भारतांत सुमार 13.8 कोटी लोकांक क्रॉनिक किडनी डिसीज

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

CKD म्हळ्यार क्रॉनिक किडनी डिसीज. ह्या दुयेंसाचे नदरेन आमचो देश संवसारांत दुसरो आसा. चीन पयल्या क्रमांकाचेर आसा. तशेंच काळजाच्या दुयेंसां उपरांत भारतांतलो हो सगळ्यांत दुसरो दुयेंस. हेल्थ जर्नल द लॅन्सेटांत उजवाडाक आयिल्ल्या संवसारीक अभ्यासा प्रमाण भारतांत सुमार 13.8 कोटी लोकांक क्रॉनिक किडनी डिसीज आशिल्लो.
संवसारभर हो दुयेंस 2023त जाल्ल्या वट्ट मरणां मदीं णववे सगळ्यांत व्हडले कारण थारले. हाका लागून संवसारभर सुमार 15 लाख लोकांक मरण आयलें.

क्रॉनिक किडनी डिसीजांत (CKD) ‘क्रॉनिक’ ह्या उतराचो अर्थ मूत्रपिंडाची समस्या ल्हवू ल्हवू आनी चड काळ वाडत वता. हाका लागून मूत्रपिंडांक आपले काम रगत निवळ करपाचें आनी कुडींतले कोयर काडून उडोवपाचे करपाक मेळना. सुरवेक थकवा येवप, पांयांत सुज येवप वा भूक उणी जावप अशीं लक्षणां जाणवतात. मूत्रपिंडाचे दुयेंस चड करून उसरां दिसतात. हाचे सगळ्यांत सामान्य कारण म्हळ्यार उच्च रगतदाब आनी गोडेंमूत, जाका लागून मूत्रपिंडांतल्यो नाजूक रगतपेशीं इबाडटा.

गोंडेमूत, उच्च रगतदाब, मोटसाण, ताण, उच्च कोलेस्टेरॉल, फॅटी लिवर, चड मिठाचें सोवन, धूम्रपान, सोरो पिवप.

० कूड निरोगी दवरात. साकर, बीपी सारकिल्ले दुयेंस जावचे न्हय हाची जतनाय घेयात.
० रगतांतली साकर आनी बीपी नेमान तपासात.
० तळिल्लें, भाजलेलें, मीठ, साकर, जंक फूड चड खावचें न्हय.
० जाय तितली फळां, भाजीपालो आनी सैमीक खाणां खावचीं.
० तंतू, प्रथिनां, जीवनसत्वां भरपूर आशिल्लें अन्न खावचें.
० दर दिसा व्यायाम करचो आनी वजन नियंत्रणांत दवरचें.
० धूम्रपान आनी सोरो टाळचें, आनी भरपूर उदक पियेवचें.
० रातीं उसरां मेरेन जागें रावचें न्हय.
० स्क्रीन वेळ मर्यादीत करचो. टीव्ही, मोबायल, आनी लॅपटॉपाचो वापर मर्यादीत करचो.