शिरोडेंचो सप्तरंगी भांगराळो सुवाळो

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

थळ, शिरोडेंची श्रीकामाक्षी देवी हें एक जागृत दैवत म्हूण परिचीत आसा. हांगा वर्सभर अनुश्ठानां जातात. दर म्हयन्याचे उमाशे दिसा शिरोड्यां जात्रेचें स्वरूप येता.

गोंयांक देवभुमी म्हणटात आनी हें नांव गोंयाक खऱ्या अर्थान सार्थ आसा. गोंयकार भावीक आनी संस्कारी. गोंयांत कितलींशींच देवळां आसात. मंगेशीचो मंगेश, म्हाड्डोळची म्हाळसा, रामनाथीचो रामनाथ, कवळेंची शांतादुर्गा, नागेशीचो नागेश, बांदोडेची महालक्ष्मी, जांबावलेचो दामोदर, रिवणाचो विमलेश्वर, फातर्पे- कुंकळेची शांतादुर्गा, म्हापशेंचो बोडगेश्वर, शिरगांवची लयराई, सावयवेरेंचो अनंत, खांडोळेचो गणपती, हरवळेंचो रुद्रेश्वर अशा जायत्या देवदेवतेचीं देवळां पर्यटकांक आकर्शित करतात. तातूंत थळ, शिरोडेंची श्रीकामाक्षी देवी हें एक जागृत दैवत म्हूण परिचीत आसा. हांगा वर्सभर अनुश्ठानां जातात. दर म्हयन्याचे उमाशे दिसा शिरोड्यां जात्रेचें स्वरूप येता. गोंयचेच न्हय तर भायल्या राज्यांतल्यांनूय भक्तगण देवीच्या दर्शनाक येतात. भक्तांची अशी धारणा आसा, की सतत पांच, सात, इकरा उमासो करीत जाल्यार तांच्या मनांतली इत्सा, मनोरथ पूर्ण जातात. हजारांनी भाविकांच्या दर्शनाची तजवीज संस्थान खासा रितीन, शिस्तीन आनी आंखणेन करता. महाशिवरात्रे पसून हांगा जात्रेचो उत्सव सुरू जाता, जो माघ शुक्ल शुद्ध षष्ठी मेरेन चरता. त्या दिसांनी दर दिसा धार्मीक विधी तशींच वेगवेगळी नाटकां सादर जातात.

माघ म्हयन्यांत श्रीकामाक्षी संस्थानांत श्री संस्थान गोकर्ण पर्तगाळी जिवोत्तम मठाधीश श्रीमद् विद्याधीश तीर्थ स्वामी महाराजांचो प्रथम मुक्काम महोत्सव घडोवन हाडपाची सुवर्णसंधी प्राप्त जाली. परमपुज्य श्रीमद् विद्याधीश तीर्थ श्रीपाद वडेर स्वामी महाराजांचें आगमन माघ शुक्ल दशमी, बुधवार 28 जानेवारी  दिसा सांजेच्या सात वरांचेर जालें. तांचें वास्तव्य 26 जानेवारी ते 2 फेब्रुवारी दनपार मेरेन आशिल्लें. स्वामीच्या आगमना वेळार भाविकांनी वाजत गाजत, भव्य मिरवणुकेन येवकार दिलो. ‘श्रीमद विद्याधीश तीर्थ श्रीपाद वडेर स्वामी महाराज की जय, श्री संस्थान गोकर्ण पर्तगाळ जिवोत्तम मठाधीश श्रीमद् विद्याधीश तीर्थ स्वामी महाराज की जय, गुरु महाराज; गुरु महाराज, जय जय गुरु महाराज’ अशा घोशवाक्यांनी सगलो परिसर भक्तीमय जावन गेलो. सगल्यांकच एक नवें चैतन्य पातळिल्लें. येना फुडे स्वामीजीन श्रीलक्ष्मीनारायण, श्रीरामेश्वर आनी श्रीशांतादुर्गेचें तशेंच श्रीकामाक्षीदेवीचें दर्शन घेतलें. संस्थानाच्या भटजींनी केल्ल्या ब्रह्मवृंद वेदमंत्रांनी वातावरण भक्तीमय जालें.

संस्थानाचे विनवणेक मान दिवन स्वामीजी शिरोड्यां मुक्कामाक आयले, ही एक अत्यानंदाची गजाल. नारायण भक्ती आनी नव्या संकल्पाची ज्योत पेटची अशें सांगून सिद्धेश पै रायकार आनी कविता पै रायकार ह्या जोडप्यान श्रीस्वामी महाराजांची पाद्यपुजा केली. 

माघ शुक्ल एकादशीक म्हणजेच दुसऱ्या दिसा 29 तारखेक श्री वीर विठ्ठलाच्यो आरती जातकच सकाळच्या 9 ते 11 मेरेन मुद्राधारणेची कार्यावळ जाली. सांजेच्या 5 ते 7 मेरेन सांस्कृतीक कार्यावळ जाली. तातूंत म्हाजनांनी संगीत ‘सौभद्र’ नाटकांतलीं कांय नाट्यगीतां सादर केली तशेंच सिद्धकला नृत्य संस्थे वतीन ‘नित्य ब्रह्मांड’ ही नृत्यकलेची कार्यावळ जाली.

तिसऱ्या दिसा माघ शुद्ध दुवादशीक श्रीलक्ष्मीनारायण तुळशी अर्चना जाली. दनपारां प. पु. स्वामीजींची भावीक भक्तगणांनी पाद्यपुजा केली. सांजेच्या पांच वरांचेर ‘स्वर कामाक्षी’ ही भक्ती- भाव गितांची कार्यावळ जाली. तातूंत गौतमी हेदे बांबोळकार आनी हृषिकेश ढवळीकार हांणी सुरेल आवाजांत गितां सादर करून रसिकांचें मन रिजयलें. आठ वरांचेर श्रीलक्ष्मीनारायण रुप्या शिबिकोत्सव आनी श्रीकामाक्षी देवीच्या मयूरवाहनाची देवळा भोंवतणी मिरवणूक काडली.

चवथ्या दिसा माघ शु. त्रयोदस/ चतुर्दशीक प. पु. स्वामीजींचे हस्तुकीं श्रीलक्ष्मीनारायणाक द्वादश कलश आनी श्रीकामाक्षीदेवीक शतकलश अभिशेक जालो. दनपरां प. पु. स्वामीजींची पाद्यपूजा जाली. सांजेच्या ‘स्वर संध्या’ हे सांस्कृतीक कार्यावळींत मुंबयची केतकी चैतन्य हे गायिकेन म्होंवाळ आवाजान भक्ती गितां आनी नाट्यगितां सादर केलीं. उपरांत श्रीकामाक्षीदेवीचो विजयरथोत्सव जालो. 

पांचव्या दिसा म्हणजेच माघ पुनवेक सकाळीं 10 वरांचेर सुवासिनींनी श्रीकामाक्षी देवळांत कुंकुमार्चन सेवा केली. सदांचे भशेन स्वामिजींची भक्तां कडच्यान पाद्यपुजा जाली. सांजेच्या 5 वरांचेर सभा कार्यक्रम जालो हे कार्यावळीक बांदकाम मंत्री दिगंबर कामत हाजीर आशिल्ले. तांणी पर्तगाळी मठांत श्रीरामाचो पुतळो  उबारतना तांकां आयिल्ल्या अणभवांचें कथन केलें. तांणी म्हणलें की, थोड्याच काळांत श्रीरामाचो पुतळो उबारप, पर्तगाळी मठाचो. कायापालट करप ही अशक्यप्राय गजाल आशिल्ली. ती स्वामिजीन आपले हुशारकायेन तशेंच स्वता जातीन लक्ष घालून तज्ञांक मार्गदर्शन केलें आनी ही गजाल शक्य करून दाखयली. ही गजाल आमकां गोयकारांक अभिमानाची. ह्या वेळार संस्थानाचे अध्यक्ष राजन कामत बुडकुले, सचीव सिद्धेश पै रायकार तशेंच भांडारी सचीन पै बीर हांचीं उलोवपां जालीं. ताचे उपरांत स्वामीजीन आपल्या आशिर्वचनांत दिगंबर कामत हांणी पर्तगाळी मठांत श्रीरामाचो पुतळो उबारपाच्या कामांत मोलादीक योगदान दिल्ले खातीर तांची तुस्त केली. तशेंच संस्थानाची समिती आनी हेर वांगड्यांनी हो सुवाळो यशस्वी केल्ले खातीर तांचीय तोखणाय केली. आचारसंहिता, वस्त्रसंहिता आनी नियोजन कशें वेवस्थीत करचें हें श्रीकामाक्षी संस्थाना कडच्यान कोणेंय शिकचें अशेंय तांणी फुडें म्हणलें. ह्या आपल्या वास्तव्यांत आपणेंय खूब कितें शिकून घेतलें, पळोवन घेतलें आनी जाणून घेतलें. संस्थानांतल्यो कांय गजाली

फुडाराक सुरू करपाक मदत जातली, अशें तांणी नमूद केलें. पुराय कार्यावळीचें सुत्रसंचालन शेखर पै धुंगट हांणी केलें. उपरांत श्रीकामाक्षीदेवीचो रुप्यां शिबिकोत्सव जालो. ताचे बरोबर दिंडीचें आयोजन केल्लें. तातूंत सगले भावीक वांटेकार जाले. 

निमाण्या दिसा माघ वद्य प्रतिपदेक सकाळच्यो, दनपारच्यो श्री वीर विठ्ठलाच्यो आरती जातकच दनपारां 2 वरांचेर स्वामीजींनी होनावराक प्रयाण केलें. ह्या दिसांनी दर दिसा सकाळच्यो, दनपारच्यो वीर विठ्ठलाच्यो आरती जाताल्यो. भाविकांचें भजन आसतालें. त्याच प्रमाण भिक्षासेवा, अन्नसंतर्पण आनी पाद्यपुजा आसताली. 

हांगा एक गजाल नमूद करपाची म्हणल्यार श्रीलक्ष्मीनारायणाच्या हॉलांत जयंत कामत बुडकुले हांच्या फुडारपणा खाला श्री वीर विठ्ठलाच्या एका सुंदर मंदिराची आरास केल्ली. तातूंत एक आकर्शक देव्हारो केल्लो, जो सगल्यांकच खूब भावलो.

ह्या स- सात दिसांक संस्थानान सकाळच्या नाश्त्याची, सांजवेळच्या च्याची दनपारच्या आनी रातच्या जेवणाची सोय केल्ली. गोंयांतल्या तशेंच गोंयां भायल्या भक्तगणांनी श्रीस्वामीजींचें दर्शन घेवन तांचे कृपाशिर्वाद घेतले. अशी भांगरा संद मेळोवन दिल्ले खातीर लोकांनी खोस परगटायली.

हो पुराय सवाळो शिस्तबद्ध पद्धतीन, कसलीच त्रुटी दवरिनासतना यशस्वीपणान जालो, हे खातीर संस्थान आनी भक्तगणांची जितली तोखणाय करता तितली उणीच. 

अनघा विठुकृष्ण कामत

पर्वरी

8408084270