भांगरभूंय | प्रतिनिधी
परुयच जागतिक काव्यदिस येवन गेलो. संवसारात अशें जायते ‘डे’ आमी मनयतात. देखीक व्हॅलेंटायन डे, पुरुश दीस, महिला दीस, फादर्स डे, मदर्स डे अशे आनीक कितलेशेच. पूण जाणे कोणे हो ‘कविता दीस’ म्हणून थारायलो, जांव त्या दिसाची आखणी करून दवरल्या, त्या मनशाचे ह्या संवसाराचेर भोव उपकार मानचे पडटले.
काव्य, जांव कविता ह्या प्रकाराक मनशाले जिणेंत सुमारा भायर म्हत्व आसा. जांव तें म्हत्व मनीस प्राणी ह्या संवसारांत आस मेरेन सगलो तेंप उरतलें. कित्याक तर मतींत काव्य भावना जागी दवरून जगांतल्या खंयच्याय मनशाक जिणेंतली खोस घेवपाची वान्सा जायत रावता. पुराय संवसार काव्यमय नदरेंतल्यान पळोवपाची इत्सा वा संवय जावप, ही कल्पनाच कितली सोबीत! जीणेतलो मोग, जिणेवेलो मोग, आपले तशेंच हेरांल्याय जिणेची खोलाय जाणा जावन घेवपाची ही एक तरा. मनशाक मनीस म्हणून अधिक समजून घेवपाची, तशेंच स्वता भितर फावो ते बरे बदल घडोवन हाडून बऱ्यांतलो बरो मनीस जावपाचे दिकेन चलचेली ही सोबीत वाट. काव्य म्हळ्यार कवितेच्यो कांय वळी बरोवन तांकां माथाळो दिवप! इतलोच काव्याचो अर्थ? ना. धर्तरे वेलो स्वताच्या आयुष्याचो दर एक खीण काव्याचे नदरेन तेळप, तसो जोखपाची संवय लागप. आनी त्या प्रत्येक खिणांतले जिणेचें सुख- आनंद अणभवत आपली जीण आनंदीत करप. तशेंच दुसऱ्यांकय आनंदीत रावपाक प्रेरीत करप. तशें पळोवपाक गेल्यार आमच्या थारावीक आयुष्याच्या तेंपा भितर ‘खोस वा आनंद’ बगर दुसरें कांय एक ना. पूण, तशें चिंतनाचे आदारान जिणे वटेन पळोवपाक आमी कमी पडटात. ते सुवातेर मतींत नाका जाल्ले, जीणेक त्रास करपी चिंतनाचे चोंबे आमी पोटलून घेवन बसतात. जाका लागून निजाचें आयुष्य जड तशेंच कठीण करीत भोंवतात. ताचो हुलप कुटुंबातल्या भोंवतणच्या मनशांकय दीत रावतात. स्वताय हुलपप आनी भोंवतणचे लोकांकय हुलपावप. असो हो जण एका मनशाचे मतींत आसपी हुलोप सोंपोवपाक काव्यमय जिणेचो आदार बऱ्याक पडटा. देखून ‘जागतिक काव्य दीस’ मनोवपाचें भान कोणाक तरी सुचता आसूंक जाय.
काव्यमय जिणेचो, ते आदारान मेळटले खोशयेची म्होवाळ वाट आपणावपाची संवय आमी भुरग्यांक, नवे पिळगेक शिकोवपाक जाय. पूर्वापार जिणे वटेन, एके भशेचें वजें कशें पळोवपाचे नाका जाल्ले संस्काराचे कांटे हुमटावंक जाय. थंय आनंदमय भावना, चिंतनाची फुलां रोवन जीण सारपाक प्रेरणा दिवपाचे ‘आनंदाचे धडे’ तांका आमी शिकोवपाक जाय. सकाळ जायना फुडें सैमाचें गायन हे सवण्यांच्या काव्यमय आवाजान सुरू जाता. सैम हो दर खिणाक मुदार जायत आसता. तो बदल तेळपाक मनशाक ती काव्यमय नदर जाय पडटा. मनीस होवूय सैमाचोच एक भाग. जे बदल सैमा भितर घडटात तेच आमचे स्वता भितरय घडटात, हें स्पश्ट आसा. मनशान स्वताक सैमाच्या पांवड्यार हाडून नीज आयुष्याची आखणी केली जाल्यार कितल्योशो गजाली प्रश्र्न म्हूण, समस्या म्हूण उब्यो रावचे आदींच सुटावे जावन सोंपतात. मनशालो हेकेखोर पणा, खंयचीय सादी-सादी गजाल पोटलून घेवन बसपाची मनाक जाल्ली संवय, दुख्खाच्या उज्यांत आमकां जिवीतभर हुलपांवक कारण थारता. अशे जाल्ल्यान जी कांय वर्सांची जीण आयुष्य आमकां मेळटा तें आमी फुक्या-फुकट पिड्यार करुन उडयिल्ले भशेन सोंपत वता. जिणे वटेन आमी कशें पळयतात? दिसरात जे मनीस आमचे सामकार येतात, तांका आमी पूर्वग्रहाचे नदरेन पळयतात? कांय आमचे सारकोच एक मनीस हे समान नदरेन पळयत ताचे वांगडा चलतात? हाचेर खुबश्यो गजाली, देखीक वाद-विवाद, झगडी-किजीलां जावप ना जावप हें थारता.
एकादो ‘महंमद’ नावाचो मनीस ‘राम’ नांवाच्या मनशा सामकार येता. केन्नाय जुझे नांवांचोय मनिस येता. नांवाच्या आदारान त्या- त्या मनशाली पारखणी करपाची आमकां संवयच लागल्या. ते सुवातेर एक मनीस म्हूण आमी जर त्या मनशा वांगडा वेव्हार सुरु केलो, जाल्यार दोगा मजगतीं संवादय बरो जाता. तशेंच फुडाराक केन्नाय तोच मनीस परतून मेळटा तेन्ना ताचे वांगडा बऱ्या संबदाचें सूत जुळटा. काव्य जांव कवितेची भावना सगलो वेगळेचार पयस सारुन आपलेपण घेवपाक- दिवपाक शिकयता. मनशाक जांव जात, धर्म, राज्य प्रदेश वेगळो- वेगळो आसूं येता. पूण आमकां जल्म दितल्यांक प्रत्येकाक समान मन, समान भाव- भावनांचे अंतरंग दिल्यात. ते आदाराचेर एक मनीस दुसऱ्या लागीं वावुरपाक, वेव्हार करपाची जाणविकाय आमकां कविता शिकयता. शुद्ध मनान, सोबित मनाचे पांवड्यार दुसऱ्याचोय अडचणी, प्रस्न जाणा जावन घेवचेली ‘प्रज्ञा’ आमच्या मनांत रुजपाक लागता. कवितेची मनाक ही देणगी.
मनीस दर खिणाक मुदार जाता. ही गजाल आमी आयकल्या वा वाचल्या, पूण कवितेच्या आदारान ती प्रत्यक्षात शिकपाक जाता. आपले भितर घडपी बदल अणभवपाक मेळटात. फकत जाय ती स्वताभितर जावपी बदल अणभवपाची वान्सा. मतींत बरे, उजू विचार सेगीत हाडीत, हो संवसार तशेंच संवसारातल्या मनशा वटेन पळोवपाची आपुलकाय, ती ओढ, मोगान दुसऱ्यांक तेळपाची चिंतना मतींत हाडपाक काव्य मनशाक शिकयता. ते पासत कवितेचो इल्लोसो रोपलो मतींत रोवचो. सगळो तेंप ताका बरे चिंतनाचें उदक घालून सांबाळचो. तो वाडोवचो. ताचें पाचवेचारपण तिगोवचें, होच संदेश आमकां हो संवसारीक कविता दीस दिता. जिवीत आनंदमय करपाक, आधार- स्फुर्त दिवपाक कवितेची आवड हो बरो उपाय. तिचे उपकार, थोडे भोव लिखाण करपाक तिणें दिल्ली प्रेरणा, आयज मेरेनचे म्हजे जिवीत घडोवपाक तिणे दिल्लो आदार ह्या कवितेतल्यान उक्तो करतां –
कवितेच्या रोपाक उदक घालचें आसा
चिंतनाचे दुकळात तें सोदीत रावचें आसा
रेखीव- आखलेली जीण न्हय म्हजी
वेदनेच्या पाटांतल्यान रगत हाडचें आसा
सोदीत आयलां म्हाकाच वळखुपाचे कांय खीण
मनशांल्या मनामनांत म्हांका भोंवचें आसा.
इल्लेशें भुरगें सामकार तेळीत रावलां म्हाका
जग म्हजें ते नदरेंतल्यान आखचें आसा
तोल सांबाळपाक मनाचे जिवीत सरत गेलें
वावरांचे आदारान जग म्हजें सांबाळचें आसा
महेश पारकार
9420768518
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
