शिक्षणांतलें जागतिकीकरण : संदी, ध्येयां आनी आव्हानां….

भांगरभूंय | प्रतिनिधी

ऑक्टोबर 2023 सावन 50 हजारां परस चड भुरग्यांक मरण आयलां. अंतरराश्ट्रीय समुदाय पुरायपणान पांगळो जाला. पावलां उखलचे आदीं निर्दयपणान भुरग्यांच्यो हत्या जातात.

बदलत्या संवसाराक लागून शिक्षणीक उद्देगांत बदल जाला. हाचो परिणाम म्हूण खंयचेय संस्थेंतल्या शिकपाच्या दरेका आंगाचेर जाला. आमी जितलें संवसाराक जोडटात, तितलेच आमी शिकतात, आनी फुडल्या पिळगेक चडांत चड दिवंक पावतात. शिमे भायर वचून संवसारभरांतल्या विद्यार्थ्यांक पावोवपाचें हे प्रक्रियेक शिक्षणांतलें जागतीकीकरण म्हणटात. पूण ह्याच जागतीकीकरणाच्या नांवार गाझा शारांत भुरग्यांची कत्तल घडटा ; तेन्ना मन सून्न जाता. नामनेचो गीतकार आनी लेखक जावेद अख्तर हांणी एका मौलाना कडेन जाल्ले वादविवादांत देव, श्रध्दा आनी मनशांच्या दुख्खां विशीं खर टिपणी केली. “देव जर सर्वशक्तीमान आनी दयाळ आसलो जाल्यार संवसारांत घडपी विध्वंसाक कसो दुलर्श करतलो आशिल्लो? जावेद अख्तरान जाप दितना म्हणलें, – “तुमी सर्वशक्तिमान आनी सर्वव्यापी आसत जाल्यार तुमी गाझांत आसूंक जाय.” थंय भुरग्यांच्यो तिस्त्यो वादरी आनी कत्तल तुमी पळयल्यो आसतल्यो. तरी पूण तुमकां दिसता, हांवें तुजेर विश्वास दवरूंक जाय? ”…
जागतीकीकरणाचो परिणाम:
1.सकारात्मक म्हायती मेळप:
हे परिणाम सकारात्मक आनी आव्हानांत्मक अश्या दोन प्रकारांनी जाल्यात. जागतीकीकरणाक लागून इंटरनॅट, डिजिटल वाचनालयां, पाठ्यपुस्तकां, आनी ऑनलायन अभ्यासांतल्यान व्हड शिक्षणीक वापर करूंक मेळटा. देखून संवसारभरांतल्या विद्यार्थ्यांक घरांतल्यानच मुखेल संस्थां आनी तज्ञां कडल्यान शिकपाक मेळटा.
2.संस्कृती आदान – प्रदान:
जागतीकीकरणाक लागून संस्कृती आदान- प्रदानाक चालना मेळटा. देखून विंगड – विंगड संस्कृताय, भास आनी नदर हांचे विशीं शिकपाक मेळटा. देखून जागतीक जागृताय आनी आंतर संस्कृतीक संवादांची कसबां वाडल्यांत.
3.सुदारीत शिक्षण आनी शिकपाच्यो बऱ्यो संदी:
दर्जेदार शिक्षणाची जागतीक सर्त संस्थांक उत्तम पद्दती आनी उंचेले दर्जो आपणावंक शिकयता. देखून संवसारभरचो अभ्यासक्रम आनी शिकोवपाच्यो पद्दतीं सुधारतात. जागतीकीकरणाक संवसारीक पांवड्यार सुलभ आशिल्ल्या ऑनलायन अभ्यासक्रम आनी शिक्षणीक फ्लॅटफॉर्मांच्या माध्यमां वरवीं शिकपाच्यो संदी वाडल्यात. देखून विद्यार्थ्यांक थळाव्या पांवड्यार उपलब्ध नाशिल्ल्या कार्यावळींनी नांव नोंद करपाक मेळटा.
4.शिक्षणांत तंत्रगिन्यानाचें एकीकरण:
जागतीकीकरणाक लागून ऑनलायन शिकपाचें फ्लॅफॉर्म, आभासी वर्ग, आनी एआय चालीत शिकोवपाचीं साधनां अश्या आधुनीक शिक्षणीक तंत्रगिन्यानाचो वापर करपाक नेट मेळ्ळा. देखून विद्यार्थ्यांच्या वाडट्या संलग्नतायेन शिक्षण पयलीं परस चड सुलभ जालां.
शिक्षणाचे मळां वेलीं आव्हानां:
1.स्थलांतर चड प्रमाणांत जाता:
जागतीकीकरणाक लागून कुशळ विद्यार्थीं आनी वेवसायिकांक चड विकसीत देशांनी स्थालांतर करपाक प्रोत्साहान मेळटा. देखून शिक्षण आनी नोकरी संद मेळपा पासत तुळेन उण्या विकसीत देश आनी प्रदेशांनी प्रतिभा तशेंच तज्ञताय उणी जाता. आयच्या भारतांतले विद्यार्थीं जंय मध्य वर्गीय घरां स्वताच्या अर्थीक आदारान शिक्षणांत जागतीक पदवी मेळोवंक व्हड गुंतवणूक करतात. परराश्ट्र मंत्रालया आंकडेवारी प्रमाण 2023 मेरेन 70 वयर देशांनी 13.2 लाखां परस चड भारतीय विद्यार्थ्यांची नोंदणी जाल्ली. जी 2024 वर्सा 13.35 लाखां मेरेन वाडली. आनी आयज 13.8 लाखां मेरेन पावपाचो अदमास आसा.
2.डिजिटलांत फरक:
तंत्रगिन्यानाचो प्रसार जालो तरी जायत्या अविकसीत देशांक इंटरनेट आनी डिजिटल संधनांचो मर्यादीत वापर जाता, देखून ऑनलायन शिक्षणांतल्यान फायदो जावंक शकता. आनीक मेळनाशिल्ल्या लोकांचे मदीं फरक जाणवता.

3. शिक्षणाचें प्रमाणीकरण :
   जागतीकीकरण प्रमाणीत अभ्यासक्रम आनी चांचणी पद्दतीं खातीर गती दिता. जी थळाव्या गरजे खातीर वा वैयक्तीक शिकपाचे शैली खातीर तितली पुरक नासता. देखून शिक्षणांतली सृजनशीलताय आनी नवनिर्माण संभाव्यपणान आडखळटा.
4. भाशेची आडखळ:
   जागतीकीकरणाक लागून इंग्लीश संवादाची आंतरराश्ट्रीय भास जावन संवसारांतल्या हेर खंयचेय भाशेचेर आपलो शेक स्थापन केला. जागतीक शिक्षणीक मंचाचेर इंग्लीश आनी हेर मुखेल भासांचेर शेक आशिल्ल्यान बिगर मूळ भास उलोवप्यांचेर वायट परिणान जाला. देखून शिक्षणीक संद पुरायपणान फायदो घेवपाची तांची तांक मर्यादीक उरता.
   5.शिक्षणाचें वेवसायीकीकरण:
   जंय खाजगी संस्थां दर्जो आनी समताये परस फायद्याक प्राधान्य दितात, देखून कुशीक काडिल्ल्या गटांक वगळटात. भौशीक शिक्षण वेवस्थेक आडमेळी येतात. हालींच जून म्हयन्यांत युक्रेनांत शिक्षणांत आडमेळीं येवपाचीं चार वर्सां हुंपलीं अशें युनिसेफान सांगलां. युक्रेनांत शाळेंत नांव नोंदणी केल्ल्या सुमार अर्द्या भुरग्यांक व्यक्तीगत शाळेंत शिकप मेळना. देशभरांतल्या सुमार दशलक्ष भुरग्यांक असुरक्षीततायेक लागून व्यक्तीगत शिकप बिल्कुल मेळना. युनिसेफ युक्रेनभर शाळेंत भुरग्यांक ऑनलायन शिकपाचो आदार दिता. फकत 2023 इस्वेंत, युएन संघटना औपचारीक आनी अनौपचारीक शिकपाची संद आशिल्ल्या 13 लाख भुरग्यांक आनी मानसीक आशिल्ल्या 25 लाख भुरग्यांक काळजी घेवप्यांक मजत करूंक पावली.
5. मानवी हक्क कायदो खुंटयाळ्याक
   18 मार्चाक जाल्लें युध्दविराम सोंपतकच, 1,309 भुरग्यांक मरण आयलां. सुमार 3,738 जख्मी जाल्ल्याची म्हायती मेळ्ळ्या. ऑक्टोबर 2023 सावन 50 हजारां परस चड भुरग्यांक मरण आयलां. अंतरराश्ट्रीय समुदाय पुरायपणान पांगळो जाला. पावलां उखलचे आदीं निर्दयपणान भुरग्यांच्यो हत्या जातात. गाझाच्या भुरग्यांक संरक्षण जाय. तांकां जेवण उदक, वखद जाय. तांकां युद्ध विराम जाय पूण सगळ्यां परस तांकां हें एकदांच आनी सदां खातीर झूंय थांबोवपाक मजत जाय.
   मुळावीं ध्येयां:
   1.जागतीक सहकार्याच्यो संदी:
   शिक्षणांतल्या जागतीकीकरणाचो हेतून विद्यार्थ्यांची जागतीक प्रस्न, संस्कृताय, आनी नदर हांचे विशीं समजूत वाडोवप, जागतीक जापसालदारकेची भावना, सहानुभूतू आनी पार- संस्कृतीक सहकार्या खातीर गरजेचीं कुशळटाय वाडोवप गरजेचीं.
   2.दरेकल्याक दर्जेदार शिक्षण मेळप:
   जागतीकीकरणाचो एक मुखेल ध्येय म्हणल्यार तंत्रगिन्यान, ऑनलायन फ्लॅटफॉर्म आनी आंतरराश्ट्रीय भागीदारीचो फायदो घेवन उच्च दर्ज्याच्या शिक्षणांत सार्वत्रिक प्रवेश दिवप, संवसारभरांतल्या विद्यार्थ्यांक सगळ्यांत बऱ्या शिकपाच्या संदीचेर फायदो मेळटलो हाची खात्री करप.
   3.नवनिर्माण आनी सृजनशीलतायेक चालना दिवप:
   जागतीकीकरण विचार, गिन्यान आनी शिकोवपा पद्दती हांच्या आदान- प्रदानाक लागून प्रोत्साहान दिता. जी शिक्षणांत नवनिर्माण आनी सृजनशीलताय प्रेरीत करूंक शकता. फुडारांक गुंतागुंतीची जागतीक आव्हानां सोडोवपाक विद्यार्थ्यांक तयार करता. तेच परीं कुशळ कामगार बळ तयार करप गरजेचें आसा.
   4.सहकार आनी संशोधनाक प्रोत्साहान दिवप:
   जागतीकीकरणाचें एक ध्येय म्हळ्यार संशोधन आनी विकासांत आंतराश्ट्रीय सहकार्याक चालना दिवप, वेग – वेगळ्या देशांतल्या शिक्षण तज्ञांक आनी संशोधकांक संवसारीक समस्यां सोडोवंक आनी समाजाच्या बरेपणाक लागून गिन्यानाची उदरगत करपाक सहकार्य करपाक मेळचें.
6. योगशास्त्राची गरज :
   भारतान संवसाराक जें योगशास्त्र दिवपाक जायतें जागतीकीकरणाच्या ह्या काळांत आच्या विद्यार्थ्यांक वळखूंक जाय संवसारांतल्या मुखेल प्रगत भाशांनीय सोंपेपणान योग शिकपाक मेळपी येग तज्ञ संवसारभर वाडोवंक जाय. ते पासत योग चिक्त्सोचो अभ्यासक्रम तयार करून देशांत तें शोकवपी केंद्रीं स्थापन करप गरजेचें आसा. देशांत नी परदेशांत असो आयुर्वेदाचो अभ्यासक्रम घेतना तातूंत योगशास्त्र चिकित्या पद्दत जोडल्यार उपेगी थारतलें.
   6.अव्दैत तत्वगिन्यान दिवया:
   संस्कृती, तत्वगिन्यान, भाशाशास्त्र, साहित्य, संगीत आनी पुर्विल्लें साहित्य आनी दायज आमी संवसाराक दिवपाची गरज आसा. भारतीय गायन,वाद्य संगीत, योग, आनी आयुर्वेद ह्यो कला संवसाराक मानासीक भलायकी आनी शुध्द सूख दिवंक शकतात. तांचीं केंद्रां, प्रशिक्षण शाळो, संशोधन केंद्रां स्थापन करून भारतीय शिक्षणीक संस्थां व्हड काम करूंक शकतात.
   तळाचो थाव सोदतना:
   जागतीकीकरण ही एक गरजेची क्रांती जावन संवसारांतल्या सगळ्या लोकांक जायत्या करिअर संदीची दारां उक्तीं जालीं. देखून भारतांत जायत्यो संदी निर्माण जाल्यो. भारतीय विज्ञान आनी अंतरिक्ष संशोधनांत प्रा. सतीश धवन हांचें योगदान विसरूंक नज. तांच्या दृश्टीकोन फुडारपणा खाला भारतान भारताचें पयलें देशी उपग्रह प्रक्षेपण वाहन ‘एसएलव्ही; – 3, इंसॅट’ प्रणाली अश्या इतिहासीक मिशनां साध्य केलीं. तेच भशेन भारताच्या अंतरिक्ष कार्यावळींतली एक व्हडली उदरगत म्हळ्यार ‘क्रायोजेनीक इंजन’ तंत्रज्ञानांची उदरगत. ह्या तंत्रज्ञानाक लागून इंधन वापर चड कार्यक्षम जाता. देखून जड ‘पेलोड’ व्हरप शक्य जाता. अंतरिक्ष युगाचे सुरवेक 2024 वर्सा सगळ्यांत चड प्रक्षेपणां जाल्लीं. 261 प्रक्षेपणाचे यत्न जाले. 254 यशस्वी जालीं. तातूंत 2,578 उपग्रहांचो उपेग केल्लो. हें पळयल्यार देशांत अंतरिक्ष संशोधन चालू आसा. इज्र्जायल सारक्या देशांचे उपगिरे अंतरिक्षांत धाडपाक आमी येशस्वी जाल्यात. ‘ब्राह्मोस’ सारकिल्लीं क्षेपणास्त्रां हे आमच्या देशाचें खाशेलें खाशेलेंपण. आमचे शास्त्रज्ञांनांचो चंद्र मिशनांचेर वावर चलता. हें सगळें म्हणल्यार आमच्या शास्त्रज्ञांनी संशोधनांची प्रतिक्षा, प्रयोगात्मक जावपाची जीद्द आनी मनीसपणाच्या कल्याणाचो हुस्को आसा. इतलेंच!

विशाल सिनाय खांडेपारकार
8080622370