युद्ध नाका, बुद्ध जाय !

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

फांतोडेर झूज सुरू करून दनपार मेरेन इराण काबार करपाचें आनी मागीर गरोवपाक वचपाचें अशें अमेरिकेन थारायिल्लें दिसता. इझ्रायलाक गरी आनी हेर सामान बी घेवन मुखार धाडिल्लो. पूण झूज अजून सोंपना. म्हयनो जालो. नाटो राष्ट्रांनी होर्मुझांत मजत करपाक हालींच न्हयकार दिल्लो. आतां अमेरिके वांगडाच, पुर्तुगाल, ब्रिटन, इटलींत निदर्शनां जावपाक लागल्यांत. शेनवारा अमेरिकेंत साडेतीन हजार जाग्यांचेर निदर्शनां जालीं, तातूंत 80 लाखां वयर अमेरिकन वांटेकार जाल्ले. आंदोलनाचें नांव ‘नो किंग्ज’ म्हणल्यार आमकां राजा नाका. 1776 त अमेरिकनांनी ब्रिटनाच्या किंग जाॅर्ज 3 आड क्रांती केल्ली. कारण राजान निर्बंध घाल्ले, कर लायिल्ले. राजेशाहीच्या विरोधांत जल्माक आयिल्लो हो देश. अमेरिकी लोकांक इराणा वांगडां झूज नाका, सैनिकांक परत आपयात अशें तांचें म्हणणें. आमच्या कराचो पयसो गरज नासतना झुजाचेर कित्याक मोडपाचो, असोय तांचो प्रस्न. निदर्शनां हेच खातीर आशिल्लीं.
अमेरिका आनी इराणां मदीं थेट चर्चा जावची हे खातीर सध्या इस्लामाबादांत तुर्किये, सौदी, इजिप्त आनी पाकिस्तान हांची बसका चलता. चीनाचोय तेंको आसा. अमेरिकेन धाडिल्ले झुजबंदीचे 15 मुद्दे इराणान न्हयकारल्यात. जे कबलात मोडटात, तांचे कडेन चर्चा करप तात्विक नदरेन योग्य न्हय, अशें इराण म्हणटा. तांणी काय मागण्यो केल्यात. पयलीं झूज थांबयात, लुकसाण केलां ताची भरपाय दियात, फुडाराक हल्ले करचे नात, हाची हमी दियात आनी होर्मुझांत आमच्या धोरणात्मक प्रभावाक मान्यता दियात. अमेरिकेन 10 दीस हल्लो थांबयला. आंतरराष्ट्रीय पत्रकार म्हणटात, अमेरिका लागीं -लागीं दिमी मारपाचे स्थितींत आसा. मात इराण, इझ्रालयांत अदीं मदीं क्षेपणास्त्रां येवन पडटात. हो संघर्श शेजारी देशांनी पातळावपाचो यत्न इझ्रायल करता, अशें इराणाचे राष्ट्रपती मसुद पेझेशकियन हांणी म्हणलां. अमेरिकेन आमी पूर्ण फाटीं सरल्यात, अशी घोशणा करूंक ना. मात, तणाव उणें करपाचे संकेत दिल्यात. इश्ट राष्ट्रांचेर चेपण हाडून झूज थांबोवपाचो यत्नूय तांणी सुरू केला.
अतिशाणो, ताचो बैल रिकामो अशी एक म्हण आसा. फाजील शाणपण स्वताचेंच लुकसाण करता, असो तिचो अर्थ. अमेरिकेक हें लागू जाता. व्हिएतनामाच्या झुजा वेळार (1955 ते 1975) तांणी द. व्हिएतनामाक तेंको दिल्लो. उत्तर व्हिएतनामांत कम्युनिस्ट राजवट आशिल्ली. 1973 त अमेरिकेन आपले सैन्य परत व्हेल्लें. 1975 त उत्तर व्हिएतनामान सायगाॅन (आतांचें हो ची मिन्ह शार) जिखून पुराय व्हिएतनाम एक केल्लो. व्हिएतनामाचे सादारण 20 लाख आनी लाओस, कंबोडियांतले लाखभर लोक मेल्ले. 58 हजार अमेरिकन सैनिकांक मरण आयिल्लें. मेल्ले ते चडशे लोक कसलोच गुन्यांव नाशिल्ले! आतां इराण, इझ्रायल झुजांत वेगळें कांय जावपाचें ना. झुजाचो फायदो जालो? ना. हजारांनी लोक मेले. अर्थवेवस्था कोसळ्ळी, सुविधा, प्रकल्प नश्ट जाले. मानसीक भलायकी इबाडली. अस्थिरताय वाडली. इंधनाक लागून संवसाराचेर संकश्ट आयलें. शॅर, येरादारी, वेपाराचेर परिणाम जालो. कांय देशांक आपली राजकी शक्त मात दाखोवंक मेळ्ळी. शस्त्रास्त्र उद्देगाक फायदो जालो. भासाभास येसस्वी जाल्यार झूज सोंपतलें, पूण मनांत पेटिल्ल्या सुडाचें कितें? तो पालवतलो? सूड, दुस्वासाक लागून हिंसा जाता. अमेरिकेन 11 सप्टेंबर 2001 दिसा हें भोगलां. 3000 लोक मेल्ले. दोळ्याच्या बदल्यात दोळो फोडीत रावल्यार, एक दीस संवसार कुड्डो जातलो.
झुजांत जिखना कोणूच, हारता तें मनीसपण. झूज बुद्धीन थांबता, बंदुकेन न्हय. युद्ध नाका, म्हाका बुद्ध जाय, अशी एक कविता आसा. बुद्ध आनी बुद्द आसा थंय मनीसपण जिवें उरता, हें वेगळें सांगपाक नाका.