भांगरभूंय | प्रतिनिधी
अणकार हो दोन साहित्यकृती आनी संस्कृतायो हांकां जोडपी पूल. ‘Translation is a fresh work of literature’ अशें साहित्यकार गौरी देशपांडे म्हणटा. अणकाराच्या विशयाचेर नेमाळीं आसात. साहित्य अकादेमी नेमान अणकारीत पुस्तकां उजवाडायतात. साहित्य अकादेमी पुरस्कार फावो जाल्ल्या पुस्तकांचो हेर प्रादेशीक भाशांनी अणकार जाता. इंग्लीश आनी हिन्दी भाशांनी साहित्य अकादेमीचीं जीं दोन म्हयन्याळीं नेमाळीं येतात तातूंत हेर भाशांनी बरे तरेन अणकारिल्लें साहित्य आसता.
ही ताजी खबर. विनोद कुमार शुक्ल हांची साहित्य अकादेमी पुरस्कार फावो जाल्ली हिन्दी कादंबरी मुकेश थळी हांणी कोंकणींत अणकारीत केल्या. मूळ ‘दीवार में एक खिडकी रहती थी’ ही हिन्दी कादंबरी साहित्य अकादेमीन ‘वण्टींत एक जनेल आसतालें’, ह्या नांवान उजवाडाक हाडल्या. एक सादारण गांवगिऱ्या कॉलेजीच्या जिवितांतल्या प्राध्यापकाचें आपल्या कुटुंबा कडेन, कॉलेजीच्या कॅम्पसा कडेन, भोंवतणच्या सैमा कडेन, शेजारी-पाजाऱ्यां कडेन आशिल्ले भावनीक संबंद एके असामान्य काव्यभाशेचे शैलींत चित्रीत करपी ही एक अंतरंग अस्वस्थ करपी कादंबरी. कथा, कादंबरी, कविता अशा हेर साहित्य प्रकारांनी शुक्लांचें खूब योगदान आसा. तांकां जायते भोवमान आनी पुरस्कार मेळ्ळ्यात. ही कादंबरी समकालीन भारतीय साहित्यांत एक benchmark अशें मानतात.
‘दीवार में खिडकी रहती थी’ ही हिन्दींतली एक प्रतिकात्मक कादंबरी. हे कादंबरींत विनोद कुमार शुक्ल हांणी जिणेच्या मुल्यां विशींचो आपलो विस्वास आनी मुल्यांच्या संक्रमणा विशींचो सृजनशील हुस्को तशेंच मध्यमवर्गीय जिणेंतल्या विसंगतींचें चित्रण आनी वर्णन करपाचो यत्न केला. भाशा शैलीचीं नवीं खाशेलपणांय हाडल्यांत. सृजनशील रुपांचेर, सांस्कृतीक, अर्थीक, राजकीय परिस्थितीचेर, वेग-वेगळ्या गद्य शैलींचो मेळ आनी तांच्या कथाकथनाचेर उत्तर आधुनीकतावादाचो प्रभाव स्पश्ट करपाचो हे कादंबरींत यत्न केला. विनोद कुमार शुक्लाचे कादंबरीन कविता आनी कथा हांचे मदली वणत मोडल्या. कविता आनी कथा हांची गोडी दितनाच मध्यमवर्गीय जिणेंतल्या विरोधाभासांचीय नवी व्याख्या लेखक करता. जिणेचीं मुल्यां तिगोवन दवरपाची कळाशी हे कादंबरेंत दिसता. आयच्या कठीण आनी गुंतागुंतीच्या काळांत, जंय सगळीं कुटुंबीक मुल्यां कडेक पडल्यांत, विनोद कुमार शुक्ल ताका करुणा आनी मोगाच्या धाग्यान बांदपाचो सृजनशील यत्न करता. हें करतना लेखकान भाशेंत आनी शैलींतय नवेपण हाडलां. तशेंच भारताची संस्कृताय, अर्थवेवस्था आनी राजकारण सभेमाजार हाडटात. उत्तर आधुनीक अशें म्हणटात त्या युगांत ते मनशाच्या साच्यांतलीं सगळीं मुल्यां पळोवन तीं मुल्यां तिगोवन दवरपा खातीर वावुरतात. मोडून पडिल्ल्या संबंदाक सहानुभुतीचें आंगलें घालून तांकां सुदारपाचोय यत्न हांगा दिसता. विनोद कुमार शुक्ल एके वटेन जिणेच्या मुल्यांचेर आपलो विस्वास आपल्या कलाकृतीं वरवीं उक्तायतात आनी दुसरे वटेन मोडूंक पाविल्ल्या ह्या मुल्यांक लागून समाजांत पातळपी विसंगतीचो तांकां खोलायेन हुस्को आसा. संवेदनशीलपणान हुस्को उक्तावप हें प्रतिभावंत सिद्धहस्त लेखकाचें खाशेलेपण. समाजाचें सत्य ते धिरान आनी सहजतायेन समाजा मुखार मांडटात. आपले निर्मितींतल्यान लेखक आपलें जिविताचें तत्वगिन्यान आनी मुल्यां वाचप्यां मुखार सहजपणान मांडपाक यशस्वी थारला. विनोद कुमार शुक्ल हांणी आपल्या काळांतली परिस्थिती आपले खाशेले शैलीन मांडल्या. कादंबरेची कथा तांच्या जिविता कडेन संबंदीत आसा. आमचीं ध्येयां साध्य करपाक आमकां खंय खंय वच्चें पडटा. पूण तातूंत सादेपण आनी मोग आसल्यार तें खूब सोबीत आनी बरें दिसता. भावनीक सहजताय निर्माण करपी ही रचणूक. हे कादंबरेन व्हडलो आवाज केलो ना, पूण शांतपणान पावलां मारीत ती आयली. पूण ही पावलट जाणकारांनी आयकली आनी आतां ही कादंबरी आगळी अशी भावना समिक्षकां मदीं वाडयत आसा.
ही कादंबरी घरगुती मोगाची कथा, जी खास करून देशी म्हणल्यार भारतीय स्वभावाची. ही रघुवर प्रसाद आनी सोनसी ह्या लग्न जाल्ल्या जोडप्याची मोगाची कथा. हे मोगाचे काणयेंत व्हडलीशी घडणूक वा जायत्यो घडणुको नात, पूण ह्या दिसपट्ट्या जिवितांत वाडपी घोव-बायलेचो मोग इतलो निखळ आसता की साबार मोगाच्यो कथा ताचे मुखार पचपचीत दिसतात. वैवाहीक जिवितांतलो घरगुती मोग लेगीत इतलो ओडलायणो आनी अपुरबायेचो आसूं येता हें लेखक अळंग दाखयता.
मुकेश थळी हो अणभवी आनी फिशाल अणकारपी. स्वता एक साहित्यीक आशिल्ल्यान ताणें मूळ हिन्दी कादंबरेंतले भाव आनी सोबीत प्रतिमा सांबाळून मूळ हिन्दी कादंबरी सादे आनी सोबीत भाशेंत अणकारीत केल्या. शुक्लान कादंबरेंत जी सुक्ष्मताय विणल्या ती अणकारांत थळीन येसस्वीपणान सांबाळ्ळ्या. ताकाच लागून थळीचो अणकार मूळ कृती सारको सुटसुटीत जाला. हाचे वयल्यान तांचे अणकार कुशळटायेच्या अणभवाची फिशालकाय सिद्ध जाता. मूळ हिन्दी कादंबरी हांवें वाचल्या. अस्खलीत आनी सोंपी भास हें हे कादंबरीचें खाशेलेपण आनी तें शाबूत दवरपाक मुकेश थळी येसस्वी जाल्यात. एक सणसणीत अणकारीत कृती थळीन कोंकणींत अणकारल्या. ह्या अणकाराक लागून कोंकणी अणकाराचें आंगण जेरूल समृद्ध जालां.
सखाराम शेणवी बोरकार
9923306751
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.
