल्यार लोक ताचे पसून पयस रावतात. उरफाटें गरीब पूण व्हड काळजाचो मनीस आपल्या मोगाळ सभावाक लागून सगल्यांचीं काळजां जिखता. बरी वागणूक, गोड उलोवप आनी दुसऱ्यांक मजत करपाची तयारी हे गूण मनशाक व्हड करतात. खरेंच येस म्हणल्यार जेन्ना लोकांक ताचे सारकें दिसता.
देवाक भायलो शो आवडना. कांय लोक व्हड पुजा करतात, देवळांनी वतात, दानधर्म करतात; पूण तांचीं काळजां दुस्वास, फट वा अहंकारान भरिल्लीं आसतात. अशा लोकांक देवाची खरी कृपा मेळना. देवाक प्रामाणीक काळीज, प्रामाणीकपण आनी मोगाच्यो भावना चड आवडटात. उपाशी मनशाक जेवण दिवप, दुख्खी मनशाक आदार दिवप वा गरजेवंतांक मजत करप ही खरी उपासना. कारण देव सगल्यांच्या काळजांत रावता.
ही म्हणी आमकां समाजीक एकचार आनी भावपणाचो संदेशूय दिता. समाजांतले सगले लोक एकामेकांक मोगान वागयल्यार समाज बळवंत जातलो. जाती, धर्म, भास, गिरेस्तकाय हांच्या आदाराचेर भेदभाव करिनासतना सगल्यांक समान मानप गरजेचें. मनीसपण हो सगल्यांत व्हडलो धर्म. मोग, दयाळपण आनी सहकार ह्या मुल्यांचेर समाज जियेता.
घरांतय हे म्हणीक व्हड म्हत्व आसा. कुटुंबांतले लोक एकामेकांक मोगान वागयतात जाल्यार घरांत सूख आनी समाधान राज्य करता. पालकांक मान दिवप, भावंडां कडेन मोगान रावप आनी शेजाऱ्यां कडेन मोगाळ रावप हीं मुल्यां दरेकल्यान तिगोवन दवरचीं. शिक्षकांक मान दिवपी आनी शाळेंत इश्टांक सहकार्य करपी विद्यार्थी सगल्यांक आवडटा. तेच प्रमाण ऑफिसांतलो एक प्रामाणीक आनी सहकारी कर्मचारी सगल्यांच्या काळजांत सुवात मेळयता.
सैम आमकांय होच संदेश दिता. झाडां स्वता सुर्याक उबीं रावतात आनी दुसऱ्यांक सावळी दितात. न्हंयो सतत व्हांवतात आनी सगल्यांची तान भागयतात. सूर्य कसलोच भेदभाव करिनासतना सगल्यांक उजवाड दिता. सैमांतलें दरेक घटक निसुवार्थीपणान दुसऱ्याची सेवा करतात. देखूनच सैमाक देवा वरी मानतात. तशेंच मनशान सैमांतल्यान निसुवार्थी सेवा आनी मोगाचो आदर्श घेवचो.
समाजांतल्या कांय जाणांक तांच्या वावराक लागून सगल्यां कडल्यान मान मेळपाक जाय. महात्मा गांधी, डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर, मदर तेरेसा, स्वामी विवेकानंद सारक्या व्हड लोकांनी मनीसपणाची सेवा केली. स्वताच्या सुखाचो विचार करिनासतना तांणी आपलें जिवीत समाजाच्या कल्याणा खातीर ओंपलें. देखूनच ते लोकांच्या काळजांत अजून जिवे आसात. अशे व्हडले मनीस मनीसपणाची सेवा करताले म्हणून देवाचे आवडीचे जाले.
निमाणें म्हणूं येता की जका सगल्यांक आवडटा ताका देव आवडटा’ ही म्हण जिणेचें खरे तत्वगिन्यान सांगता. मनशान आपलें जिवीत मोग, दयाळपण, नम्रता आनी प्रामाणीकपण ह्या गुणांनी जगपाक जाय. दुसऱ्याच्या सुखांत खोशी करप, तांच्या दुख्खांत तांकां आदार दिवप आनी सगल्यांक मोगान वागप हे मनीसपणाचे खरे धर्म. देवाक खोशी करपाक व्हड पुजा करपाची गरज ना; बगर बऱ्या कर्तुबांची गरज आसता. आपल्या सभावान आनी कर्तुबांनी लोकांचीं काळजां जिखपी मनशाक, खऱ्या अर्थान देवाच्या काळजांत सुवात मेळटा.
सुदिन वि. कुर्डीकार.
8275425404
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.