कोंकणी एआय येस्वसी करुया

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

मात, कोंकणी डेटा जाणकारां कडल्यान तपासले बगर, उजरायले बगर वापरप घाताचें थारूं येता.

जिणेंत केन्नाच पळोवंक नाशिल्लें अद्भूत दृश्य पळोवन मेंदू खीणभर थांबता आनी एक- दोन सेंकद चर्र जाता. हाका थक्क जावप, भान हरपप, Awe Sense म्हणटात. एआय नांवाचो प्रकार आयला तो कांयसो असोच. ताका फक्त वेवस्थीत आदेश, सुचोवण्यो दिवपाक कळूंक जाय. दोळ्यांचेर विस्वास बसचो ना, असल्यो करामती एआय (आर्टिफिशीयल इंटेलिजंट) करता. देडशे कोटींचो स म्हयन्यांनीय तयार जावचो ना, असो सिनेमा फक्त लाखभर खर्च करून स दिसां भितर तयार करूं येता. (अर्थांत सध्या तरी तो खऱ्या सिनेमा इतलो जिवो तटतटीत दिसना. पूण वायटूय दिसना.) फक्त सिनेमाच न्हय, तर पदां, म्हायतीपटूय तयार करपाक मेळटात. अर्थांत हें कलाकार, साहित्यकारांची सर्जनशिलताय मारपी. एआय वरवीं विवीध भाशांचो अणकार, मजकुराचें आवाजांत रुपांतर सहज जाता. आतां कोंकणी एआय माॅडेल तयार करपाचो खाशेलो उपक्रम केंद्र सरकाराच्या ‘भाषिणी’ ह्या प्रादेशीक भाशांचे माचये वयल्यान चालीक लावपाचें थारलां. ताका येवकार. कारण ह्या कामा खातीर भरपूर पयसो, मनीसबळ लागता. ‘भाषिणी’चो कोंकणी डेटा गिरेस्त करपाचें काम गोंय विद्यापिठांत फाटल्या कांय वर्सां सावन जाता. म्हायती तंत्रज्ञानाचे बसकेंत गोंय सरकारा खातीरच्या एआय धोरणाक निमाणें स्वरुप दिवपाक हालींच भासाभास जाली. तातूंत नागरी सेवा, सरकारी चॅटबाॅट, खात्यांनी एआयचो वापर आनी हेर गजालींचेर विचार, सुचोवण्यांचेर चर्चा जाली. हातूंत कोंकणीचेर चड भर दितले. चार म्हयन्यां भितर ह्या कोंकणी एआय उपक्रमाक निमाणें स्वरुप मेळुये.
भाषिणी माचयेर सध्या उलयिल्लें मजकुरांत, मजकूर आवाजांत, अणकार, थळावे भाशेंत संवाद, सरकारी सेवा थळावे भाशेंत मेळटा. कोंकणी बाबतींत अजून वावर जावपाचो आसा. कोंकणी एआय माॅडेल म्हणजे, संगणकाक ती वाचूंक, बरोवंक, समजूंक आनी भाशांतर करपाक शिकोवपी प्रणाली. कोंकणींत कितेंय प्रस्न विचारल्यार संवसारांतल्या खंयचेय भाशेंत जाप दिवपी माची. देखीक गुगल ट्रान्स्लेट, जेमिनी, चॅटजिपीटी. पूण ते खातीर चडांत चड मजकूर, आॅडियो ह्या कोंकणी एआयच्या होमांत पडपाक जाय. समिधा घालपाचें काम फक्त कोंकणीभाशकूच करपाक शकतात…. आनी हें सगलें व्याकरणशुद्ध भाशेंतूच जाय!! हे खातीर भाषिणी वा हेर खंयचेय अॅप, माची चडांत चड लोकांनी वापरचें पडटलें. पुस्तकां, दिसाळें, नेमाळीं, संभाशणां वेबसायटी, सोशल मिडियाचेर अपलोड करचीं पडटलीं. इंग्लीश वा हेर भाशेंतलो मजकूर आनी ताचो कोंकणी अणकार वा कोंकणी मजकुराचें भाशांतर अपलोड, डावनलोड करचें पडटलें. जी माची चड लोक वापरतले, तीच कोंकणींत गिरेस्त जातली. सध्या जेमिनीचेर हेरांचे तुळेन व्याकरणशुद्ध कोंकणी अनुवाद जाता. डेटा एआय माचयांक खावोवपाक जाणकार भाशातज्ञूच जाय पडटले. हेर कोणेंय हें काम केल्यार कोंकणी अशुद्ध जावपाची भिरांत. डिजिटल युगांत कोंकणीय मुखार वचपाक जाय. बऱ्याच देशी, विदेशी भाशांचो, भाशांनी एआयचेर 90 टक्के शुद्ध अणकार मेळटा. कोंकणींतूय तें जातलें. जितले आमी वेगान यत्न करतले, तितलो बेगीन तो भांगरा दीस उदेंतलो!
डेटा तयार करूं येता वा वयर म्हणलां तशें दिसाळें, नेमाळ्यांचो आदार घेवं येता. मात, कोंकणी डेटा जाणकारां कडल्यान तपासले बगर, उजरायले बगर वापरप घाताचें थारूं येता. भाषिणी आनी हेर डिजिटल माचयांचेर कोंकणी तरतरली जाल्यार ती संवसाराच्या खाची कोनशांनी पावतली. भायले कोणूय कोंकणी आपले भाशेंत व्हरून हें शिवधोणू उखलपाक मजत करपाक शकता. हो डेटा सगल्यां खातीर उक्तो मात दवरूंक जाय.
कोंकणी एआय माॅडेल येसस्वी करपाक दरदिसा नेमान डेटा रुपांतली रुचीक बरी शीत- कडी, पेज- खारें डिजिटल माचयांक वाडीत रावया. तशें तांकां भरयता तितलें उणेंच!!