भांगरभूंय | प्रतिनिधी
चीनांत सोरोप, जल्ले, विंचू, किडे… सगलें खातात. हेर देशांतूय ही खाद्य संस्कृताय आसा. आमच्या गोंयांत मिर्गाचो पावस पडपाक लागलो काय बेबे खातात. ताका ‘जंपींग चिकन’ अशें नांव मेळ्ळां. घुंवळे वखदां लागून आमचें गोंय तशें वर्साचे बाराय म्हयने उडटाच खंय. पूण पावसाच्या दिसांनी गोंयचे कांय वाठार नेटान उडक्यो मारपाक लागता. कांय थारावीक हाॅटेलांनी हें जंपींग चिकन मेळटा आनी ते खावपाक खास पर्यटक (आनी गोंयकारूय) येतात. पयरूच गोंयचे ‘गोवा केन’ हे बिगर सरकारी संघटनेन बेब्यांचे हत्ये आड जागृताय केली. ‘बेब्यांचें मांस खावप बंद करात आनी बेबे वांचयात’, असो संदेश तांणी दिलो. वास्तविक बेबे हें आमचे इश्ट. जळारां (किमसां) खावन मलेरिया, डेंग्यू सारक्या दुयेंसां पसून ते आमची राखण करतात. हे उपकार आमी कशे फारीक करतात, तर ह्या निश्पाप जिवांक मारून. हाचे मुखार हें बंद करूया. आमी जगुया आनी तांकांय जगोवया.
1972 च्या रानवटी जीव संरक्षण कायद्या खाला खंयचोय मनीस वा रेस्टाॅरंट बेब्यांक धरतना, मारतना, विकतना, ताचो जिनस सर्व्ह करतना, खातनाय सांपडत जाल्यार ताका 25 हजार रुपया दंड आसा वा तीन वर्सां मेरेन बंदखणीची ख्यास्त. हे खास्तीचें पुरायपणान पालन जाता काय ना, हें सरकारी यंत्रणांक खबर आसतलें. फाटल्या कांय वर्सां सावन गोंयांत जून, जुलयांत बेबे धरपी कांय जाणांक अटक जाता. मात, तांकां नेमकी कितें ख्यास्त जाता, तें कोणाक कळना. पावस पडपाक लागलो काय शेतांनी उदक येता आनी बेबे तेन्नाच तकली वयर काडटात. व्हडलो आवाज करीत ते घडये पावसाक येवकार दिता आसतले. घडये तांच्या मिलनाचो तो खीण आसत, पूण हें जिवा वयलें संकश्ट थारूं येता हें बाबड्यांक खबर नासता. बेब्यांचो साद आयकूंक आयलो काय टाॅर्च, दिवे, सुरयो, बडयो घेवन आमचे ‘शूरवीर’ शेतांनी देंवतात आनी दुर्बळ जिवांचेर जैत जोडटात. आपले परस दुबळ्या जिवाक मारपांत कसलें
आयलां शौर्य?
बेब्यांक मारप म्हणल्यार सैमिक अन्न सांखळ तोडप. हो पर्यावरणीय गुन्यांव. बेबे नाच जाले जाल्यार जळारां, ल्हान जिवांची संख्या वाडटली आनी मागीर कितें जातलें तें सांगपाक नाका. मलेरियाचेर नियंत्रण दवरपाक मनीस जितलो यत्न करता, तितलेंच योगदान बेबे दितात. जळारां, पीक नश्ट करपी जीव हें तांचें अन्न. ताका लागून आमी वांचतात आनी आमी कश्ट घेवन पिकयिल्लें पिकूय! बेबे खावपाचें हें प्रकरण फक्त गोंयांतूच आसा, अशें न्हय. तर हेर राज्यांनीय आसा. एके म्हायती प्रमाण, भारतांतल्यान कांय वर्सां पयलीं युरोप आनी अमेरिकेक 7 कोटी 80 लाख रुपयांचे बेब्याचें पांय निर्गत जाल्ले. एका वर्सा तो आंकडो 15 कोटींचेर पाविल्लो. केंद्र सरकारान आतां हाचेर बंदी घाल्या. तरीय लिपचोरयां हे प्रकार जाता आसतले. वास्तवीक हो देड- दोन म्हयन्यांचो मोसमी वेवसाय. तरीय तातूंत इतली उलाढाल जाता. आमच्या देशांत 100 वयर प्रजातीचे बेबे सांपडटात. मात तातूंतले राना प्रजातीचे फक्त दोनूय खावपा योग्य आसात. हे आकारान व्हडले बेबे. खास करून अस्तंत बंगाल, आंध्र प्रदेश, महाराष्ट्र आनी मध्यप्रदेशांत ते धरून विकपाचे प्रकार चड आसात. थंय रानांनी वा न्हंयां लागसार रावपी लोक चार पयश्यांचे आशेन बेब्यां फाटल्यान लागतात. गोंयांतूय फोंड्यां, मडगांवां तीन वर्सां पयलीं साकांत बांदून दवरिल्ले 60, 70 बेबे जप्त केल्ले. ते रेस्टाॅरंटांक विकपाक दवरिल्ले. रानां अधिकारी, कामगार बेब्यांचे शिकारी आड पावलां उखलतात. ‘बेबे वांचयात’ मोहिमूय चालीक लायतात. ताका लागून बेब्यांक इल्ली तरी राखण मेळ्ळ्या. गोंयांत 25 वयर रेस्टाॅरंटां आसात, जंय बेब्यांचें मांस विकतात, अशें रानां अधिकारीच सांगतात. तांची वळेरीय तांचे कडेन आसा. जागृताय केले बगर हें कर्म बंद जावचें ना. खास करून शालेय पांवड्याचेर बेब्यांचे म्हत्व भुरग्यांक पटोवन दिवपाक जाय.
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.