अभ्यास, चिंतनाचो विशय

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

कोंकणी भाशे वरवीं पोट कशें भरूं येता, ताचीय म्हायती भौसाक मेळूंक जाय.

दिवचले शणै गोंयबाब जयंती सुवाळ्यांत मुख्यमंत्री डाॅ. प्रमोद सावंत हांणी उक्तायलो तो हुस्को अभ्यासाचो आनी चिंतनाचो विशय. ‘दरेकल्यान जाय तितल्यो भाशा शिकच्यो, पूण आवयभाशेचें म्हत्व विसरचें न्हय. शिक्षणांत आवयभाशेक प्राधान्य दिवचें. आयज जायत्या घरांनी कोंकणी उलोवप उणें जालां’ अशें तांणी सांगलें. हातूंत तथ्य आसा. सरभोंवतणी कान दिल्यार हें आयकूंक येता. भायर तरणाटी पिळगी इंग्लीश उलयतालीच, आतां घरांतल्या सालांत, कुजनांतूय ती पावल्या. ‘उलयलें म्हूण कितें जाता?’, असो वयले वयर उडोवन सोडून दिवपाचो हो विशय न्हय. वाचप, बरप उणें जाल्ल्याचें जाणवताच, उलोवपूय उणें जावचें न्हय.
थारावीक घरांनीच इंग्लीश आयकूंक येताली. मात आतां हें फॅड सगल्याक पातळ्ळां. कांय शिक्षणीक संस्थांनी इंग्लिशीचीच सक्ती आसा खंय!! विचार सुदारपाक, गिन्यान वाडपाक, आधुनीक जावपाक इंग्लीशूच उपेगी, अशें कांय जाणांक दिसता. हातूंत तथ्य कितलें, तें दरेकल्यान थारावचें.
सगल्यांनी जाता तितल्यो भाशा शिकच्योच. मात आवयभाशा सोडची न्हय. कारण तीच आमची वळख, अस्मिताय. आमच्या अस्तित्वाचो तो आत्मोच म्हणल्यार जाता. आमकां आमच्या मुळां कडेन जोडून दवरपी तो दुवो. विदेशांत रावपी गोंयकारांक हाचो प्रत्यक्ष अणभव आयला आसतलोच. आयज तरी फोन, सोशल मिडिया आसा. पूण 40 वर्सां पयलीं परदेशी गोंयकाराक कोंकणीची तान आनी भूक लागताली. परकी भाशा शिकल्यार तुमी संवसाराक वळखूंक शकतात, मात आवयभाशा आमकां स्वताक वळखूंक शिकता. इंग्लीश ही संवसारीक भाशा. नोकरी, शिक्षणा खातीर ती गरजेचें मानतात. देखून पालकांक दिसता, इंग्लीश शिकल्यारूच फुडारांत सोंपें जातलें. जायत्या घरांनी इंग्लीश माध्यमांत शिकोवप म्हणल्यार आधुनिकताय मानतात. देखून पालक सान भुरग्यां कडेन पसून इंग्लीश उलयतात. मनोरंजनाची सादनां कोंकणी परस इंग्लीश आनी हेर भाशांनी चड आसा. साहजिकूच भुरगीं तांचे कडेन आकर्शीत जातात. कोंकणी उलोवप म्हणजे गांवठी, मागास, पेज अशें मानपीय आसात. चडश्या मुलाखतींक इंग्लीश वापरतात, काॅर्पोरेट कार्यावळींनीय तिचोच शेक. कोंकणी उलोवपी घरां उणीं जावपा फाटल्यान हीं कारणां आसतलींच!
घरांतल्यान कोंकणी ना जावची न्हय म्हूण कोंकणी हो शिक्षणाचो भाग जावप गरजेचें. दरेका तालुक्यांत उण्योच 10 तरी कोंकणी माध्यमाच्यो सरकारी शाळा जाय. खाजगी आसल्यार त्यो बोनस. कोंकणी बालसाहित्याचो प्रसार जावप म्हत्वाचें. कोंकणी अवांतर वाचन विशया खातीर 10 गूण मेळ्ळ्यार बरें. सध्या खेळा खातीर मेळटात. आठवी यत्ते सावन साहित्य हो विशय दवरून ताका हे गूण दिवं येतात. कोंकणींत बालसाहित्याचो उणाव ना. भुरग्यांक रेडियो वयल्यो कोंकणी कार्यावळी आयकूंक दिवच्यो, कोंकणी नाटक, सिनेमा, तियात्र, महोत्सव, संमेलनांक व्हरचें, कोंकणी डिजिटल गेमी, अॅनिमेशन, पाॅडकास्ट वाडचे. युट्यूब चॅनलूय वाडचे. म्हणटकच भुरग्यांच्या कानार कोंकणी पडत रावतली. कोंकणी हो फक्त विशयूच न्हय, तर संवादाची भाशा म्हूण मुखार हाडूं येता. शाळांनी बिगर कोंकणी भुरगे आसतात. तांकां कोंकणीच्या विवीध बोलींनी संवाद करपाक सांगूं येता. पूण सगल्यांत पयलीं घरचें वातावरण कोंकणीमय जावचें.
कोंकणीच्यो संस्थाय वाडूंक जाय. तांणी 15 वर्सां सकयले पिरायेचे भुरगे कोंकणी कडेन ओडपाक खास कार्यावळी, सर्ती घेवं येतात. कांय भाशा, संस्कृतायो तरणाटे कूल मानतात. तेच धर्तेर कोंकणी भाशा, मुस्तायकी, खावप- पिवप, उलोवप, बरोवप हाचे विशीं अभिमान बाळगुपाची संवय जाय. संस्कृताय, परंपरांचे बाबतींत ती आसा. कोंकणी उत्सव, भाशा सप्ता जावचे. कोंकणी भाशे वरवीं पोट कशें भरूं येता, ताचीय म्हायती भौसाक मेळूंक जाय. जाका आपली भाशा, संस्कृताय कळटा, तोच खऱ्या अर्थान सृजनशील, आत्मविस्वासान भरिल्लो मनीस जावंक शकता.