उदरगतीचें वारें एकसारकें व्हांवल्यार बरें

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

आमचो देस स्वतंत्र जावन पंच्चात्तर वर्सां पुराय जालीं. ल्हवू ल्हवू तो मुखार सरत आसा. कांय राज्यांनी उदरगत जाल्ली दिसता जाल्यार हेर राज्यां बरींच फाटीं आशिल्ल्याचेंय चित्र स्पश्ट दिसून येता. हाका कारणांय वेग-वेगळी आसूं येतात, पूण राज्याची उदरगत करपाची वान्सा लोकप्रतिनिधी कडेन आसत तर बरी येवजण आखून भौसाच्या मना सारकी उदरगत केन्नाय करूं येता. ही गजाल कोण न्हयकारूंक शकतले व्हय?
उदरगत नांवा पुरतीच करची न्हय, तिचो पांवडोय वयल्या दर्जाचो आसूंक जाय. आतां रस्त्याचीच गजाल घेवया. नवे रस्ते हॉट मिक्स घालून तयार करता म्हणसर केबल घालूंक वा हें ना त्या कारणांक लागून खणटात. एक खातें रस्तो करता तर दुसरें तो खणून दवरता, हाका कितें म्हणपाचें? सामान्य मनीस मागीर सरकारच्यो बकच्छायो करूंक लागतात, हीं बर्‍याचीं लक्षणां न्हय. खर्च जाता तो लोकांचो पयसो बरे तरेन विचार करून योग्य वावरा खातीरच खर्च करपाची जापसालकी सरकारान पाळपाक जाय. तेन्नाच लोकशाय सफळ जावंक पावता. भौशीक कामाचे बाबतींत अधिकार्‍यांनी खासा त्या वावराचेर लक्ष दिवंक जाय. आपल्या हाता खाला वावुरप्यांक मार्गदर्शन करून तांचे कडल्यान बरो वावर करून घेवं येता, तेन्नाच त्या वावराचो दर्जो उंचावंक शक्य जाता.
उदरगत ही लिपून उरपाची गजाल न्हय. भौसाक लाबदायक आशिल्ली उदरगत लोकांचे नदरेक पडना बराबर लोक सरकारची तोखणाय करूंक फाटीं रावनात. बर्‍या कार्याची जशी पावती मेळटा तशेंच उणें प्रतीचो वावर आसत तर लोक नाखुशी उक्तायतात. दुसरे वटेन त्या- त्या राज्यांतलें सरकार लेगीत उदरगतीचें वारें चोंय वटेन व्हांवपाक लागलां, अशें आपापले परीन भौसाक पटोवन दिवचो येत्न करतना दिसता. दर एका राजकी पक्षाक दिसता देसाची उदरगत आपल्याच हातांतल्यान जावची म्हण. त्या पसत ते पुराय बळगें लावन वेंचणुको लडयतात. एक वेळच्या जेवणाक पादिसेर मनीस लेगीत उदरगतीचेर बरीच भासाभास करुंक केन्नाय तयार हें भारतीयांचें खाशेलेपण म्हणल्यार अतिताय जावची न्हय. लांब रुंद हॉट मिक्स रस्ते आनी नवेताल्ल पूल, सोबीत सुंदर दिसपी नव्यो-नव्यो इमारती तशेंच जमनी पोंदा घालूंक मार्गा देगेर लांबचे लांब पातळायिल्ले वेगवेगळे केबल, पायलेक पंचवीस उंच- उंच दोंगराक तेंकिल्ले मोबायल टॉवर. तर खांब्यांचेर लोंबकळपी वायरी आनीक टीवी केबल. व्हडान कोर्न वाजयत मोटार सायकली धांवडावपी तरनाटे, तांतूंत भर म्हूण ताकतिकेन धांवपी अॅम्बुलेंसाची. ह्यो सगल्यो गजाली राज्याची उदरगत चालू आसा अशेंच सुचीत करतात कांय कितें? हो प्रस्न म्हज्यान तरी केन्ना सोडवंक जालो ना. एक गजाल मात सामकी खरी मिनटां मिनटाक कसली ना कसली उदरगत जायत आसता आनीक ती जायत वतली. ती सातत्यान चलत रावपी क्रिया पूण ती घडोवन हाडटना सृश्टीचेर आश्रीत हेर प्राण्यांक दुखापत जावची ना हाची जापसालकी घेवप गरजेचें.
सैमांतल्या बारीक सारीक घटकांचो विचार केलो ना जाल्यार पर्यावरणाचें संतुलन बिगडटा. मागीर सैमीक आपत्तीक आमकांच तोंड दिवचें पडटा. ताका कोण जापसालदार? दुसरी गजाल म्हणल्यार उदरगतीचें वारें व्हांवता, अशें आमी म्हणटात, पूण त्या वार्‍याच्यो झुळको समाजांतल्या निमण्या घटकां मेरेन पावता काय ना हाचोय अभ्यास जावंक जाय. पावूंक ना जाल्यार त्यो तांचे मेरेन पावोवपाचो बंदोबस्त त्या- त्या लोकप्रतिनिधींनी करचो आसता. असो वावर कांय राज्यांनी बेसबरो चल्ला. गोंयांतय असो वावर जाल्लो पळोवंक मेळटा, पूण ताची गती वाडोवपाची गरज आसा.
गोंय मुक्ती उपरांत म्हणल्यार 1961 वर्सां सावन गोंयांत ज्ञानगंगा पाविल्ली आसा. तिचो लाव पुराय गोंयकार तशेच हांगां वसणूक करून आशिल्लो दर एक मनीस समाज घेवंक पावता, ही बरी गजाल म्हणूं येत. हाचे स्रय पयले मुखेल मंत्री दयानंद बांदोडकार हांकां फावो जाता. मुळावी शाळा तें उंचेल्या शिक्षणाची तजवीज बेसबरी केल्ली पळोवन कोणायचें मन सुखावले बगर रावचें ना. शिक्षणाक लागून सामान्य मनशाचे जिणे स्थर वाडपाक लागलो, हीय गजाल तितलीच खरी. फाटलीं कांय वर्सां आमी पळयतात, शिकिल्ल्या पूण बेकार आशिल्ल्या तरनाट्यांचो आंकडो वाडत आसा. फावो ती नोकरी मेळूंक नाशिल्ल्यान तरनाटे बेजारता. मागीर ते लोकप्रतीनिधाक बोटां दाखयतात, भौशीक मळा वयलीं कामां जातात, पूण वैयक्तिक कामां जावंक पावनात म्हूण लोक शीण उक्तायतात.
गोंयचे प्रायेर जे गतीन वारें व्हांवता तितलेच गतीन हें उदरगतीचें वारें पुराय गोंयांत व्हावपाक जाय. उदक, लायट, गेस, राशन, इंटरनेट अश्यो मुळाव्यो गरजो सरसकट सगल्यांक मेळपाक लागल्यात. तेच परीं शिकिल्ल्या तरनाट्यांक लेगीत नोकर्‍यो सहज मेळूंक नाका? त्यो मागीर सरकारी जावं वा बिगर सरकारी. तो तांचो हक्क आनी ताची तजवीज सरकारान खंयचेंय परिस्थितींत करपाक जाय. कामधंदो नाशिल्ल्यान तर तरनाट्यांचो घुस्मटमार जाता. हाका कोण जापसालदार? तरनाट्यांक बेकारी भत्तो दिवची आस्वासना दिवच्या बदला कसली तरी नोकरी दिल्यार केन्नाय बरीच. मनशाक आयत्या मेळिल्ल्या दुडवांचें मोल कळना म्हूण हूम गळोवन जोडिल्ले चार आणे लेगीत मोलादीक थारूं येतात. सरकारान ‘कर्मचारी भरती आयोग’ वेबसायटीचें लोकार्पण हालींच केलां. तरनाट्यां खातीर बरे दीस हाडपाचो हो सरकारचो संकल्प. तो यशस्वी जावं. आपल्याक आवड आशिल्ल्या क्षेत्रांत वावरूंक पळयतल्या तरनाट्यांनी परिक्षा दिवन आपली योग्यता सिद्ध करून नोकरी मेळोवपाची ही वेवस्था. पुराय गोंया खातीर ही खोशयेची गजाल. आतां नोकरी स्वबळार मेळपाची आस्त आसा हेंच चिंतून ते उमेदीन भरल्या आसतले. तांचे उमेदीर उदक पडचें ना हाची खात्री आयोगान घेवची आनी पारदर्शकतायेन परिक्षा घडोवन हाडच्यो. शिकून सावरून घरा बशिल्ल्या तरनाट्यांक हो आयोग निसणी वरी. एक- एक पायरी चडून वयर सरूंक आदार केल्यार भुरग्यांचे फावलें म्हणपाचें. पात्र उमेदवारांचेर कसलोच अन्याय जावंक दिनासतना योग्य पद्दतीन निकाल लायलो जाल्यार सरकार लेगीत आपली लागणूक बेसबरी पाळटा अशें म्हणचें पडटलें. शिक्षण क्षेत्रांत जशी पारदर्शकता आसता. सगलो व्यवहार नेमां प्रमाण चलता, त्याच तत्वांचेर होय आयोग चलचो अशी आस्त गोंयकार बाळगून आसात. जस जशे दीस मुखार वतले तशें पुराय चित्र गोंयकारां मुखार उबें रावतलें. तो मेरेन वाट पळोवया.

एच मनोज
9822441417