भांगरभूंय | प्रतिनिधी
का म्हान गायकाचे गायकीन सगळे लोक पिशे जातात. तेंच गीत परत परत आयकूचें अशें आमकां दिसता, तें आयकतना आमी देहभान विसरतात. जो कलावंत आपल्या पदान लोकांच्या दोळ्यांत दुकां हाडटा, जाल्यार ताचें गीत आसूं तांकां रातदीस रियाज करचो पडटा, तेन्नाच तांचें गीत मधूर जाता. गायकांक लोकांनी केल्यो टिका लेगीत सहन करच्यो पडटात. पूण त्यो लक्षांत दवरून जो अविश्रांत प्रयत्न करता, तोच जिणेंत जैतिवंत जाता. आपल्या स्वरान जो जगाक पिशें लायता असो कलावंत शेंकड्यांतल्यान एकूचदां जल्माक येता. स्वरसम्राझी लता मंगेशकर ह्यो म्हान गायिका. त्यो एक दिव्य अशी प्रकाशमय शक्ती आशिल्ल्यो. तिणें जगांतल्या संगीतमय इतिहासांत देशाचें नांव अज्रंवर करून दवरलां.
ल्हान आसतना पासून लतादीदीक आपले बापूय दीनानाथ हांचें गीत आवडटालें. पिरायेच्या णवव्या वर्सा सावन लतादिदीक गावपाची आवड निर्माण जाली. वरानवरां बापूय गीत म्हणटना त्यो आयकताल्यो. लतादिदीच्या बापाय कडेन खूब भूरगीं शिकपाक येतालीं. एकदां एका भुरग्याक गाण्याचे स्वर कळना जाले तेन्ना ल्हान आशिल्ल्या लतान ताका तूं अशें न्ही अशें गा म्हणून सांगलें, तें पळोवन तांच्या बापायक खूब खोशी जाली आनी तांणी धुवेक म्हणल्यार लतादिदीक गीत शिकोवपाक सुरवात केली. बापायन शिकयल्लें गीत ही तांचे खातीर एक शिदोरी आसली जी तांकां फुडें आयुश्यभर उपेगाक पडली.
एकदां गीत शिकताना गाण्याचो ताल लतादिदी कडेन सारखो म्हणपाक येना जालो, तेन्ना बापायक तिचो खूब राग आयलो. मे मेरेन ताल बरो म्हणपाक येना तो मेरेन जेवपाक मेळचेंना अशें सांगलें.सूर पाठ जातकच तिका जेवण दिलें. उपरांत त्यो केन्नाच बेसूर गायल्यो नात.
बापायच्या मरणा उपरांत कुटुंबाची जापसालदारकी लतादिदींचेर आयली, तेन्ना तांची पिराय फक्त तेरा वर्सांची आशिल्ली. ह्या वेळार तांचेर कितलींशींच संकटां आयलीं, बरे वायट अणभव आयले हाका लागून तांकां जिणेंत खूब शिकपाक मेळ्ळें.
कुटुंबाच्या जापसालदारकी बरोबर वेवहारी जगाचें व्हड आव्हान तांच्या मुखार आसलें. तांच्या गळ्यांतले स्वर गंधार हेंच भांडवल घेवन तांकां आयुश्याची वाटचाल करपाची आसली. तांचें खरें क्षेत्र पार्श्वगायन आसलें, पूण नाईलाजान तांकां चित्रपटांत काम करचें पडलें. तेन्ना तांकां म्हयन्याक साठ रुपया पगार मेळटालो. संगीत दिग्दर्शक हैदर हांकां लतादिदीच्या गाण्याचेर आत्मविश्वास आसलो. 1942 ते 1950 मेरेन लता दिदीन खूब कश्ट घेतले. पूण तांकां फुडाराचो सारको भंय दिसतालो, फाल्यां कशें जातलें? हो विचार परत परत परत तांच्या मनांत येतालो, पूण तांकां बापायचे शब्द याद येताले. तुमी कांय हुस्को करूं नाकात लता
व्हड गायिका जातली, खूब व्हड नामनाय आनी किर्ति मेळयतली, ती घराक कितेंच कमी पडपाक दिवची ना. ह्याच शब्दांनी तांकां वेळार आधार दिलो, आनी कालांतरान त्यो व्हड नामनेच्यो गायिका जाल्यो.
चित्रपटांत काम करून अभिनय करपाक तांकां आवडनाशिल्ल्या कारणान तांणी प्लेबॅक दिवपाक सुरवात केली. पार्श्वगायन करत आसताना फुडली वाटचाल कुस्तार आसली, तरी लेगीत खूब कश्ट घेवप हेंच आपलें निमाणें ध्येय साध्य करपाचो मार्ग हें तांणी चितलें. म्हणून मना सारकें जे मेरेन गाण्याचें रॅकॉर्डिंग जायनासलें, ते मेरेन कांयच खावप ना अशें त्यो थारायताल्यो, मागीर सांजचें चार वाजूं वा पांच, हो नेम ताणी पंचेचाळीस वर्सा शिस्तीन पाळ्ळो.
खंयच्यायय गायक वा गायिकेक संगीत दिग्दर्शनाच्या मार्गदर्शनान गीत म्हणचें पडटा. गीत गाताना खंय तरी चूक जाता, ही चूक त्यावेळार लक्षांत येना पूण मागीर लक्षांत येता. लतादिदी गीत गाताना चूक जावचीना ही सावधगिरी बाळगिताली. पूण अशें एकेक गीत आसताले की
कळत नकळत चूक जाताली.
जेन्ना हें गीत लदादिदी स्वता रेडियोचेर आकताल्यो तेन्ना रेडिओ बंद करताल्यो. हांव एक जागतीक नामना मेळयल्ली गायिका आसा, म्हजे कडेन चूक जावचीच ना? असो अभिमान लतादिदीन केन्नाच बाळगुना. ह्या वयल्यान तांची नम्रता आनी शालीनता आमकां दिसून येता.
खंयच्याय व्यक्तीक किर्ती अशी सहज मेळना. लतादिदीची जागतिक किर्ति, राष्टीय, आंतरराष्टीय भोवमान हे तांणी घेतिल्ल्या कश्टांचे फळ आश्शिलें. व्हड जागतीक किर्ति मेळोवन लेगीत त्यो देशाक आनी समाजाक केन्ना विसरूंकना. कोणूय तांच्या कडेन पयशांची मदत मागपाक गेल्या त्यो मदत करताल्यो. लदादिदीचो आनी एक विशेश गूण म्हटल्यार त्यो सतत
बाकीच्या कलाकारांची लेगीत
तोखणाय करताल्यो. दिदीन हेर भाशेंतय खूब पदां गायल्यांत हे खातीर दरेक प्रांतांतल्या लोकांक लतादिदी आपलीशी दिसता.
तांणी आतांच्या गायक गायिकांक खूब किदें सांगलां, तें नव्या गायक/ गायिकांनी लक्षांत घेवपाची खूब गरज आसा. गीत गायतना त्या गाण्यांतल्या शब्दांचो उच्चार सूर, लय, ताल, हांच्या कडेन बारकायेन लक्ष दिवपाक जाय. दरेक गीत हे निर्दोष आनी श्रवणीय आसपाक जाय. भावप्रगटीकरणाच्या नादांत गाण्यांतल्या सुरांकडे आडनदर जावचीना ही काळजी घेवपाक जाय. म्हणून आतांच्या गायक/ गायिकांनी लतादिदींचो आर्दश दोळ्यां मुखार दवरपाक जाय.
शाळांनी संगीत विशय शिकयतात. आपूण पार्श्वगायक/ गायिका जावपाचें सपन बरेच विद्यार्थी मनांत बाळगितात. पूण हें सत्यांत येवपाक तपश्चर्येची खूब गरज आसा, हें दरेकल्यान लक्षांत दवरपाक जाय.
दोन हजारांच्या वयर सिनेमांतली गाणीं आनी बावीस भाशांतल्यान म्होवाळ गीतां लदादिदीन गायलीं. गिनीज बुक ऑफ वर्ल्ड रेकॉर्डान जगांतली सगळ्यांत चड गीतां ध्वनिमुद्रीत करपी गायिका म्हणून लतादीदींचो उल्लेख जाला, तांकां राज्य, राष्टीय आंतरराष्टीय मळाचेर कितलेशेच भोवमान फावो जाल्यात. पद्मभूषण, स्वरभारती, स्वरलता अशा पुरस्कारांनी तांचो सन्मान जाला. 1989 वर्साचो चित्रपट मळा वयलो दादासाहेब फाळके हो पुरस्कार, भारतरत्न किताबूय दिला.
लतादिदीचीं पदां आमच्या जिणेंत सदांच घर करून रावल्यांत. लतादिदी ह्यो आमच्या पयलीचे आनी फुडले पिळगेक एक आदर्श जावन आसात.
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.