भांगरभूंय | प्रतिनिधी
कांय दिसां आदींच यूट्यूबाचेर एक व्हिडिओ सहज पळोवपांत आयलो. कोट्यांनी वर्सां आदी उदकातले जीव कशे जमनीर
आयले आनी तांणी जमनीर आपली जीण सुरू केली, ताचे विशीं सांगताले. कोट्यांनी वर्सां पयलीं हे जीव उदक सोडून धर्तरेर आयले आनी आयज कोट्यांनी वर्सां उपरांत आमी धर्तरीच सोडपाचे तयारेक लागल्यात, अशी एक शिटकावणी त्या व्हिडिओच्या निमाणें आशिल्ली. ती शिटकावणी आयकली आनी मन चिंतूंक लागलें की, धर्तरी कायमची सोडून दुसरे कडेन खंय तरी वचपाचो वेळ खऱ्यांनीच आयज आयला ?
आयज जे तरेन सैमाचो र्हास चल्ला ते पळयल्यार आमी आनीक कितलो तेंप हे धर्तरेर रावपाक शकतले, हो खूप गंभीर प्रस्न आसा. आयज मनशाच्या भौतीक गरजां खातीर आनी अधाशीपणाक लागून आमी झाडां- पेडां कातरीत आसात, दोंगर कापीत आसात, जनावरां- सुकणीं हांकां मेळत तशे मारीत आसात. ह्या सगल्यांचो परिणाम म्हण सैमाची संतुळा बिगडत आसा. अन्नसाखळीचो समतोल बिगडिल्ल्यान ताचेय गंभीर परिणाम दिसपाक लागल्यात. पावस उणो जायत वचप, उदकाचो उणाव, सैमिक साधनांचो जायत आशिल्लो अंधांधुंद वापर आनी वेगवेगळ्या कारणां खातीर सैमाची चलिल्ली लूट… हाका लागून आमी सगल्यो सैमिक साधनसुविधा कायमच्यो नश्ट करीत चल्ल्यात.
फुडले पिळगे खातीर दायज म्हण आमी कितें तरी फाटी दवरपाक जाय हो विचार आयज कोणाच्याच मनात येना. दरेकलो फकत आपल्याच सुखाचो आनी गरजेचो विचार करता. आयज ज्या गतीन आमी सैमातल्या गजालींची नाशाडी करता ते पळयल्यार, आमी ज्यो गजाली आनी सुखां अणभवलीं तीं, आमच्या भुरग्यांक आनी मुखा वेल्या पिळग्यांक मेळटलीं काय कितें हाचे विशीं दुबावच आसा. आदल्या तेंपार गिमाळी सुट्यांच्या दिसांनी शेता- भाटांनी आनी कुळागरांनी वचून भरपूर आमे -काजी आनी हेर जायत्या फळांचो आस्वाद ल्हान- व्हड सगलीं घेतालीं. आयज, दरवर्सा आम्या- काजींचें उत्पादन उणावत चल्लां. उत्पादनात जावपी उणाव, वाडटी म्हारगाय अशा कारणांक लागून ह्या फळांचो आनंद घेवप सर्वसामान्य मनशाक अशक्य जायत चल्लां.
संवसारातल्या सगल्याच वाठारांनी आयज झाडापेडांची कत्तल जे तरेन चल्ल्या तें पळयल्यार आमी रोखडेच आनीकूय गंभीर समस्येक फुडो करतले हें आतां निश्चित आसा. उदरगतीच्या नांवा खाला आमी जे तरेन सैमाची नाशाडी करतात ती खूब हुस्क्याची गजाल. एके वटेन झाडां उणी जायत आसात जाल्यार दुसरे वटेन गाड्यो, उद्देग आनी हेर कारणांक लागून जावपी प्रदूषण वाडत आसा. अशे अवस्थेंत वाडटी तापमानाची समस्या मनशाचे जगप अदिकादिक कठीण करीत आसा. जायत्या वाठारांनी हुंवार, भुंयकांप, त्सुनामी आनी हेर सैमिक संकश्टां दिसानदिस येत आसात. ह्यो सगल्यो गजाली म्हळ्यार मनशाच्या धर्तरेवेल्या जिणेक आव्हान आसात.
ह्या सगल्याचेर उपाय म्हण मनीस ही धर्तरीच सोडून हेर ग्रहांचेर वस्ती करपाचो विचार करता. कांय वर्सां आदी मेरेन ही फकत एक कल्पना आशिल्ली, मात आतां ते दिशेन घटमुट पावलां पडटना दिसतात. जायत्या संस्थांचे आनी व्यक्तींचे हे दिशेन यत्न चल्ल्यात. मंगळा सारक्या ग्रहाचेर मनशाची वस्ती फुडल्या कांय वर्सांत स्थापन करपाचे यत्न हे आदींच सुरू जाल्यात. ते खातीर आवश्यक संशोधन, प्रशिक्षण आनी योजना नेटान सुरू आसात. मात ह्या सगले फाटभुंयेर परतुन एकदा आमी विचार करचो पडटलो तो म्हळ्यार, खऱ्यांनीच धर्तरी सोडपाचो वेळ आयला ?
आयचे घडयेक धर्तरेचे जें लुकसाण जाल्लें आसा तें भरून काडपाचो मार्ग आसा काय ना हो विचार आदी करचो पडटलो. झाडा- पेडां कातरून जें लुकसाण आमी केलां तें भरून काडप तशें पळोवंक गेल्यार शक्य आसा. आमचे कडेन जी जमीन उपलब्द आसा थंय सगली कडेन आमी झाडांची लागवड केली जाल्यार हें लुकसाण उरफाटें करूं येता. वेगवेगळ्या तरेन आमी जें प्रदूशण करतात तें उणें करपा खातीर ल्हान- ल्हान उपाय करप शक्य आसा. एकाच सुवातेर कामार वचपी एकाच वाठारांतल्या लोकांनी एकूच गाडी वापरप, भौशीक येरादारी साधनांचो वापर करप, आमचे उद्देग आनी कारखाने पर्यावरणपूरक करप ह्या सारक्या गजालीं वरवी आमी सैमाचो सांबाळ अदिक बरे तरेन करपाक शकतले.
ह्या सगल्या उपायांनी कांयच उपेग जावचो ना आनी देखून आता धर्तरी सोडचीच पडटली अशे लेगीत समजा एखाद्या खिणाक मनशाक दिसून आयलें जाल्यार लेगीत आमच्या मुखावेले प्रस्न सोंपनात. धर्तरी सोडून मनीस ज्या ग्रहाचेर वा सुवातेर वतलो थंय मनीस तीच बुरशेपणां आनी अव्यवस्था परतुन करचो ना हाची खात्री कोण दिवपाक शकता ? खरें म्हळ्यार मनशाची बेजबाबदार वागणूक आनी स्वार्थी वृत्तीच ह्या सगल्या समस्येक जल्म दिवपी आसा. दुसऱ्या ग्रहाचेर गेलो जाल्यार लेगीत मनीस तीच गजाल परतुन करचो ना कित्या वेल्यान ? देखून मनशान जर खयच्या गजालीचो हुस्को करपाची गरज आसा जाल्यार ती आसा स्वताच्या ह्या वृत्तीक आळाबंद हाडप. मुळांत आमी धर्तरी सोडपाचो खऱ्यांनीच वेळ आयला ? धर्तरे भशेन दुसरी सुवात आमकां फुडारांत खऱ्यांनीच मेळटली काय ना ? अशी सुवात मेळ्ळी जाल्यार लेगीत थंय मेरेन पावप आनी थंय धर्तरेर रावतात ते वरी रावप शक्य जातले काय ना ? अशा जायत्या प्रस्नांचो फुडो आमकां येता त्या काळांत घडये करचो पडूं येता. ही धर्तरी म्हळ्यार आमच्या सगल्यांचे जल्मस्थान. ह्या धर्तरेचो सांबाळ आमी सगल्यांनी करपाक जाय. मात हे धर्तरेची नाशाडी करून आतां आमी तिकाच फाटीं उडोवन हेर कडेन वचपाचो विचार करपाक लागल्यात. मुखार आव्हानां खूप भयानक आसात, तरी लेगीत परतुन एक फावट आमी विचार करपाक तो म्हळ्यार, ‘खऱ्यानीच धर्तरी सोडपाचो वेळ आयला ?’
प्रा. चिन्मय मधू घैसास
9823728640
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
