उदरगत जावची विज्ञानीक नदरेन

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

2026 चे विधानसभा वेंचणुकेंत 33 टक्के अस्तुरी विधानसभेंत पावोवपाची जापसालदारकी राजकी पक्षांची. आरक्षणा बगर 33 टक्के अस्तुरेक थंय धाडपाचो निश्चेव राज्योत्सव दिसा जावचो.

सुपुल्ले भांगरभूंयेक गोंयांक ‘राज्य पावंडो’ फावो जालो तो दीस भांगराळो. राजभास कोंकणीन गोंय भारतातलें 25 वें राज्य जावपाची वाट मेकळी केली.
विधानसभेंत महाराश्ट्रवादी गोमंतक पक्ष कोंकणी आनी गोंय राज्याआड आशिल्लो. त्याच पक्षाचो सांगात घेवन गोंयचे सत्तेर आयिल्ली भारतीय जनता पार्टी आयज संवसारांतलो व्हड राजकी पक्ष जाला. राज्याचे 40 वर्सांचे उदरगतींत भाजपाचो म्हत्वाचो वांटो आसा. भुगोल आनी विज्ञानिक नदरेन समाजीक बदलांचो अभ्यास करुन फुडारांत गोंयची उदरगत जावपाची गरज आसा. उदरगतींत राज्याची सवस्तकाय, भावपण तिगोवपाचो सगल्यांचोच हावेस आसचो.
लेख बरयतना राजभास, राज्य पावंडो मेळोवपांत वांटेकार आशिल्ले तेन्नाचे आमदार अॅड. उदय भेंब्रे हांचे लागीं उलोवप जालें. कितें आशिल्ले तांचे हावेस? गोंयची उदरगत विज्ञानिक (सायंटेफिक टेम्परामेंट) अभ्यासांतल्यान जावची.
विज्ञान, तंत्रगिन्यानाचो आदार घेवन राजभास कोंकणी उंचेले पावंडे चडटा. राजभासेतलें कोंकणी दिसाळें ‘भांगरभूंय’ तंत्रगिन्यानान सातां दर्यां पलतडीं पावलां. तंत्रगिन्यान, विज्ञान ज्या नेटान चल्लें त्या नेटार राज्याची उदरगत धांवली ना, पूण गोंय हेर राज्यांचे सर्तींत आसा. चाळीस वर्सांत जाल्ल्यो चुको सुदारतना अती फाटीं वचप शक्य आसा? माॅर्डन सुविधा, साधनसुविधांविणे गोंय, गोंयकार रावतलो? सैम हेंच गोंयचें दायज. तें सांबाळून उदरगतीची मोख दवरुया.
फाटल्या 5 वर्सांनी गोंयांक दुसरो विमानतळ मेळ्ळो. पयलो दाबोळी विमानतळ पुर्तुगेजांच्या तेंपारचो, नौदळाचो. त्या विमानतळाक नवें रुप दिवपाचे येत्न करतना मर्याद कळ्ळी. झुजा वेळार झुजाचीं विमानां दवरपा पासत दाबोळेचो उपेग आदीं जाला. देसाचे राखणे वेवस्थे खाला तो येता. दुसऱ्या विमानतळाक म्हत्व आयलां, येतलें आधुनिकतायेंतल्यान. विमानतळाचो फकत मनीस येरादारी पासत न्हय, तर वस्तु आनी साम्रगीचीय हाड- व्हर करपा पासत आयज उपेग जाता. पयशेकारांकच न्हय युवा, उंचेले कुशळटायेचे पिळगेक सवकासायेन बस, रेल्वेन वचपाक आवडना. दुसरो विमानतळ जाला गरजांचो अभ्यास करुन. विमानतळ, विमान येरादारी कंपन्यांचे वाडपी सर्तींतल्यान झुजा तेंपार पर्यटनाक, विमान येरादारीक धपको बसता. वर्सांतल्यान विमानतळ मेंटेनन्स, आॅडिटा खातीर बंद उरतात. व्हड लुकसाण जाता व्हय? दुसरो विमानतळ जातनाच विमान येरादारी, मेन्टेनन्स, आॅडिट, विमान आनी विमानतळार वावुरपी मनीसबळ घडोवपी शिक्षणीक फांट्याची गरज उपरासल्या. कुशळ आनी अकुशळ मनीसबळा पासत खासा अभ्यासक्रम आयआयटी, आयटीआय, पाॅलिटेक्निकांत सुरु करचे.
आॅटोमोबायल अभ्यासक्रमांत चड विद्यार्थ्यांक संद मेळना. पदवी, पदवे उपरांतचे आॅटोमोबायल अभ्यासक्रम जाय. पदवी, पदवे उपरांतचे अभियांत्रिकी अभ्यासक्रम रोजगार निर्मणेक, नोकऱ्यो दिवपी? दुसरें वैजकी म्हाविद्यालय बेगीन सुरु जावचें. अभियांत्रिकीच न्हय विज्ञान, कला, काॅमर्स अभ्यासक्रमात बदल जाल्यात. उंचेले कुशळटायेचें मनीसबळ देस, विदेसांत वता शिकपाक, रोजगारा पासत. आयआयटी, एनआयटी फाटल्या वीस वर्सांत राज्यांत आयल्यात. तांच्या प्रकल्पांची बांदावळ गोंयकारांक नोकऱ्यो दिवपी आसची. कुशळ, अकुशळ थळावें मनीसबळ तयार जाता, उद्येग, सरकारी नोकरेंतय येता. उद्येगीक मळार आयटी, इलेक्ट्राॅनिक्स, कम्युनिकेशन्स उद्येगांची बांदावळ तुयें इंडस्ट्रियल इस्टेटींतल्यान जातली. मोपा विमानतळा लागीं जावपी ही उद्येगीक इस्टेट थळाव्यांक अप्रत्यक्ष रोजगाराची संद दिवपी थारप शक्य आसा.
कवी बाकीबाब बोरकार हांकां राजभास कोंकणीची सासाय जिणेच्या निमण्या पावंड्यार कळ्ळी. तेच सासायेंतले कवितेक तांकां साहित्य अकादमी पुरस्कार मेळ्ळो. तांच्या मराठी कवितेंतले नाल्ल, माड आयज नात. काजू पिकावळी बराबरीन नाल्लाची पिकावळ वाडोवपाची गरज आसा. आडसरां, नाल्लां खातीर गोंयांक हेर राज्यांचेर निंबून रावचें पडटा. फकत काजूच न्हय नाल्ल म्हामंडळाची बांदावळ करुन नाल्लाचें उत्पन्न कित्याक देंवलें ताचो बेगीन अभ्यास करचो. विज्ञानिक कारणां सोदून कवाथे लावपाक उर्बा दिवची. दर्यादेगो अशीर जाल्ल्यान नाल्लांचें उत्पन्न उणें जालां? कुळागरांत माडांपरस माडयोच चड? बेडे, मोलादिक, भोवउपेगाची माड्येची पिकावळ वाडटा?
राज्य पावंड्या पयलीं गोंयांत पर्यटन वेवसाय चालीक लावपाचें जाल्लें. दर्यावेळेच्या पर्यटनाक संवसारांत पावोवपी त्या पर्यटनान जाल्लें लुकसाण सरकारांक कळ्ळां. कूस बदलतना पर्यटन वेवसाय उद्येगीक पावंड्यार व्हरपा पासत केल्ले येत्न फळादिक जावपाचे वाटेर आसात. दायज, सैम तिगलो जाल्यार पर्यटन तिगतलें. मनरिजवणेचें नवें विश्व पर्यटनांत हाडटना ताचे समेस्तांक जांच जावचेनात, साधनसुविधांचेर चेपण येवचे ना हे खातीर तजवीज जाय. हजार, लाखां वयल्यान पर्यटक कोटींचेर वतात तेन्ना तांचे पासत काल केल्ल्यो सुविधा उण्यो पडटल्यो. कालच्यो पर्यटन रेसिडेन्सी, प्रायव्हेट हाॅटेलांनी बदल हाडचे पडटले, सैम सांगाताची निर्मणी करची पडटली.
अटल सेतू, नवो म्हामार्ग येरादारीचे प्रस्न सोडयतना नवे प्रस्नय तयार जातात. येरादारीची कोयंडी, अॅक्सिडेंटस, कामकाजाची नवी पद्धती गोंयकारांची जीणेपद्धत बदलूंक लावपी. येरादारी खात्याची फेररचणूक करपाची गरज आसा? रेंट ए बायक, रेंट ए टॅक्सी येवजणी बदलप, थांबोवप शक्य आसा. येवजणींचो नियाळ घेतल्यार लाव घेवपी थळांतरीत चड आसतले. म्हामार्गांतल्यान तीन ते पांच राज्यां, राज्यांतल्या लोकांक गोंयांक सोंपेपणान येवपाक, वेवसाय, वेव्हार, उद्येग करप शक्य जालां. एकलो येतना चार आनी उपरांत आठ ही साखळ, खोपींचें वाडप मोडून काडचें पडटलें.
गुन्यांव वाडल्यात, नव्या गुन्यांवाचो नियाळ घेवन पुलीस खात्याची फेररचणूक करची. पुलीस खात्याक नवें मुखेल कार्यालय जाय, पोरणे दायज कितलो तेंप सांबाळप? दक्षीण गोंयांत पुलीस प्रशिक्षण स्कूल उबारपा पासत विचार जावचो. चाळीस वर्सांत आदल्या साधनसुविधांचो, बिल्डिंगेंचो प्रशासकी वावराक उपेग जालो. व्हडा शारांनी पन्नास, साठ वर्सांच्यो प्रशासकी बिल्डिंगो मोडपाचे वाटेर आसात. सुदारप शक्य ना त्यो बिल्डिंगो मातयेभरवण करतना नवे साधनसुविधेंत अंडरग्रावंड पार्किंग वेवस्था, क्रॅशे (पाळणोघरां), कॅन्टिना आसपावचीं. केंद्र आनी राज्य सरकार एकाच राजकी पक्षांची आशिल्ल्यान पयलींचे कायदे बदलपाची मागणी करची. अस्तुरी आयोगाक चड अधिकार मेळचे, अस्तुरी आनी भुरग्यां कल्याण खात्याचो पावंडो वाडोवचो.
आरक्षणांतल्यान पंचायत, नगरपालिका पावंड्यार अस्तुरी सक्षम जाता. पंचायत, नगरपालिका कायद्यांत बदल करुन 50 टक्के अस्तुरी आरक्षण हाडपाक जाय. 2026 चे विधानसभा वेंचणुकेंत 33 टक्के अस्तुरी विधानसभेंत पावोवपाची जापसालदारकी राजकी पक्षांची. आरक्षणा बगर 33 टक्के अस्तुरेक थंय धाडपाचो निश्चेव राज्योत्सव दिसा जावचो.

सुहासिनी प्रभुगांवकार
9881099260