म्हादय ‘प्रवाह’ उदरगतीची वाट

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

तळी, बांयो, झरींचे राखणे खातीर न्हंय मित्रांची बांदावळ करची पडटली. प्रवाह अधिकारिणीन गोंयांत फाटलें वर्सभर जलस्रोत खात्यान केल्ल्या वावराची पळोवणी करची, हे खातीर सभाघर समितीन मागणी करप समा जातलें.

म्हादयच्या उदका विशीं गोंय, महाराष्ट्र, कर्नाटक ह्या तीन राज्यांनी समजीकायेच्यो कबलाती करपाक जाय, अशे विचार ‘होमखणां’त हे आदीं उक्तायल्ले. केंद्र सरकारान ‘प्रवाह’ अधिकारिणी खातीर मारिल्लीं पावलां कर्नाटकाक बागोवपा खातीर उपेगी थारतलींच, त्या भायर गोंयच्या अर्थकारणाक बळगें दितलीं. म्हादय जल लवादान म्हादयचें उदक गोंयच्या वाठारांत चड आसा, हें सांगलां. लवादाच्या सांगण्यान गेल्यार ‘प्रवाह’ गोंयांक उदकाचो व्हड वांटो दितली. तातूंतल्यान फकत ‘घर घर जल’ हीच न्ही, तर 24 तास नितळ उदक गोंयकारांक दिवपाचें सरकाराचें सपन पूर्ण जावंये. राजकी इत्साशक्त आसल्यार सरकार कितलीशींच वर्सा बांदूंक नाशिल्ले प्रकल्प फुडल्या चार वर्सांनी पूर्ण करूंक शकतात. तीन राज्यांक जोडपी मांडवी वा म्हादय धरण प्रकल्पा खातीर सरकारान अंदुंच्या अर्थसंकल्पांतल्यान तजवीज करची पडटली. ह्या प्रकल्पाचो डीपीआर कर्नाटक विधानसभा वेंचणुके पयलीं केंद्र सरकारा मुखार मांडून ताका सरकारान मान्यताय घेवपाक जाय. कर्नाटकाचो केंद्र सरकारान मान्य केल्लो डीपीआर गोंय सरकाराक मेळ्ळा, ताचो सैम अभियांत्रिकी शिक्षण घेतिल्ल्या तज्ञां कडल्यान अभ्यास करून घेतल्यार फुडली उदरगतीची वाट दिसतली.
अणभव, शिक्षणांतल्यान फुडाराची दिका जण एकल्याक दिसपाक शकता, फकत ते पासत उगतेपणान विचारमंथन जाय. विचारांची सांखळ केन्ना केन्ना एकल्यानय बांदपाक येता, पासयो मारप, सदां चलप, चितपांतल्यान ती व्हड जाता. भलायकी सांबाळून विचारमंथनातल्यान फुडें वचप हें आव्हान पणजी स्मार्ट जातना पणजे मुखार आसा. पणजे, ताळगांवांतल्या साबार वाॅर्डांनी स्मार्ट सिटीचो वावर चालू आसतना धुल्लान जीव घुसमट्टा, येरादारीची कोयंडी जाता, तेन्ना आदले मुख्यमंत्री मनोहर पर्रीकार हांची पणजेकारांक याद येता. फुडाराचें चितपी मुख्यमंत्री म्हणून तांणीय म्हादयचें उदक गोंयचे उदरगती पासत उपेगाक हाडपाची येवजण 2017 वर्सा सत्तेर आयिल्ले तेन्ना केल्ली? तांच्या सरकारांक ते वेळार तेंको दिवपी गोवा फाॅरवर्ड पार्टीचे मुखेली आमदार विजय सरदेसाय, वीजमंत्री सुदिन ढवळीकार ते विशीं केन्नाय तरी सांगतले. विजयबाब विधानसभेन म्हादय खातीर केल्ल्या सभाघर समितीचे वांगडी आसात, हें ताणीं विसरूंक फावना. पाच दिसांचें अर्थसंकल्पी अधिवेशन जावचे पयलीं सभाघर समितीच्यो आनीक दोन तरी बसका जावच्यो, प्रवाह अधिकारिणीचें कार्यालय बेगीन सुरू जावचें म्हणून तांचो आग्रो आसचो.
वर्सा आदीं विधानसभा वेंचणूक जाल्ली. गोंदळाच्या वातावरणांत निमणे वेळार जाल्ल्या विरोधी पक्षांच्या एकवटांत तांच्या पार्टेंतल्यान ते एकलेच जिखले. जैत, हार वेंचणुकेंत आसताच, एकलो सत्ताधारी जाल्यार दुसरो विरोधक जाता. विरोधी आमदारांचें चाबूक सरकाराचे फाटीर बसल्यार सरकार सादूर जाता. कर्नाटक सरकाराक म्हादयचेर बांध घालपाच्या डीपीआर मान्यताये उपरांत सैममोगी, गोंयकारांनीय आवाज उठयल्लो, ताचोय परिणाम जाला. गोंयांत हालींच आयिल्ले तेन्ना म्हादय विशीं केंद्रीय रानां, पर्यावरणमंत्री भूपेंद्र यादव हांकां पत्रकार तशेच भाजपा कार्यकर्त्यांनी, मुख्यमंत्र्यांनी म्हादय विशीं सांगिल्लें आसूंये. तातूंतल्यान प्रवाह मेरेन ते पावल्यात. हाचोच अर्थ कर्नाटक विधानसभा वेंचणुकेंत गोंयची मजत तांकां जाय. श्री. यादव भाजपाच्या पक्ष पावंड्यारय वावरांत घुस्पल्ले आसात, तांचेर कर्नाटक वेंचणुकांची जापसालदारकी आसा.
उदक जिणे खातीर म्हत्वाचें, नितळ उदक तितलेंच गरजेचें. गोंयांत अजूनय शुद्धीकरण केल्लें उदक पियेवपाक, न्हावपा, धुवपाक मेळटा, कर्नाटकांत न्हावप, धुवप म्हेळ्ळ्या उदकाचेर प्रक्रियेंतल्यान मेळपी उदकाचेर जाता. गोंयांत शुद्ध उदक पियेवपा परस, हेर वावरा पासत चड वापरतात, बांदकामाक, उद्देगांक उदक उणे पडटा, हें भौशीक बांदकाम, उद्येगमंत्री जाणात. गोंयांतल्यो बांयो, तळी, व्हाळांतलें उदक टँकरांनी भरून तेंय कांय वाठारांनी पावयतात. मुखेल न्हंयांच्या कांय कोनशांनी प्रदुशण जालां तें कित्याक? सरकारान सोद घेतल्यार जाप मेळटली. न्हंयो, तळ्यांच्या नितळसाणीच्या वावराक 2017 सावन आरंभ जालो, फाटल्या वर्सा सावन त्या वावराकय नेट आयला. त्या नितळसाणींतल्यान उदकाची साठवण वाडटली. तळी, बांयो, झरींचे राखणे खातीर न्हंय मित्रांची बांदावळ करची पडटली. प्रवाह अधिकारिणीन गोंयांत फाटलें वर्सभर जलस्रोत खात्यान केल्ल्या वावराची पळोवणी करची, हे खातीर सभाघर समितीन मागणी करप समा जातलें.
म्हायद पासत सैम, पर्यावरण मोगींनी केल्ल्या वावरांतल्यान सरकार म्हादय राखपाक शकलां हें सत. सैममोगी राजेंद्र केरकार आत्र्या पयऱ्यान रानां, रानवटी जिवीता विशीं जागृताय करीत भोंवतात, तांचे खातीर गोंयचीं रानां उरल्यात, तीं उरपाक जायच तशेंच रानाचें क्षेत्र वाडपाक जाय. म्हादयचो वाठार, सत्तरींतले बदल मुख्यमंत्रीय जाणात, शिक्षणांतल्यान सत्तरी बदलल्या, पणजे मेरेन पावल्या. पूण, म्हादयक सत्तरीच न्हय जाल्यार गोंय विसरना. बदलांतल्यान सत्तरींतल्या उदकाचो प्रवाह पणजी, केपें, धारबांदोडे मेरेन पावला. ताचो अभ्यास आतां पर्यावरण मोग्यांक वांगडा घेवन सैम, उंचेलें पर्यावरण अभियांत्रिकी शिक्षण घेवन डाॅक्टरेट मेळोवपी अभियंत्यांक करपाक लावचो. गोंयकार पर्यावरणशास्त्र अभियंते आसात, सरकारांतय आसतले. तांकां सोदपाक जाय. म्हादई विशेश विभाग शिंपणे खात्यान आशिल्लो, परतून ताची बांदावळ करची. शिंपणे खात्यांतल्या जल्मान गोंयकार नाशिल्ल्या अधिका-यां विशीं दुबाव येतलोच, ताणीं आपूण जावन कुशीक रावप, जाता जाल्यार गोंय सरकाराक मजत करप ही तांची लागणूक आसा.
मांडवी शिंपणेच न्ही जाल्यार जलविद्युत प्रकल्पाचे बांदावळी पासत आदले मुख्यमंत्री, सत्तरीचे खाशे, प्रतापसिंह राणे वावराक लागिल्ले, आडमेळीं रानां खात्याचीं आशिल्लीं. म्हादयचेर धा- बारा ल्हान बांदांचे येवजणीची बांदावळ पर्रीकार हांणी मांडिल्ली. शिंपणे खात्यांत आदल्यो फायली आसल्यार सभाघर समिती मुखार त्यो येवप बरें. शिंपणे खात्यांत बरोच तेंप कामाक आशिल्ले आनी मुखेल अभियंते म्हणून निवृत्त जाल्ले संदीप नाडकर्णी हेय म्हायती दिवंक शकतात. म्हादयचें उदक गोंयांतच घोळोवपा पासत बेगीन जें कामकाज जावपाक जाय ते खातीर तांची गरज पडटलीच. कर्नाटकाक म्हादयचें उदक गोंयच्यान लीप- चोरयां व्हरूंक मेळचेना. ते खातीर पैशे सरकाराक मेळपाक जाय हो निश्चेव केल्यार, उदक गोंयांतच आडायल्यार गोंयकारांची उदकाची आडमेळीं पयस जातलीं. शिंपणे खात्याचे बराबरीन भौशीक बांदकाम, वीज खात्यान म्हादय राखपा खातीर एकवटान वावरान लागपाक जाय. भौशीक बांदकाम खात्यांतल्या उदका विभागान म्हत्त्वाची कामाय चालीक लायल्यांत, उदका शुद्धीकरण प्रकल्पांची तांक वाडोवप, पोरणी यंत्रणा केंद्रीय मजतींतल्यान बदलपाक जाय. म्हादय वाटावपा खातीर जाल्ली ‘प्रवाह’ गोंयचे उदरगतीचो नवो पाण्टो, हेंच मतींत दवरुन एकामेकां कडेन सर्त करीनासतना फुडें गेल्यार जैत गोंयचें आसतलें.

सुहासिनी प्रभुगांवकार
9881099260