भांगरभूंय | प्रतिनिधी
म्हादय न्हंय वांचोवपा खातीरचें आंदोलन आतां दर आयतारा नेट घेवपाक लागलां. पयर म्हापश्यां सभा, मेणवात मिरवणूक जाली. उपस्थिती चड व्हडली नाशिल्ली. पूण दखल घे सारके लोक आयिल्ले, तेय पक्ष, संघटना विसरून. होच एकवट आमकां म्हादय वांचोवपाक बऱ्याक पडटलो. आमी गोंयकार, म्हादय आमचीं आवय, हें मतींत घेवन आमकां सगल्यांक कर्नाटका आड झुजचें पडटलें. फाटाफूट जाली जाल्यार म्हादय हातांतलें वतली, हें आमी विसरूंक फावना. काल सर्वोच्च न्यायालयान गोंयांक थाकाय मेळटली असो आदेश कर्नाटकाक दिला. गरजेचे परवाने मेळ्ळे बगर कळसा- भांडुरा प्रकल्पाचें बांदकाम सुरू करचें न्हय, अशें न्यायालयान कर्नाटकाक सांगलां. डीपीआराची एक प्रत गोंय सरकाराक दिवची, अशेंय न्यायालयान म्हणलां. डीपीआराक स्थगीत मेळटली, तो खरो खोशयेचो खीण आसतलो. कर्नाटकाक गोंयान कारणां दाखयात नोटीस धाडल्या, ताचेर गोंयच्या मुख्य वनपालान कितें तो निर्णय घेवचो, अशेंय न्यायालयान सांगलां. गोंयचे नदरेन हे निर्देश बरे आसले, तरी घाळ रावन उपकारचें ना. दिवचलचे पत्रकार विशांत वझे, खाजगी बसधनी संघटनेचे सुदीप ताम्हणकार हांणी न्यायालयांत याचिका दाखल केल्यात. सरकाराचीय याचिका आसा. गोंयांत खांपे वकील, कायद्याचीं आस्थापनां आसात, तांणीय मुखार येवप ही काळाची गरज. पर्यावरण मोगींक कर्नाटकाच्या विरोधांत खंयच्यो गजाली आसात, तें बेसबरें खबर आसा. तांचे कडेन भासाभास करून वकिलांक साबार न्यायसंस्थांनी याचिका दाखल करून न्याय मागूं येता.
कळसा – भांडुरा प्रकल्पाचें फुडलें काम सुरू जावंक ना. वैधानिक परवाने मेळटकच तें सुरू करतले, अशें कर्नाटकान सर्वोच्च न्यायालयाक सांगलां. हे परवाने तांकां मेळचे नात, हे खातीर आमकां पेंगट बांदून, पदर खोचून म्हणटात, तशे वावराक लागचें पडटलें. फुडले दोन म्हयने तर सामके म्हत्वाचे. कारण थंय वेंचणुको आसात. केंद्रीय गृहमंत्री अमित शहा हांणी पयलींच थंयच्या लोकांक सगलीं आस्वासनां दिल्यात. म्हणटकच फुडारी, मतदार चड आक्रमक आसतले. प्रचारा वेळार ही आक्रमकताय दिश्टी पडटलीच. म्हादय लढो चालू दवरतनाच गोंयचे व्हाळ, तळयो, न्हंयो उसपून, खोलावन येत्या पावसांत चडांत चड उदक जमनींत जिरतलें हे खातीर पावलां उबारचीं पडटलीं. न्हंय वा हेर उदका स्रोत बुरशे जावचे नात, हे खातीर उपाय घेवचे पडटले. जे लोक हाका जापसालदार आसात, तांचेर कडक कारवाय जावची. आसा तें उदक सांठोवप आनी जमता जाल्यार तातूंत वाड करप चड म्हत्वाचें.
म्हादयचें उदक वांटून घेवपाचें थारलां. मात, उतराक पाळो दिवपाचे दीस आतां गेले. त्रिब्युनालान 2018 त म्हादयच्या उदकाचें वांटप केल्लें. 13.42 टीएमसी कर्नाटकाक, 1.33 टीएमसी महाराष्ट्राक आनी 24 टीएमसी गोंयाक. कर्नाटक 5.5 टीएमसी पिवपाक वापरपाचें जाल्यार 8.02 टीएमसी वीज निर्मिती प्रकल्पा खातीर. फेब्रुवारी 2020 त कळसा भांडुरा कानालांतल्यान 3.8 (5.5 मदलें) टीएमसी उदक मलप्रभेच्या पात्रांत सोडपाचें थारिल्लें. तशी अधिसुचोवणीय केंद्र सरकारान काडिल्ली. पूण हाचेर नदर कोण दवरतलो? देखीक, गोंयांत आयज येरादारी सुविधा ‘द बेस्ट’ आसा. पूण ती कागदाचेर, प्रत्यक्षांत कितें आसा, तें खंयचोय प्रवासी सांगतलो. म्हादय उदक वांटपाचेंय तशेंच जावंचेंना कित्या वयल्यान? 3.8 टीएमसी बदला दुपेट वा तिपेट उदक ल्हवूच घेतलें जाल्यार कशें कळटलें? ते खातीर उदक वांटप प्राधिकरणाची गरज आसा. ताचेर तिनूय राज्यांचे ‘प्रामाणिक’ प्रतिनिधी जाय.
पर्यावरणाच्या मुद्द्यांचेर गोंय कर्नाटका कडेन सोंपेपणी दोन हात करपाक शकता. कारण म्हादय, भीमगड आनी सरभोंवतणचो सह्याद्री दोंगर वाठार पर्यावरण, जैवविवीधतायेचे नदरेन खूब म्हत्वाचो. दुर्मीळ वागोळीं, फुलपाखे हांगा आसात. सुकणी, सरपटपी जीव…. वाग आसात. (आमी वाग नात, अशें म्हणटात. पूण ताका वेगळीं कारणां आसात.) वखदी वनस्पती आसात. पर्यावरणाचे नदरेन हो गिरेस्त वाठार. ताचेर मात पसून परिणाम जालो जाल्यार गोंयाक तें मारक थारूं शकता. म्हादयचें उदक आटल्यार कितें जातलें, तें वेगळें सांगपाक नाका. तेन्ना हे साबार मुद्दे घेवन न्यायालयाचीं सोंपणा चडपाक जाय. कर्नाटकान म्हादयच्या मोगांत पडून सैम, रानां जीव, जैवविवीधताय संबंदीचे कायदे माड्डिल्यात, हें सर्वोच्च न्यायालयाक पटोवन दिवचें पडटलें. म्हत्वाचें म्हणल्यार शाब्दीक गजालीं परस प्रत्यक्ष कृती जाल्यार ताचो फायदो चड जातलो.
म्हादयच्या प्रस्नाचो सोक्षमोक्ष जुलय मेरेन लावपाचो विचार सर्वोच्च न्यायालय करता, ही बरी गजाल. ताचे पयलीं तो सुटूं आनी गोंय, गोंयकारांचें जैत जावं.
खिणाखिणाक ताज्यो घडणुको आनी तुमचे कडेन संबंदीत दरेक खबर मेळयात एका क्लिकाचेर! फेसबूक, ट्विटराचेर आमकां फॉलो करात आनी व्हाट्सएप सबस्क्रायब करपाक विसरूं नाकात.