ह्यो समिधा आमी ओंपूया….?

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

आपलें उतर आयकतल्याच्या जिवाक धादोसकाय, खोस दिवपाक पावतलें मूं? ताका अहंकाराचो लेप, कोडसाणी लेप येवचो ना मूं? जिबे वयल्या उतरांनी इतलें बळगें आसा की संवसारातल्यो वायट गजाली तेवरवीं बऱ्यो जांव येतात.

सेवेंतल्यान निवृत्त जावपाचो वेळ लागीं पावत आसा. सेवेंतली साठ वर्सां कशी सोंपत येता वा कशी हुंपली हे विशींचें रवंथ अदीं-मदीं चालूच आसा. सेवेंत रुजू जातना शिकूंक नाशिल्ल्या आई- दादान उतरांची शिटकावणी दिल्ली. ‘बाबा, शाळेंत भुरग्यां कडेन अशे तरेन उलय की तांकां तुजें उतर आयकन दिसूंक जाय.’ दादालीं उतरां आयकून आई सांगताली, ‘विचार करुन उलय आं. याद दवर. उतरां रुचीक आसतात. देखून आदीं आपणे तीं चाखून पळोवचीं. तुजें उतर बरें दवरल्यार संवसारांत तुका कांयच उणें पडचें ना. आई- दादालीं उतरां आयजूय काळजांत बुनयादी रुपान उरल्यांत. ह्याच उतरांची याद शाळेंत एका शिकोवप्या लागीं उलयतना जाली. नकळटां तांकां उतरांचें मोल सांगप जालें… तांकांय मानवलीं जांवये म्हजी उतरां… देखून तांणी म्हजे कडल्यान चड अपेसा बाळगिली…
देवान मोनजाती भशेनूच आमकांय जीब दिल्या. लवचीक ती. हाड ना तिका. म्हत्वाचें म्हळ्यार आमचे जिबेर उतर दवरलां. मोनजातीक तें ‘भाग्य’ मेळूंक ना. आमचे जिबेक हाड नाशिल्ल्यान ती जाय तशी वळटा. देखूनच जावये, तिचे वयलें उतर केन्ना हेवटेन- तेवटेन लवंडत हें सांगूंक येना. मनशाचे जिबे वयल्या उतरांच्या स्थिती वेल्यान जिणेंत कशें परिवर्तन घडत हें सांगू येना. मनशाची जीण आपसुवार्थ- निसुवार्थान भरिल्ली आसा. ताका केन्ना उमाळो येत हेंय सांगू नज. णव रसांनी भरिल्लीं उतरां केन्ना कोणाचेर कसो परीणाम सादयत ताचो भरवंसो नासता. खंयचीय गजाल प्रमाणा भायर वचत जाल्यार ती गैर पडटा. उतरांचेय तशेंच….
गोड उतरां धर्तरे वयल्या सगळ्या जिवांक धादोशी करता. खोशी दिता. देखून उलोवण्यांतली कोडसाण, म्हेळेंपण कुशीक काडून जिबेर नियंत्रण दवरप भोव गरजेचें. मनशान उलयल्लें गोड उतर हें मोनजातीक लेगीत प्रीय आसता. तांचे कडेन गोड उलयत जाल्यार मोनजात आनी मनीसजात हांचे भीतर अप्रूप अशें नातें निर्माण जाता. म्होवाळ उतरांनी काळजांची जोडणी जाता. तीख उतरां काळजां तोडटात. कांय मनशांची उतरां म्होवाळ आसतात. ती आयकतकच परमळीत फुलां आपले भोंवतणी परमळत आसा, अशें दिसूंक लागता. ती आपल्या परमळान हेरांक ‘आनंद’ दियत रावता. देखूनच म्होवाळ उतरांच्या मनशांचो सांगात आपणाक जाय जायसो दिसूंक लागता.
समाजांत वावुरतना आमकां उतरांचे खेळूय खूबूच नदरेंत येतात. एकेकल्याचे जिबे वयलीं उतरां नाडपेन्ना कशीं करतात हाचें दर्शन आमकां पावलां कणकणीं जाता. एकेच जिबेर तीं कशे तरेन खेळ करतात हेंय आमी पळयतात. जिबे वयले उतर मनशाक भाळयता, फटयता, तेचपरीं सांबाळूनय घेता. दोतोर, नर्सी, शिकोवपी, पोटा खातीर ल्हान- व्हड उद्देग करपी, सर्तीचे परीक्षक, किर्तनकार, पुजारी तशेंच हेरांची उतरां जिवितांत आमकां वेगवेगळे आणभव दितात. जिविताक एक वेगळीच वाट मेकळी जाता. उलयतल्याचें उतर आयकतल्याच्या काळजाक लागता आनी त्या उतरांच्या आदाराचेर वा त्या उतराचो नेम बाळगून आयकतलो फुडारांत आपले जिणेंत, बदल घडोवन हाडटा हें आमी विसरुंक फवना. उतरांचेर जग जिखप जाता तशेंच संवसार सांडपूय जाता. हें फकत उलयतल्याच्या आनी आयकतल्याच्या उतरांचेर आदारुन आसा.
आई सांगताली, तशेंच जायत्या जाणकारांनीय म्हळां, जिबे वरवीं भायर सरिल्लें उतर धारेच्या शस्त्रा वरीं आसता. तें केन्ना कोणाचो कसो घात घेयत हें सांगूक नज. हेर मारा परस उतरांचो मार चड खर आसता. शस्त्रांनी मनशांचे कुडीचेर जशे घाव जातात तशेंच मनशाच्या उतरांनी नाजूक मनाचेर घाव जातात… मनाचेर खोल परिणाम करतात. शस्त्रांनी केल्ले घावे पेखतात, भरुन येतात, पूण उतरांनी मनाचेर केल्ले घावे पेखनात वा पेखून येवपाक बरोच कळाव लागता. त्या घांव्यांतल्यान मनशां मनशां मदीं दुस्मानकाय वाडटा. तिडक, दुस्वास निर्माण जाता. देखूनच… उलयल्लें उतर सदांच विचार करुन उलोवचें.
‘थिंक बिफोर यू स्पीक’ अशें म्हळां. जाण्टेली सदांच बोध दितात. मनशान बरें उलोवचें म्हूण. बरें उलोवचें म्हळ्यार कितें?… तर उलयतल्यान आदीं विचार करुंक जाय. आपणे उलयल्लें उतर सत्याक धरुन आसतलें व्हय? तें फटीचें थारुन आपल्या चारित्र्याक खत लागचे ना मू? तें आयकतल्याच्या हिताचें थारतलें मूं? गरजेक, उपेगाक पडटलें मूं? आपल्या उतरान भोवतण इबाडची ना मूं? दुसऱ्यांक उर्बा देणे थारतलें? ताका तें दुखोवचें ना मूं?… तें तितलेंच नमळायेचें आसा मूं? त्या उतरान मुखा वयल्या मनशाचो मान-भोवमान तिगून उरतलो मूं? आपलें उतर भोंवतणचें वातावरण, स्थिती बदलपाक पात्र आसा मूं? आपलें उतर आयकतल्याच्या जिवाक धादोसकाय, खोस दिवपाक पावतलें मूं? ताका अहंकाराचो लेप, कोडसाणी लेप येवचो ना मूं?
जिबे वयल्या उतरांनी इतलें बळगें आसा की संवसारातल्यो वायट गजाली तेवरवीं बऱ्यो जांव येतात. अतृप्त जीव धादोशी जांव येता, निर्शेल्लीं काळजां उर्बेभरीत जावं येतात. अतृप्त जीव धादोशी जावं येता, जिवितांत संकश्टा, ताण, खंती, दुख, निर्शेणी, कश्ट, दगदग, आदी साबार गजालींच्यो समिधा पडून पेटपी होमखणा वरवीं जर सुख, शांती, आनी ‘फलप्राप्ती’ आमकां जाय आसत जाल्यार तांतूंत बऱ्या, नितळ, शुद्ध उतरांच्यो समिधा व्हडा प्रमाणांत ओंपच्यो पडटल्यो.
आमी ओंपूया….?

उल्हास यशवंत नायक
8010061867